Leeftijdsdiscriminatie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Leeftijdsdiscriminatie is discriminatie op grond van leeftijd.

Arbeidsmarkt[bewerken]

Discriminatie op basis van leeftijd op de arbeidsmarkt houdt in dat oudere personen met dezelfde productiviteit als jongere personen ongunstig worden behandeld zuiver op basis van hun oudere leeftijd. Verschillende vormen van leeftijdsdiscriminatie kunnen plaatsvinden. Ouderen kunnen een lagere kans hebben om aangeworven te worden, een lager loon ontvangen of minder kans maken op promotie, in vergelijking met jongeren.

Wetgeving[bewerken]

In Nederland verbiedt de Wet gelijke behandeling op grond van leeftijd bij de arbeid (WGBL) sinds 1 mei 2004 (sinds 1 januari 2008 bij militaire ambtenaren) het discrimineren op grond van leeftijd bij arbeid, beroep en beroepsonderwijs. Het College voor de Rechten van de Mens ziet toe op naleving van deze wet (voor 1 oktober 2012 vervulde de Commissie gelijke behandeling deze rol). De WGBL kent een aantal uitzonderingen, waarbij leeftijdsdiscriminatie wel toegestaan is. In België verbiedt de anti-discriminatiewet van 25 februari 2003[1] elk discriminerend gedrag en steunt op het non-discriminatieprincipe dat stelt dat iedereen gelijkwaardig is. Eén van de expliciet vermelde gronden in deze wetgeving is leeftijd.

Onderzoek[bewerken]

Recent werd onderzoek uitgevoerd door Stijn Baert en collega's naar leeftijdsdiscriminatie op de arbeidsmarkt.[2] In dit onderzoek werden 1.152 fictieve sollicitaties uitgestuurd als reactie op vacatures voor de Vlaamse arbeidsmarkt. Naar elke geselecteerde vacature werden sollicitaties gestuurd van hetzij twee mannelijke hetzij zeer gelijkaardige kandidaten. Wat wezenlijk verschilde, was de leeftijd van de twee sollicitanten. Dit kenmerk werd per vacature op een lukrake manier toegevoegd aan de twee verschillende kandidaturen. Er werd geopteerd voor de leeftijden van 38, 44 en 50 jaar. Het onderzoek was, in vergelijking met de internationale literatuur, methodologisch vernieuwend doordat geen specifieke keuze werd gemaakt inzake de vermelde activiteit van de oudere kandidaten gedurende hun extra levensjaren, maar afgewisseld werd over drie realistische situaties: ouderen met meer relevante ervaring, ouderen met meer irrelevante ervaring en ouderen met meer inactiviteit.

Gemiddeld genomen ontvingen de kandidaten met 6 of 12 jaren meer op de teller ongeveer 39% minder uitnodigingen voor een jobgesprek en 28% minder positieve reacties in brede zin. Deze mate van ongelijke behandeling was sterker dan wat eerder gevonden werd op basis van gelijkaardig onderzoek naar arbeidsmarktdiscriminatie van allochtonen,[3] personen met een verleden van jeugddelinquentie[4] en personen met een actief vakbondslidmaatschap[5]. De mate van ongelijke behandeling verschilde echter heel sterk naargelang wat de oudere werknemer deed tijdens haar/zijn extra jaren. Wanneer deze extra jaren werden opgevuld met irrelevante arbeidsmarktervaring, kreeg de oudere kandidaat ongeveer 65% minder uitnodigingen voor een gesprek en 45% minder positieve reacties in brede zin. De bestraffing voor een oudere leeftijd lag lager wanneer de oudere kandidaat gedurende haar/zijn extra jaren inactief was (41% minder uitnodigingen, 26% minder positieve reacties). In het geval dat de oudere kandidaat gedurende haar/zijn extra jaren echter actief was in hetzelfde beroep en dus 6 of 12 jaren meer relevante ervaring kon voorleggen, werd echter geen ongelijke behandeling vastgesteld. Anderzijds werd deze extra ervaring ook niet beloond.

De gevonden arbeidsmarktdiscriminatie ten opzichte van oudere kandidaten werd gedreven door de reacties op mannelijke kandidaten. Daarnaast bleek ongelijke behandeling vooral aanwezig in commerciële functies (vertegenwoordigers en barpersoneel).

Gezondheidszorg[bewerken]

Ziektekostenverzekeringen zijn voor ouderen vaak duurder dan voor jongeren, omdat men verwacht dat ouderen eerder ziek worden.

Andere gebieden[bewerken]

Het discrimineren op leeftijd bij het aanbieden van diensten, bijvoorbeeld bij het verhuren van een auto, is in Nederland niet bij de wet verboden.

Referenties[bewerken]

  1. Wet van 25 februari 2003 ter bestrijding van discriminatie (...) (België)
  2. Baert, S., Norga, J, Thuy, Y., Van Hecke, M. (2015) Getting Grey Hairs in the Labour Market: An Alternative Experiment on Age Discrimination. IZA Discussion Paper Series, 9289.
  3. Baert, S., Cockx, B., Gheyle, N., Vandamme, C. (2015) Is There Less Discrimination in Occupations Where Recruitment is Difficult? Industrial and Labor Relations Review, 68, 467-500.
  4. Baert, S., Verhofstadt, E. (2015) Labour market discrimination against former juvenile delinquents: evidence from a field experiment. Applied Economics, 47, 1061-1072.
  5. Baert, S., Omey, E. (2015) Hiring Discrimination against Pro-Union Applicants: The Role of Union Density and Firm Size. De Economist, 163, 263-280.