Louis Tobback

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Louis Tobback
Louis Tobback (2007, foto: Filip Naudts)
Louis Tobback (2007, foto: Filip Naudts)
Volledige naam Louis Marie Joseph Tobback
Geboren Leuven, 3 mei 1938
Kieskring Flag of Flemish-Brabant.svg Vlaams-Brabant
Regio Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Land Vlag van België België
Partij BSP / SP / sp.a
Functies
1971-heden Gemeenteraadslid Leuven
1971-1976 Eerste schepen Leuven
1974-1991 Volksvertegenwoordiger
1974-1995 Lid Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap / Vlaamse Raad
1978-1988 Fractievoorzitter Kamer van Volksvertegenwoordigers
1988-1994 Minister van Binnenlandse Zaken
1991-2003 Senator
1992-1994 Minister van Ambtenarenzaken
1994-1998 Partijvoorzitter
1995-heden Burgemeester Leuven
1998 Vice-Eersteminister
1998 Minister van Binnenlandse Zaken
Portaal  Portaalicoon   België
Politiek

Louis Marie Joseph Tobback[1] (Leuven, 3 mei 1938) is Belgisch minister van staat, eresenator en sinds 1995 burgemeester van Leuven.

Levensloop[bewerken]

In 1962 werd Tobback licentiaat in de Romaanse filologie aan de VUB. Beroepshalve werd hij leraar Frans in het Koninklijk Atheneum van Leuven. Van 1984 tot 1987 was hij eveneens lid van de raad van bestuur van de VUB.

Hij begon zijn politieke loopbaan toen hij in 1965 voor de BSP lid werd van de Leuvense Commissie van Openbare Onderstand, wat hij bleef tot in 1970. Sinds 1971 is hij gemeenteraadslid van Leuven, waar hij van 1971 tot 1976 schepen was. Sinds 1995 is hij burgemeester van Leuven.

In 1974 werd Tobback voor het arrondissement Leuven verkozen in de Kamer van Volksvertegenwoordigers, waar hij tot in 1991 bleef zetelen. Vervolgens zetelde hij van 1991 tot 2003 in de Belgische Senaat. Hierdoor zetelde hij automatisch ook in de Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap (1974-1980) en de Vlaamse Raad (1980-1995). Van 1978 tot 1988 was hij in de Kamer voorzitter van de BSP- en vervolgens de SP-fractie.

Als fractieleider in de Belgische Kamer van Volksvertegenwoordigers werd Tobback een controversieel, doch populair en gewaardeerd politicus, zowel binnen als buiten zijn partij. Berucht zijn zijn one-liners, korte en gevatte uitspraken waarmee hij voor tegenstanders, maar ook voor medestanders, de stand van zaken samenvatte en tegelijk zijn mening daarover duidelijk kenbaar maakte. Zijn krakend-schorre stem versterkt het effect. Het is in deze periode dat de Raketten-Kwestie uitbrak rond de plaatsing van middellangeafstandskruisraketten in Florennes. Tobback noemde zich "een koele NAVO-minnaar", maar verzette zich tegen de plaatsing van dit nieuwe type kernwapens.

Van 1988 tot 1994 was Tobback minister van Binnenlandse Zaken en Ambtenarenzaken in de regeringen Martens VIII, Martens IX en Dehaene I. Ook had hij van 1988 tot 1992 de bevoegdheid Nationale Wetenschappelijke en Culturele Instellingen. De Belgische regeringen waarin hij minister was zullen vooral herinnerd worden als die van de besparingen: om tegemoet te komen aan de Maastrichtnormen van de Europese Unie moest de regering onder leiding van de christendemocraat Jean-Luc Dehaene drastisch ingrijpen in de begroting en de staatsschulden fors afbouwen. Het was geen geheim dat Tobback en Dehaene zeer goed met elkaar konden opschieten en beiden een uitgesproken voorkeur hadden voor de coalitie van socialisten en christendemocraten die van 1988 tot 1999 België regeerde. In 1990 ondertekende en bekrachtigde hij samen met 14 andere regeringsleiders een van de meest liberale abortuswetgevingen ter wereld.

In 1994 gaf Tobback zijn ministerschap op om burgemeester van Leuven te worden. Na zijn ontslag als minister werd hij eveneens partijvoorzitter van de SP, een functie die hij tot in 1998 uitoefende. Hij loodste de partij in die jaren doorheen misschien wel de moeilijkste periode van haar bestaan. Opmerkelijk was het beperkt verlies voor de partij bij de federale en regionale verkiezingen in 1995, vlak na het uitbreken van het Agustaschandaal, waarin socialistische kopstukken beschuldigd werden. Als geen ander besefte Tobback dat de partij daarmee op een belangrijk keerpunt was gekomen. Tobback lanceerde eveneens een ideologische en organisatorische vernieuwing binnen de partij. Hij gaf de opdracht aan Norbert De Batselier om een nieuw inhoudelijk project uit te werken, gefinaliseerd in het Toekomstcongres van mei 1998. De jonge Steve Stevaert kreeg de opdracht mee om nieuwe mensen te zoeken.

In april 1998 werd Tobback in dramatische omstandigheden voor de laatste keer minister van Binnenlandse Zaken, wanneer na de ontsnapping van Marc Dutroux zijn opvolger en voorganger Johan Vande Lanotte ontslag nam. Korte tijd later, in september 1998, kwam de afgewezen Nigeriaanse asielzoekster Semira Adamu bij haar gedwongen uitwijzing om het leven. Het kwam tot hevige protesten. Tobback verdedigde het uitwijzingsbeleid, maar desondanks nam hij ontslag als minister omdat hij vond dat hij politiek verantwoordelijk was voor de dood van Adamu. Op 30 april 1995 werd hij benoemd tot minister van Staat.

Louis Tobback is niet alleen de vader van sp.a-kopstuk Bruno Tobback, maar eveneens de politieke vader van Frank Vandenbroucke en Johan Vande Lanotte, die beiden minister werden en topfiguren binnen de sp.a waren.

Bij de provincieraadsverkiezingen in 2012 kwam Tobback op als lijstduwer voor sp.a in het district Leuven.[2] Hij was ook lijsttrekker in de stad Leuven. Zijn partij bleef ondanks verlies de grootste, de coalitie met CD&V bleef behouden en Tobback bleef burgemeester.[3] In 2014 duwde hij bij de Kamerverkiezingen de Vlaams-Brabantse lijst, maar hij werd niet verkozen.

In december 2015 stelde sp.a Leuven Mohamed Ridouani voor als opvolger van Tobback als lijsttrekker in 2018.[4] Bij de verkiezingen in 2018 werd Tobback als lijstduwer verkozen voor Leuven en sleepte hij ook een provincieraadszetel in de wacht. Hij besloot zijn mandaat als gemeenteraadslid niet op te nemen zodat zijn zoon Bruno daar kan zetelen, maar besloot wel naar de provincieraad te gaan.[5]

Als parlementair fractieleider, voorzitter van de SP en minister in de Belgische regering heeft Tobback een belangrijke plaats verworven in de geschiedenis van de Belgische en Vlaamse sociaaldemocratie.

Eretekens[bewerken]

  • Vlag van België België: Grootkruis in de Orde van Leopold II. KB 11 mei 2003
  • Vlag van België België: Grootofficier in de Leopoldsorde (19 mei 1995)[6]
  • Vlag van België België: Minister van Staat, KB 30 januari 1995
  • Vlag van België België: Erepenning KU Leuven, 6 november 2018[7]

Trivia[bewerken]

  • In politieke cartoons wordt hij vaak met een buldog vergeleken.
  • In de satirische strip Pest in 't Paleis (1983) van Guido Van Meir en Jan Bosschaert wordt hij voorgesteld als "graaf Toebak".
  • In de stripreeks Nero had hij in strook 88-92 van het album Singbonga (1996) een cameo.
  • Hij is onder meer geïmiteerd door Dirk Denoyelle.
  • In het achtste seizoen van De Slimste Mens ter Wereld was hij een van de negen juryleden.

Literatuur[bewerken]

  • Kris HOFLACK, De Wereld volgens Louis Tobback, Leuven, 2012.
  • Karel CAMBIEN, Louis Tobback. Ik ben God de Vader niet, 1001 inspirerende oneliners en quotes, Leuven, 2013.

Externe link[bewerken]

Voorganger:
Joseph Michel
Minister van Binnenlandse Zaken
1988-1994
Opvolger:
Johan Vande Lanotte
Voorganger:
Raymond Langendries
Minister van Ambtenarenzaken
1992-1994
Opvolger:
André Flahaut
Voorganger:
Frank Vandenbroucke
Partijvoorzitter van de SP
1994-1998
Opvolger:
Fred Erdman
Voorganger:
Johan Vande Lanotte
Vice-eersteminister
1998
Opvolger:
Luc Van den Bossche
Voorganger:
Johan Vande Lanotte
Minister van Binnenlandse Zaken
1998
Opvolger:
Luc Van den Bossche
Voorganger:
Alfred Vansina
Burgemeester van Leuven
1995-2018