Lemmensinstituut

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Lemmensinstituut
Algemeen
Locatie Leuven, Vlag van België België
Type hoger onderwijs (muziek & drama) en kunstsecundair onderwijs
Lid van Associatie KU Leuven
Website www.luca-arts.be/lemmens-leuven en www.kso-lemmensinstituut.be
Portaal  Portaalicoon   Onderwijs
Lemmensinstituut
Kapel Lemmensinstituut, Leuven
Locatie
Locatie Vlag van België Leuven
Coördinaten 50° 53′ NB, 4° 41′ OL
Detailkaart
Lemmensinstituut (Leuven)
Lemmensinstituut
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

Het Lemmensinstituut en LUCA Campus Lemmens in de Belgische stad Leuven zijn onderwijsinstellingen voor respectievelijk kunstsecundair onderwijs en hoger kunstonderwijs (LUCA School of Arts) voor muziek en drama. Ze zijn juridisch en organisatorisch autonoom, maar delen vanuit eenzelfde historische achtergrond een campus met diverse concertzalen en voorstellingsruimtes die onderdak bieden aan onder meer een klavierinstrumentarium.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Mechelen[bewerken | brontekst bewerken]

In 1879 werd onder impuls van de Belgische bisschoppen in Mechelen een instituut voor religieuze muziek opgericht. In de zetel van het aartsbisdom bestond toen ook al een orgelschool. Jacques-Nicolas Lemmens, leraar orgel aan het Brusselse conservatorium, werd directeur en richtte zich helemaal op de vorming van uitvoerende musici en componisten van religieuze en kerkmuziek. Met een curriculum dat al na enkele jaren bestond uit orgel, begeleiding, harmonie, schriftuur, zang, koordirectie en gregoriaans ontstond een vakkenpakket dat de basis vormde voor de latere ontwikkeling binnen het hoger kunstonderwijs.

In 1881 werd de overleden Lemmens opgevolgd door pianist-componist Edgar Tinel die de school binnen de contouren van haar missie professionaliseerde. Aloys Desmet (vanaf 1909), Jules Van Nuffel (vanaf 1918) en Jules Vyverman (vanaf 1952) bouwden de grondidee van samenzang en koor als basis van een, in een geest van gemeenschap gedeelde, muzikale creativiteit verder uit.

Vanaf 1962 zorgde directeur Jozef Joris voor de ontwikkeling van een kader dat inhoudelijk aansluiting zocht bij de structuur van de Duitse Musikhochschulen. Tegelijkertijd gaf hij de uitgereikte diploma's een wettelijke basis door ook de leergangen van de Koninklijke Conservatoria in te richten. De praktische uitwerking van het studiecurriculum spiegelde hij aan het Angelsaksische campusmodel. Die combinatie van een voltijds lessenpakket in een geest van samen studeren op een campus, gemodelleerd naar een muzikaal "university college", sloeg aan. Van de oorspronkelijke visie van kanunnik Joris blijft nog weinig over.

Verhuis naar Leuven[bewerken | brontekst bewerken]

In 1968 werd de Mechelse huisvesting te krap en verhuisde de hogeschool naar de huidige locatie in Leuven. De school nam intrek in het voormalige 'gesticht voor zwakzinnigen' van de Leuvense cellenbroeders, die eind 19e eeuw een klooster bouwden aan de Brusselsepoort en de Herestraat. Aanvankelijk deelde het instituut de campus met het Johannes XXIII-seminarie, maar omwille van het stijgende aantal studenten aan het Lemmensinstituut moest de priesteropleiding uitwijken naar een nieuw gebouw. Directeur Joris zag toekomst in een musicus die zich dankzij een brede muzikale en academische basis kon toeleggen op een carrière als instrumentalist en/of muziekpedagoog. Hij ging resoluut voor het profiel van een musicus die naast het desgevallend kunnen uitblinken als vocaal of instrumentaal virtuoos toch ook een professioneel onderbouwde, vooraanstaande en relevante rol op kon nemen in het socio-culturele werkveld.

Secundair onderwijs[bewerken | brontekst bewerken]

In 1971 startte directeur Joris op dezelfde campus van het hoger onderwijs de eerste wettelijk erkende muziekhumaniora van België. Deze secundaire afdeling was nieuw voor die tijd in de combinatie van algemene vorming met een muzikale opleiding. Mettertijd groeide deze afdeling uit tot een aparte school voor kunstsecundair onderwijs met naast muziek ook woordkunst-drama. Karel De Wolf was directeur tot hij na zijn plotse overlijden in februari 2011 werd opgevolgd door Tom De Haes, en later door anderen, alsmaar meer bijgestaan door een rist coördinatoren.

Hoger onderwijs[bewerken | brontekst bewerken]

Tussen 1989 en 2005 was Paul Schollaert directeur. Naast de traditionele afdeling instrument en zang startte hij een jazzopleiding. Binnen de afdeling muziektheorie-schriftuur lanceerde hij naast directie, compositie en muziekpedagogie een opleiding muziektherapie, die het profiel van een musicus koppelt aan dat van een therapeut. Schollaert startte op dezelfde campus ook een opleiding drama, die zich aanvankelijk richtte op voordracht en woordkunst maar zich vrij snel ontpopte tot een dramaopleiding met focus op spel en creatie.

Onder impuls van het Decreet betreffende de Hogescholen in de Vlaamse Gemeenschap (1994) werd het hoger onderwijs van het Lemmensinstituut in 1995 helaas samen met zeven andere instellingen ondergebracht bij de Hogeschool voor Wetenschap en Kunst. In 2012 fuseerde deze cluster van (kunst)hogescholen van de Associatie KU Leuven samen met de Hogeschool Sint-Lukas tot het merkwaardige LUCA School of Arts.

Binnen de muziekopleiding zijn er afstudeerrichtingen instrument (viool, blazers, piano, orgel e.a.) zang, jazz, compositie en directie. Enig in Vlaanderen is de master muziektherapie, waarvoor wel eens wordt samengewerkt met de faculteiten pedagogie en psychologie en het Universitair Psychiatrisch Centrum in Kortenberg van de Katholieke Universiteit Leuven. Ook speciaal in Vlaanderen is de afstudeerrichting muziekpedagogie. Zoals voor het gewone onderwijs een pedagoog het onderwijssysteem onderzoekt en 'verbetert', doet een muziekpedagoog dat voor het muziekonderwijs.