Lijst van steden in België

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

Dit is een lijst van steden in België, alfabetisch gerangschikt. Een stad in België is een gemeente die bij Koninklijk Besluit, bij wet of bij decreet de stadstitel draagt.

Situering[bewerken]

Een stad had in de middeleeuwen bepaalde voorrechten ten opzichte van de omliggende dorpen. Na het verkrijgen van stadsrechten door de plaatselijke landheer mocht zij bijvoorbeeld jaarmarkten organiseren, tolgeld heffen en werden er versterkingen gebouwd. In de Franse tijd werd dit voorrecht afgeschaft en omgezet in een stadstitel. Dit gebeurde door het Decreet van 10 Brumaire van het jaar II (31 oktober 1793). Een aantal steden verloren ook hun stadstitel.

Ten tijde van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden kregen sommige gemeenten hun verloren stadstitel terug. Op 30 mei 1825 verscheen er een Koninklijk Besluit waarin alle steden vermeld stonden die op dat moment de stadstitel droegen. Gedurende 150 jaar veranderde er niets meer aan de lijst uit 1825 behalve het toevoegen van de stad Eupen die tot 1919 bij Duitsland behoorde.

Na de gemeentelijke herinrichting van 1977 kregen de gemeenten de kans om historische redenen de stadstitel aan te vragen (steden die de stadstitel verloren tijdens Franse tijd of gemeenten die een belangrijke rol speelden in de middeleeuwen) of omwille van de huidige centrumfunctie die ze vervullen. Heel wat gemeenten maakten van deze gelegenheid gebruik en verkregen tussen 1982 en 2000 de stadstitel via een wet. Sinds 2001 is dit een gewestbevoegdheid; Herstal kreeg in 2009 haar stadstitel bij decreet.

Stad Arrondissement Provincie Gewest Inwoners (2013)[1] Franse naam[2] Jaar Koninklijk Besluit Jaar stadsrechten
Aalst Aalst Oost-Vlaanderen Vlaanderen 82.587 Alost 1825 1174
Aarlen Aarlen Luxemburg Wallonië 28.520 Arlon 1825
Aarschot Leuven Vlaams-Brabant. Vlaanderen 28.969 1825 1194
Aat Aat Henegouwen Wallonië 28.463 Ath 1825 1166
Andenne Namen Namen Wallonië 25.795 1825
Antoing Doornik Henegouwen Wallonië 7.693 1825 1817 (titel)
Antwerpen Antwerpen Antwerpen Vlaanderen 507.911 Anvers 1825 1221
Bastenaken Bastenaken Luxemburg Wallonië 15.230 Bastogne 1825 1332
Beaumont Thuin Henegouwen Wallonië 7.053 1825
Beauraing Dinant Namen Wallonië 8.867 1985
Bergen Bergen Henegouwen Wallonië 93.941 Mons 1825
Beringen Hasselt Limburg Vlaanderen 43.975 1985 1239
Bilzen Tongeren Limburg Vlaanderen 31.435 1985 1386
Binche Thuin Henegouwen Wallonië 33.091 1825
Blankenberge Brugge West-Vlaanderen Vlaanderen 19.682 1985
Borgloon Tongeren Limburg Vlaanderen 10.562 Looz 1985 omstreeks 1200
Borgworm Borgworm Luik Wallonië 14.795 Waremme 1985
Bouillon Neufchâteau Luxemburg Wallonië 5.399 1825
Bree Maaseik Limburg Vlaanderen 15.434 1985 1386
Brugge Brugge West-Vlaanderen Vlaanderen 117.577 Bruges 1825 1128
Brussel Brussel-Hoofdstad Brussel 168.576 Bruxelles 1825 1229
Charleroi Charleroi Henegouwen Wallonië 203.753 1825
Châtelet Charleroi Henegouwen Wallonië 36.319 1825
Chièvres Aat Henegouwen Wallonië 6.798 1825
Chimay Thuin Henegouwen Wallonië 9.836 1825
Chiny Virton Luxemburg Wallonië 5.178 1825
Ciney Dinant Namen Wallonië 15.852 1985
Couvin Philippeville Namen Wallonië 13.952 1985
Damme Brugge West-Vlaanderen Vlaanderen 10.855 1985 1180
Deinze Gent Oost-Vlaanderen Vlaanderen 29.815 1825 1241
Dendermonde Dendermonde Oost-Vlaanderen Vlaanderen 44.493 Termonde 1825 1233
Diest Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 23.271 1825 1229
Diksmuide Diksmuide West-Vlaanderen Vlaanderen 16.520 Dixmude 1825 12e eeuw
Dilsen-Stokkem Maaseik Limburg Vlaanderen 19.929 1987 1244 (Stokkem)
Dinant Dinant Namen Wallonië 13.668 1825
Doornik Doornik Henegouwen Wallonië 69.667 Tournai 1825
Durbuy Marche-en-Famenne Luxemburg Wallonië 11.238 1825 1331
Edingen Zinnik Henegouwen Wallonië 13.286 Enghien 1825
Eeklo Eeklo Oost-Vlaanderen Vlaanderen 20.329 1825 1240
Eupen Verviers Luik Wallonië 18.892 1808 1808 (titel)
Fleurus Charleroi Henegouwen Wallonië 22.666 1982
Florenville Virton Luxemburg Wallonië 5.527 1997
Fontaine-l'Evêque Charleroi Henegouwen Wallonië 17.395 1825
Fosses-la-Ville Namen Namen Wallonië 10.208 1825
Geel Turnhout Antwerpen Vlaanderen 38.101 1985
Geldenaken Nijvel Waals-Brabant Wallonië 13.614 Jodoigne 1985
Gembloers Namen Namen Wallonië 24.451 Gembloux 1985
Genepiën Nijvel Waals-Brabant Wallonië 15.160 Genappe 1985
Genk Hasselt Limburg Vlaanderen 65.224 1999
Gent Gent Oost-Vlaanderen Vlaanderen 248.813 Gand 1825 1178
Geraardsbergen Aalst Oost-Vlaanderen Vlaanderen 32.852 Grammont 1825 1068
Gistel Oostende West-Vlaanderen Vlaanderen 11.871 1985 13e eeuw
's-Gravenbrakel Zinnik Henegouwen Wallonië 21.408 Braine-le-Comte 1825
Halen Hasselt Limburg Vlaanderen 9.422 1985 1206
Halle Halle-Vilvoorde Vlaams-Brabant Vlaanderen 37.104 Hal 1825 1225
Hamont-Achel Maaseik Limburg Vlaanderen 14.271 1985 14e eeuw (Hamont)
Hannuit Borgworm Luik Wallonië 15.583 Hannut 1985
Harelbeke Kortrijk West-Vlaanderen Vlaanderen 27.103 1985 1153
Hasselt Hasselt Limburg Vlaanderen 75.579 1825 13e eeuw
Herentals Turnhout Antwerpen Vlaanderen 27.438 1985 1209
Herk-de-Stad Hasselt Limburg Vlaanderen 12.330 Herck-la-Ville 1985 1386
Herstal Luik Luik Wallonië 38.997 2009
Herve Verviers Luik Wallonië 17.224 1825
Hoei Hoei Luik Wallonië 21.346 Huy 1825 1066
Hoogstraten Turnhout Antwerpen Vlaanderen 20.549 1985 1210
Houffalize Bastenaken Luxemburg Wallonië 5.090 1825
Ieper Ieper West-Vlaanderen Vlaanderen 34.978 Ypres 1825 1174
Izegem Roeselare West-Vlaanderen Vlaanderen 27.354 1825 1817 (titel)
Komen-Waasten Moeskroen Henegouwen Wallonië 18.005 Comines-Warneton 1825 (Waasten)
Kortrijk Kortrijk West-Vlaanderen Vlaanderen 75.120 Courtrai 1825 1127
La Louvière Zinnik Henegouwen Wallonië 79.486 1985
La Roche-en-Ardenne Marche-en-Famenne Luxemburg Wallonië 4.191 1825
Landen Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 15.719 1985 1211
Le Rœulx Zinnik Henegouwen Wallonië 8.249 1825
Lessen Zinnik Henegouwen Wallonië 18.471 Lessines 1825
Leuze-en-Hainaut Doornik Henegouwen Wallonië 13.610 1825
Leuven Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 97.692 Louvain 1825 1211
Lier Mechelen Antwerpen Vlaanderen 34.497 Lierre 1825 1212
Limburg Verviers Luik Wallonië 5.819 Limbourg 1825
Lo-Reninge Diksmuide West-Vlaanderen Vlaanderen 3.330 1985
Lokeren Sint-Niklaas Oost-Vlaanderen Vlaanderen 40.104 1825 1804 (titel)
Lommel Maaseik Limburg Vlaanderen 33.636 1990
Luik Luik Luik Wallonië 195.931 Liège 1825
Maaseik Maaseik Limburg Vlaanderen 24.891 1825 1244
Malmedy Verviers Luik Wallonië 12.316 1985
Marche-en-Famenne Marche-en-Famenne Luxemburg Wallonië 17.440 1825
Mechelen Mechelen Antwerpen Vlaanderen 82.602 Malines 1825 1301
Menen Kortrijk West-Vlaanderen Vlaanderen 32.707 Menin 1825
Mesen Ieper West-Vlaanderen Vlaanderen 980 Messines 1985
Moeskroen Moeskroen Henegouwen Wallonië 56.407 Mouscron 1986
Mortsel Antwerpen Antwerpen Vlaanderen 25.202 1999
Namen Namen Namen Wallonië 110.500 Namur 1825
Neufchâteau Neufchâteau Luxemburg Wallonië 7.342 1825
Nieuwpoort Veurne West-Vlaanderen Vlaanderen 11.487 Nieuport 1825 1163
Nijvel Nijvel Waals-Brabant Wallonië 27.110 Nivelles 1825
Ninove Aalst Oost-Vlaanderen Vlaanderen 37.446 1825 12e eeuw
Oostende Oostende West-Vlaanderen Vlaanderen 69.969 Ostende 1825 1267
Ottignies-Louvain-la-Neuve Nijvel Waals-Brabant Wallonië 31.353 1982
Oudenaarde Oudenaarde Oost-Vlaanderen Vlaanderen 30.412 Audenarde 1825 1189
Oudenburg Oostende West-Vlaanderen Vlaanderen 9.094 1985
Peer Maaseik Limburg Vlaanderen 16.230 1985
Péruwelz Doornik Henegouwen Wallonië 17.216 1825
Philippeville Philippeville Namen Wallonië 9.074 1825
Poperinge Ieper West-Vlaanderen Vlaanderen 19.916 1825 1147
Rochefort Dinant Namen Wallonië 12.431 1985
Roeselare Roeselare West-Vlaanderen Vlaanderen 59.340 Roulers 1825 1250
Ronse Oudenaarde Oost-Vlaanderen Vlaanderen 25.565 Renaix 1825 1240
Saint-Ghislain Bergen Henegouwen Wallonië 23.039 1825
Saint-Hubert Neufchâteau Luxemburg Wallonië 5.650 1825
Sankt Vith Verviers Luik Wallonië 9.479 Saint-Vith 1985
Scherpenheuvel-Zichem Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 22.620 Montaigu-Zichem 1985 1605 (Zichem) + afgenomen
Seraing Luik Luik Wallonië 63.732 1999
Sint-Niklaas Sint-Niklaas Oost-Vlaanderen Vlaanderen 73.280 Saint-Nicolas 1825
Sint-Truiden Hasselt Limburg Vlaanderen 39.769 Saint-Trond 1825 11e eeuw
Spa Verviers Luik Wallonië 10.487 1825 1594
Stavelot Verviers Luik Wallonië 7.051 1825
Thuin Thuin Henegouwen Wallonië 14.662 1825
Tielt Tielt West-Vlaanderen Vlaanderen 19.974 1825 1245
Tienen Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 33.233 Tirlemont 1825 1243
Tongeren Tongeren Limburg Vlaanderen 30.631 Tongres 1825
Torhout Brugge West-Vlaanderen Vlaanderen 20.284 1825 1183
Turnhout Turnhout Antwerpen Vlaanderen 42.008 1825 1212
Verviers Verviers Luik Wallonië 55.733 1825
Veurne Veurne West-Vlaanderen Vlaanderen 11.363 Furnes 1825 12e eeuw
Vilvoorde Halle-Vilvoorde Vlaams-Brabant Vlaanderen 41.432 Vilvorde 1985 1192 + afgenomen
Virton Virton Luxemburg Wallonië 11.540 1825
Walcourt Philippeville Namen Wallonië 18.215 1985
Waregem Kortrijk West-Vlaanderen Vlaanderen 36.960 1999
Waver Nijvel Waals-Brabant Wallonië 33.365 Wavre 1825
Wervik Ieper West-Vlaanderen Vlaanderen 18.398 1825
Wezet Luik Luik Wallonië 17.453 Visé 1825
Zinnik Zinnik Henegouwen Wallonië 26.667 Soignies 1825
Zottegem Aalst Oost-Vlaanderen Vlaanderen 25.580 1985
Zoutleeuw Leuven Vlaams-Brabant Vlaanderen 8.278 Léau 1985 1107 + afgenomen

Voormalige steden en andere plaatsen met historische marktrechten[bewerken]

De meeste van deze plaatsen vormen een kleine agglomeratie rond een centraal marktplein.

Graafschap Namen[bewerken]

Graafschap Vlaanderen[bewerken]

  • Lombardsijde (Brugse Vrije): gefusioneerd met de stad Nieuwpoort. Het had vroeger een eigen haven en hief accijnzen.
  • Hoeke (Brugse Vrije): gefusioneerd met de stad Damme. Voorhaven van Brugge.
  • Monnikenrede (Brugse Vrije): in de stad Damme. Voorhaven van Brugge. Volledig verdwenen.
  • Kaprijke (Brugse Vrije): verloor haar stadsrechten met de Franse Revolutie.
  • Maldegem (Brugse Vrije): historisch groot dorp of vlek met marktrechten. Verkreeg nooit de stedelijke titel.
  • Watervliet (Vier Ambachten: Boekhoute): gefusioneerd met Sint-Laureins.
  • Boekhoute (Vier Ambachten: Boekhoute): gefusioneerd met Assenede. Stad zoals Axel en Hulst in Nederland
  • Assenede (Vier Ambachten: Assenede): Stad zoals Axel en Hulst in Nederland
  • Nevele (Oudburg): De stad en vrijheid van Nevele viel in diskrediet tijdens de godsdienstoorlogen
  • Wetteren (Dendermonde): historisch groot dorp of vlek, verkreeg nooit de stedelijke titel.
  • Temse (Waas): historisch groot dorp of vlek, verkreeg nooit de stedelijke titel.
  • Rupelmonde (Waas): gefusioneerd met Kruibeke.
  • Beveren (Beveren): historisch groot dorp of vlek, verkreeg nooit de stedelijke titel.

Hertogdom Brabant[bewerken]

  • Zandvliet (Antwerpen: Bergen op Zoom): gefusioneerd met de stad Antwerpen. Dorp verheven tot stad tijdens de godsdienstoorlogen.
  • Arendonk (Antwerpen: Turnhout): vrijheid zoals Hoogstraten en Turnhout.
  • Duffel (Antwerpen: Arkel?): vrijheid in het verleden met schutters en rederijkersgilde. Groot dorp of vlek.
  • Walem (Antwerpen): vrijheid. Dorp met bijzondere voorrechten zonder duidelijk marktplein.
  • Mol (Antwerpen: Herentals): vlek of groot dorp met marktrechten.
  • Retie (Antwerpen: Herentals): vlek of groot dorp met marktrechten.
  • Westerlo (Antwerpen: Geel): vlek of groot dorp met marktrechten.
  • Asse (Brussel: Asse): vrijheid.
  • Merchtem (Brussel: Merchtem): vrijheid.
  • Tervuren (Brussel): vrijheid.
  • Duisburg (Brussel): vrijheid. Dorp met bijzondere voorrechten zonder duidelijk marktplein.
  • Overijse (Brussel: Vilvoorde): vrijheid.
  • Terhulpen (Brussel: Terhulpen): vrijheid. Dorp met bijzondere voorrechten zonder duidelijk marktplein.
  • Zichem (Leuven: Diest): gefusioneerd met de stad Scherpenheuvel.
Bronnen, noten en/of referenties
  1. FOD Economie - Officiële cijfers (2013)
  2. In het Waals en in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is dit de officiële naam; in het Vlaamse gewest is dit de Franse vertaling van de officiële term