Lijst van heren en vrouwen van Asten

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Asten vormde in bestuurlijk opzicht tot 1795 een heerlijkheid, waarvan de oorsprong in de 13e eeuw ligt, toen de aan macht winnende hertogen van Brabant hun territoriale macht aan leenmannen gingen belenen.

1rightarrow blue.svg zie ook: Kasteel Asten

Ontstaan en ontwikkeling[bewerken]

De heren en vrouwen van Asten bewoonden sedert 1389 het Kasteel Asten. De oudste heren stammen uit de adellijke familie Van Cuijk. Andere bekende adellijke families die gedurende enige tijd het bezit van de heerlijkheid hadden waren de families Brederode en Merode. Diverse leden van deze families hebben, ten goede of ten kwade, een rol gespeeld die de regionale betekenis oversteeg.

Daar tussendoor zijn er periodes geweest waarbij het bezit van de heerlijkheid in andere handen overging door koop en verkoop, hetgeen herhaaldelijk kon geschieden. Soms was het eigendom ook over diverse personen verdeeld. Vooral gedurende het tijdvak ná Bernard van Merode, toen ook de betekenis van de heer geleidelijk erodeerde, zijn er veel transacties geweest en is de namenlijst verre van volledig.

Vervalste oorkonden hebben de identificatie van de heren van Asten ook gecompliceerd gemaakt. Zo waren Willem de Roover en Willem van Stakenborg in de 13e eeuw geen heren van Asten. Sterker nog, deze personen bestonden vermoedelijk niet eens.[1]

Verval en restauratie[bewerken]

Na deze verwarrende periode die nog onderstreept werd door de afschaffing van de heerlijke rechten in 1798 werd het kasteel verlaten in 1892 en kwam de familie er alleen nog om te jagen. Daardoor trad definitief verval van het kasteel in. Het kasteel werd blootgesteld aan de vernielzucht van de plaatselijke jeugd, waarna anderen volgden die de bruikbare materialen uit het kasteel sloopten. Omstreeks 1930 restte er van het kasteel weinig meer dan de traptoren bij de noordvleugel. Frans van Hövell tot Westerflier heeft het kasteel toen gekocht en een restauratie doorgevoerd in 1938 met het doel om er te gaan wonen. Begin 1941 werd de noordvleugel compleet opgeleverd. Een dochter van Clemens, Elisabeth van Hövell, getrouwd met jonkheer Alexander van der Heijden van Doornenburg namen 15 maanden hun intrek in het kasteel. Het kasteel werd echter alsnog verwoest door oorlogsgeweld. Na de bevrijding op 24 september 1944 brak op 5 oktober 1944 namelijk een Duitse patrouille door de linie. Zij beschoten het kasteel met fosforgranaten. Het kasteel brandde af door de nonchalante Amerikaanse bewaking en de brandweer die niet tijdig ter plaatse was.

Sedert 1984 ijvert de Stichting Behoud Kasteelerfgoed Asten voor het behoud van dit erfgoed.

Lijst van eigenaren[bewerken]

De volgende personen zijn heer of vrouwe van Asten geweest.

  1. omstreeks 1221: Albert van Cuijk (1170 † 1233)
  2. tot 1240: Willem van Cuijk
  3. omstreeks 1282: Arnold van Cuijk
  4. omstreeks 1306: Willem van Cuijk
  5. voor 1308: Jan I van Cuijk
  6. voor 1319: Jan II van Cuijk
  7. voor 1350: Otto van Cuijk
  8. 1350-1357: Jan III van Cuijk
  9. 1357-1362: Jan IV van Cuijk
  10. 1362-1364: Jan IV van Cuijk en Pieter Couterel
  11. 1364-1371: Hendrik van Cuijk (1320 † 1371) x Gertrudis Couterel, dochter van Pieter
  12. 1371-1380: Jan V van Cuijk
  13. 1380-1389: Ricout de Cock en Gerard van Berkel
  14. 1389-1396: Gerard van Berkel
  15. 1396-1411: Dirk de Rover en Gerard van Berkel
  16. 1411-1417: Gerard van Berkel
  17. 1417-1432: Goossen van Berkel
  18. 1432-1457: Gerard van der Aa
  19. 1457-1471: Johanna van der Leck
  20. 1471-1476: Pieter van Vertaing
  21. 1476-1496: Berthout Back
  22. 1496-1508: Jan Back van Asten
  23. 1508-1509: Otto Back van Asten
  24. 1509-1535: Adriana Back van Asten
  25. 1535-1584: Reinoud IV van Brederode-Cloetingen
  26. 1584-1591: Maximiliaan van Brederode
  27. 1591-1592: Wolfert van Brederode
  28. 1592-1634: Catharina van Brederode (1570 † 1634)
  29. 1634-1640: Bernard van Merode (1570 † 1640) via huwelijk met Catharina
  30. 1640-1644: Johan de Salm van Malgré, luitenant-kolonel in het Spaanse leger, gehuwd met Agnes van Merode
  31. 1646-1656: Willem van Oetelaar, geboren in Sint-Oedenrode, tweede echtgenoot van Agnes van Merode
  32. 1656-1705: Everard van Doerne, door koop
  33. 1705-1716: Anna Katharina Constantia van Boecop
  34. 1716-1720: Anna Wilhelmina van Doerne weduwe van Gerard
  35. 1720-1722: Johannes Christophorus de Bertholf Ruyff de Belven
  36. 1735-1738: Pieter Valkenier,
  37. 1738-1754: Bregje van Ghesel
  38. 1754-1790: Cornelis van Hombroek (1709 † 1787) en Jan van Nievervaart
  39. 1790-1811: Antonia Papegaaij (1719 † 1811), Cornelis van Nievervaart en Martinus van Nievervaart
  40. 1811-1822: Dirk Cornelisz. Vos
  41. 1822-1836: Cornelis Dupper en Leendert Dupper
  42. 1836-1856: Willem Francis Guljé, door koop
  43. 1856-1892: Joannes Amandus Guljé
  44. 1892-1896: Maria Judith Guljé, gehuwd met Petrus Boreel de Mauregnault.(1892-1896)
  45. 1896-1911: Rafaëla Maria Boreel de Mauregnault, x Frans Ernst Alexander van Hövell tot Westerflier
  46. 1911-1917: Frans Ernst Alexander van Hövell tot Westervlier
  47. 1917-1949: Clemens Ernest Alexander van Hövell tot Westervlier en Alexander Eduard Hubert van Hövell tot Westerflier
  48. 1949-1956: Clemens Ernest Alexander van Hövell tot Westervlier en Wezeveld
  49. 1956-1981: Clemens Frans Marie van Hövell van Westervlier en Wezeveld
  50. 1981-1984: Marie Josèphe Brigitte d'Espinay Saint-Luc

Externe bron[bewerken]

  • Stichting Geschiedschrijving Asten, 1994, Geschiedenis van de heerlijkheid Asten.