Manus (eiland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zie artikel Voor de gelijknamige stripfiguur, zie Manus (stripfiguur).
Manus
Eiland van Papoea-Nieuw-Guinea
Manus (eiland)
Manus (eiland)
Provincie Manus
Locatie
Land Papoea-Nieuw-Guinea
Eilandengroep Admiraliteitseilanden
Locatie Westelijke Grote Oceaan
Coördinaten 2° 6′ ZB, 146° 58′ OL
Algemeen
Oppervlakte 2100 km²
Inwoners 43.589 (2000)
Hoofdplaats Lorengau
Hoogste punt 719 m (Mount Dremsel)
Detailkaart
Manus binnen de Admiraliteitseilanden
Manus binnen de Admiraliteitseilanden
Portaal  Portaalicoon   Azië

Manus is een vulkanisch eiland (gevormd door dode vulkanen) in de gelijknamige provincie Manus van Papoea-Nieuw-Guinea. Manus is het belangrijkste en grootste eiland en telt 43.589 inwoners op een oppervlakte van 2100 km²; het hoogste punt is 719 m boven de zeespiegel.

Beschrijving van het eiland[bewerken]

Geschiedenis[bewerken]

De eerste Europeaan die het eiland beschreef was de Spaanse ontdekkingsreiziger Álvaro de Saavedra. Op 15 augustus 1528 zeilde hij rond het eiland. De Nederlandse ontdekkingsreiziger Willem Cornelisz Schouten voer in 1616 langs het eiland toen hij de noordkust van Nieuw-Guinea verkende. Pas in 1875 kwam er weer scheepvaartkundige belangstelling voor deze eilanden. In 1912 stichtten de Duitsers een koloniaal steunpunt in Lorengau. In 1914 kwam het eiland onder bestuur van de Australische regering.

In 1929 bezocht de Amerikaanse antropologe Margaret Mead het eiland. Haar boek Growing Up In New Guinea is gebaseerd op haar observaties op Manus en behandelt de plaatselijke gewoonten voor daar missie en zending hun werkzaamheden begonnen.

Tweede wereldoorlog[bewerken]

Tijdens de Tweede Wereldoorlog in Azië was Manus eerst een observatiepost van het Australische leger. In april 1942 bezette een grote Japanse troepenmacht het eiland en legde er een militaire basis aan. De Australiërs trokken zich terug in het oerwoud. In februari/maart 1944 veroverde het Amerikaanse leger het eiland. De geallieerden stichtten een marinehaven die later het steunpunt werd van de British Pacific Fleet.

Landschap en fauna[bewerken]

Het eiland is dicht bebost met vochtig regenwoud. De gemiddelde jaarlijkse regenval is 3.382 mm. Het binnenland bestaat uit heuvellandschap waarvan de toppen reiken tot 719 meter boven zeeniveau. Er zijn een groot aantal korte, snelstromende rivieren en beken die uitwaaieren in het laagland tot kleine vlaktes. Langs de kusten liggen steile hellingen en inhammen met mangrovebos. Alleen aan de oostkust bevindt zich een groter vlak gebied en daar ligt de belangrijkste plaats Lorengau. Het eiland heeft een vulkanische oorsprong en is 8 tot 10 miljoen jaar gelden ontstaan. Het gesteente is daarom deels vulkanische en deels kalksteen ontstaan uit opgeheven koraalriffen.

Er komen 182 soorten vogels op het eiland voor waaronder acht soorten van de Rode Lijst van de IUCN zoals Browns langstaartduif (Reinwardtoena browni), Goulds stormvogel (Pterodroma leucoptera), prachtpitta (Pitta superba), manuswaaierstaart (Rhipidura semirubra) en de zilverstaartmonarch (Symposiachrus infelix).[1]

De volgende zoogdieren komen er voor: Echymipera kalubu (geïntroduceerd), Wild zwijn (Sus scrofa) (geïntroduceerd),Spilocuscus kraemeri (mogelijk geïntroduceerd), Polynesische rat (Rattus exulans) (geïntroduceerd), Melomys matambuai, Dobsonia anderseni, Macroglossus minimus, Nyctimene albiventer, Pteropus admiralitatum, Pteropus hypomelanus, Pteropus neohibernicus, Rousettus amplexicaudatus, Syconycteris australis, Emballonura nigrescens, Hipposideros calcaratus, Hipposideros diadema, Kerivoula myrella, Miniopterus macrocneme, Miniopterus propitristis (onzeker) en Pipistrellus angulatus.[bron?]

Manus detentiecentrum[bewerken]

PNG defence Force Base Lombrum[bewerken]

In januari 1944 stichtten de United States Navy een marinebasis op het eiland Los Negros. Dit eiland is via een brug verbonden met Manus. Deze basis werd in 1946 overgedragen aan de Koninklijke Australische marine (RAN). In 1950 werd de basis omgedoopt tot HMAS Tarangau en toen Papoea-Nieuw-Guinea in 1974 onafhankelijk werd, kreeg de basis de naam PNG defence Force base Lambrum.

Het detentiecentrum (Manus Island regional processing facility) op 25 okt. 2012

Pacific Solution[bewerken]

In 2001 richtte Australië in overleg met de regering van Papoea-Nieuw-Guinea op het terrein van de PNG defence Force base Lambrum een detentiecentrum op voor immigranten die als asielzoeker over zee hadden geprobeerd grondgebied van Australië te bereiken (meestal de dicht bij Indonesië gelegen Christmaseiland en Cocoseilanden). In dit centrum moesten zij de beslissing over een eventuele asielaanvrage afwachten. Dit beleid tegen illegale immigratie werd de Pacific Solution genoemd. Het aantal illegale immigranten daalde daarna tot praktisch nul in 2002. Tot 2008 werden nauwelijks mensen daar gedetineerd. Echter, tussen 2009 en 2014 steeg het aantal asielzoekers dat op illegale manier Australië wilde bereiken tot 12,5 duizend. In 2012, na het aantreden van een nieuwe Australische regering werden grotere aantallen mensen (voornamelijk mannen) op Manus gedetineerd. Op 31 december 2013 verbleven 1229 mannen in detentie.[2] Er was binnen Australië veel verzet tegen dit beleid. In april 2016 sprak het hoogste rechtscollege van Papoea-Nieuw-Guinea (Supreme Court of Papua New Guinea) uit, dat het gevangen houden van asielzoekers onwettig was, waarop de minister-president van Australië opdracht gaf het centrum te sluiten. Formeel werd het centrum op 31 oktober 2017 gesloten. Er waren echter 350 gedetineerde mannen die weigerden te vertrekken, omdat de alternatieve voorzieningen die werden geboden in de buurt van Lorengau van veel mindere kwaliteit waren en omdat de oorspronkelijke bevolking vijandig reageerde op de asielmigranten. Deze laatste gedetineerden werden met geweld door de politie van Papoea-Nieuw-Guinea verwijderd. Op 31 december 2017 was het kamp geheel ontruimd.[2]