Mutemwia

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mutemwia
Mutemwia in reliëf in een Luxor tempel
Mutemwia in reliëf in een Luxor tempel
Algemene informatie
Volledige naam ook Mutemwiya of Mutemweya
Geboren Egypte of Mitanni
Nationaliteit Oude Egyptische of Hurrietische
Overige informatie
Partner(s) Thoetmosis IV
Kinderen Amenhotep III (Akhenaten kleinzoon)
Politiek Grote koninklijke vrouwe
Portaal  Portaalicoon   Oudheid

Mutemwia was een 'mindere vrouw' van Thoetmosis IV, een farao van het Oude Egypte, in de 18e Dynastie van Egypte en de moeder van Amenhotep III.

Etymologie[bewerken]

Mutemwia
in hiërogliefen
G15 t M
P3

Mutemwiya's naam betekent "Mut in de goddelijke bark". Mut is een moedergodin van de Oude Egyptenaren. Mutemwia's naam werd ook gespeld als Mutemwiya of Mutemweya.

Biografie[bewerken]

Mutemwia kreeg veel eretitels, zoals die van Grote koninklijke vrouwe, toegewezen na de dood van haar echtgenoot bij de keuze van haar zoon om deze op te volgen. Door haar in de status te verheffen waarbij deze titels hoorden, trachtte men zijn aanstelling tot farao te legitimeren door deze traditioneler te doen lijken. Vanaf dat moment trad zij naar voren als de moeder van de nieuwe farao. Gedurende het bewind van Thoetmosis droegen alleen nog twee andere vrouwen van het hof de titel van Grote koninklijke vrouwe, namelijk Iaret en Nefertari.

Mutemwia staat afgebeeld in de tempel van Luxor in scènes die de goddelijke geboorte van haar zoon Amenhotep III moeten uitbeelden. Een beeld waarop zij te zien is in een bark werd in Karnak gevonden en behoort nu tot de collectie van het British Museum. Het is waarschijnlijk uit haar dodentempel vandaan gehaald, waar het oorspronkelijk thuishoorde. Zij werd begraven in Thebe.

Verder wordt ze ook samen met haar schoondochter Tiye getoond op de Kolossen van Memnon die door Amenhotep III werden opgericht.[1] Hij zou de nadruk op deze twee dames hebben willen leggen als verwanten van hem, omdat zijn positie in de koninklijke erflijn eerder zwak was. Door enkele onderzoekers werd zij als dochter van koning Artatama I van Mitanni geïdentificeerd. Zij zou dan van zekere exotische afkomst zijn geweest. Maar er is niets over haar eigen achtergrond geweten.[2] Velen gaan er tegenwoordig integendeel van uit dat er aanwijzingen zijn dat zij niet de dochter van Artatama was.[3].

Titels[bewerken]

Standbeeld van Mutemwia tegen het been van de zuidelijke kolos van Memnon

Mutemwia's titels waren:[4]

Beeld van de heilige bark gewijd aan Mutemwia - circa 1400 v.Chr., zwart graniet, uit de tempel van Karnak, British Museum
  • Godsvrouw (hm.t-ntr)
  • Grote koninklijke vrouwe (hm.t-niswt-wr.t)
  • Vrouwe van de Twee Landen (nb.t-t3wy)
  • Grote koningsvrouw, zijn teerbeminde (hm.t-nisw.t-wr.t mery.t=f)
  • Erfprinses (iry.t-p`.t)
  • Groot van lofprijzingen (wr.t-hzw.t)
  • Zoet van liefde (bnr.t-mrw.t)
  • Meesteres van Opper- en Beneden-Egypte (hnw.t-Shm’w-mhw)
  • Moeder Gods (mwt-ntr)

Mutemwia wordt zowel "koningsmoeder" (mut nesu) als "godsmoeder" (mut netjer) genoemd. Dat komt op hetzelfde neer voor zover de heersende farao, Amenhotep III, als god werd beschouwd.[5]

Dood[bewerken]

Het juiste tijdstip van haar dood is niet gekend, maar men neemt aan dat zij de bewindsperiode van haar zoon ver heeft overleefd. Het bewijs daarvan is haar aanwezigheid bij de sculpturen van de Kolossen van Memnon, die al tegen het eind van zijn rijk werden gemaakt, en ook de vermelding van haar eigendomsverblijf op het label van een wijnkruik die in het Malkata paleis van Amenhotep III in Thebe is gevonden.[6]

Noten[bewerken]

  1. Aidan Dodson & Dyan Hilton, The Complete Royal Families of Ancient Egypt, Thames & Hudson (2004), p.137, 140.
  2. Betsy Bryan, The Reign of Thutmose IV, (Johns Hopkins University Press: 1991), p.119
  3. Nicolas Grimal, A History of Ancient Egypt, (Blackwell Books: 1992), p.221
  4. Ancient Egypt Page
  5. Betsy Bryan, Chapter 6: "Thutmose IV Abroad and at Home" in 'The Reign of Thutmose IV,' pp.113-118
  6. David O'Connor & Eric Cline, Amenhotep III: Perspectives on his reign, University of Michigan Press, 1998, p.5

Literatuur[bewerken]

  • Grajetzki, Wolfram (2005) Ancient Egyptian Queens – a hieroglyphic dictionary
  • David O'Connor & Eric Cline, Amenhotep III: Perspectives on his reign, University of Michigan Press, 1998