Louis-François de Boufflers

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Louis-François hertog van Boufflers
Hertogelijk wapenschild de Boufflers
geboorteplaats Crillon in Picardië

Louis-François de Boufflers (Crillon[1], 10 januari 1644 - Fontainebleau, 22 augustus 1711) was een generaal in de vele oorlogen van Lodewijk XIV, de koning van Frankrijk. Zijn hoogste graad was maarschalk[2]. Geboren als ridder werd hij achtereenvolgens markies, hertog van Boufflers[3] en hertog-pair van de Franse koning.

Familie[bewerken]

De familie de Boufflers was een adellijke familie in de provincie Picardië in het koninkrijk Frankrijk. Ridder Louis-François was de 2e van de 5 kinderen van graaf François II van Boufflers, officier en groot-baljuw van Beauvais, en van dame Louise de Vergeur. Zijn oudste broer, François III van Boufflers, volgde vader op in al zijn functies in 1668. Deze broer stierf reeds in 1672 en had 1 zoon Henry, de enige andere mannelijk nazaat de Boufflers. De 3 zussen van Louis-François waren jonger en werden alle kloosterzuster. Louis-François huwde in 1693 met de veel jongere Catherine-Charlotte de Gramont (1670-1739), die het later bracht tot hofdame van koningin Maria Leszczyńska van Frankrijk, echtgenote van Lodewijk XV. Kennelijk had het echtpaar geen kinderen.

Militaire carrière[bewerken]

In 1662 ging hij in het leger, bij de Gardes Françaises.

Algerije[bewerken]

Zijn eerste gevecht was in Jijel, in Algerije (1664). Nadien keerde hij naar Frankrijk terug.

Vlaanderen en Lotharingen[bewerken]

Vervolgens vocht hij in het Spaanse graafschap Vlaanderen (1667) in het beleg van Douai, Doornik en van Rijsel. Hij werd officier bij de Koninklijke dragonders. In 1670 vocht hij bij de Franse verovering van Lotharingen, in het Rooms-Duitse rijk, bij de steden Epinal en Chatte.

Hollandse Oorlog[bewerken]

Tijdens de Hollandse oorlog (1672-1678) bevocht Boufflers de Republiek der Verenigde Provinciën. Hij veroverde Rees, Arnhem, Schenkenschanz en Ameide (1672), alsook Nigtevecht (1673). Vervolgens trok hij naar het Rijnland, waar hij zwaar gewond raakte. Hij vocht er in de slagvelden bij Entzheim, Salzbach en Freiburg (1677) tegen de Rooms-Duitse troepen.

Casale[bewerken]

De Fransen poogden een doorgang te forceren door het hertogdom Savoye, wat tot het Rooms-Duitse Rijk behoorde. Boufflers was net benoemd tot generaal. Hij slaagde erin, onder zijn commando, de citadel van Casale Monferrato te veroveren (1681). Dit bezorgde hem faam in Frankrijk.

Frans-Spaanse Oorlog[bewerken]

De Frans-Spaanse oorlog (1683-1684) bezorgde de Fransen de verovering van het hertogdom Luxemburg. Vandaar wordt deze oorlog ook de Luxemburgse oorlog van Frankrijk genoemd. Boufflers zat evenwel niet in Luxemburg. Zijn troepen marcheerden door Kortrijk, Koekelberg bij Brussel en Mariembourg. Na deze oorlog in de Spaanse Nederlanden werd hij naar Bayonne gestuurd om militaire missie in Béarn en Navarra, waar hij Hugenoten bekeerde (1685)[4].

Het beleg van Namen bezorgde Boufflers de hertogstitel.

Negenjarige Oorlog[bewerken]

De Negenjarige Oorlog (1688-1697) bracht generaal Boufflers eerst naar Mainz. Hij veroverde de stad op de prins-aartsbisschop van Mainz. Hij marcheerde vervolgens tegen de prins-bisschop van Luik met beschieting van Thuin aan de Samber en vervolgens beschieting van Luik zelf (1690). Vervolgens trok hij door het Waasland (1691), keerde terug zuidwaarts en beschoot Charleroi[5] (1692) in het Spaanse graafschap Namen. Hij veroverde Veurne in het Spaanse graafschap Vlaanderen en verkreeg de rang van maarschalk van Frankrijk. Hij organiseerde als (Frans) gouverneur van Vlaanderen het militair bestuur in Vlaanderen. Nadat Menno van Coehoorn de Fransen verjaagd had uit de citadel van Namen, rukte Boufflers snel op naar Namen. Hij geraakte de citadel binnen en wachtte de anti-Franse coalitietroepen af (1695). Het Beleg van Namen werd één van de grootste wapenfeiten van Boufflers[6][7]. Nederlandse en Beierse troepen dwongen Boufflers uiteindelijk tot overgave. In Parijs wachtte Boufflers de hertogstitel, want zijn heroïsche verdediging van Namen werd besproken in Versailles[8]. Boufflers veroverde nog Ath in Spaans Henegouwen (1697). De Vrede van Rijswijk (1697) betekende het einde van dit wapengekletter. Maarschalk-hertog de Boufflers maakte deel uit van de Franse delegatie in Rijswijk.

Interbellum[bewerken]

In de periode tussen de Negenjarige Oorlog en de Spaanse Successieoorlog was Boufflers niet op het slagveld. Hij organiseerde feesten op zijn kasteel. Bij één van deze feesten liet hij een veldslag evoceren, en dit in aanwezigheid van Lodewijk XIV, de Zonnekoning. De koning was erg tevreden over het spektakel maar aan Boufflers had het een fortuin gekost[9].

Spaanse Successieoorlog[bewerken]

Aanvankelijk vlotte de Spaanse Successieoorlog (1701-1714) voor maarschalk Boufflers. De Nederlandse troepen in de Barrièresteden trokken zich terug zonder slag of stoot. De troepen van Boufflers rukten op tot in Spaans Gelre. Doch de Fransen verloren de Spaanse steden Venlo, Roermond en Stevensweert (1702). In de slag bij Ekeren behaalde Boufflers weliswaar een overwinning tegen de Nederlanders doch de Franse verliezen waren enorm (1703). Boufflers moest het leger verlaten (1703) want de blamage van de Fransen in de Spaanse Nederlanden was te groot. Maarschalk Villeroy volgde Boufflers op. Nadat deze Villeroy een zware nederlaag leed in de slag bij Ramillies (1706), steeg de ster van Boufflers opnieuw[10]. Lodewijk XIV beval hem de citadel van Rijsel te verdedigen (1708). Rijsel werd omsingeld door Britse, Nederlandse en Rooms-Duitse troepen. Boufflers verdedigde met 15.000 Fransen de stad Rijsel van juli tot augustus 1708. Nadien gaf hij zich over, op een vrij ordentelijke wijze[11]. De koning was tevreden. Boufflers kreeg zijn maarschalksstaf terug. De Franse troepen vochten heftig in de grootste veldslag van de Spaanse successieoorlog in de Nederlanden, de Slag bij Malplaquet (1709). De anti-Franse geallieerden behaalden een pyrrusoverwinning en de terugtrekking van de Fransen vond plaats zonder verlies aan manschappen en kanonnen. Dit was het werk van maarschalk Boufflers[12]. Politiek gesproken kwam Frankrijk aan zet na de nederlaag bij Malplaquet.

Boufflers leed meer en meer aan zijn oude oorlogswonden. Hij stierf in Fontainebleau in 1711.

Bestuurlijke carrière[bewerken]

Boufflers kazerne in de citadel van Rijsel
  • Vanaf 1672 was hij groot-baljuw van Beauvais in de provincie Picardië. Hij volgde er zijn overleden broer François III op.
  • In 1681 was hij kort gouverneur van Casale.
  • Vanaf 1687 gouverneur van de Trois-Evêchés
  • Vanaf 1694 gouverneur van het graafschap Vlaanderen, formeel een Spaans, maar in werkelijkheid een Frans graafschap
  • Vanaf 1694 militair bestuurder van Rijsel
  • Vanaf 1702 gouverneur van Spaans Gelre.

Onderscheidingen[bewerken]