Nationale Postcode Loterij

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Nationale Postcode Loterij
Postcode Loterij Green Challenge 2012. Midden: Boudewijn Poelmann
Postcode Loterij Green Challenge 2012.
Midden: Boudewijn Poelmann
Motto of slagzin Winnen doe je bij, de Postcode Loterij
Oprichting 1989
Oprichter(s) Boudewijn Poelmann
Simon Jelsma
Herman de Jong
Frank Leeman
Land Vlag van Nederland Nederland
Hoofdkantoor Amsterdam
Producten Loterij
Website Nationale Postcode Loterij
Portaal  Portaalicoon   Economie

De Nationale Postcode Loterij, die in 1989 werd opgericht door Boudewijn Poelmann, Simon Jelsma, Herman de Jong en Frank Leeman, is een Nederlandse loterij die onderdeel is van de Holding Nationale Goede Doelen Loterijen N.V.

Novamedia is de bedenker en eigenaar van het postcodeloterijconcept en voert de directie over de postcodeloterijen in Nederland, Engeland (People's Postcode Lottery), Zweden (Svenska Postkodlotteriet) en Duitsland (Deutsche Postcode Lotterie). De Nationale Holding Goede Doelen Loterijen bestaat uit de Nationale Postcode Loterij, de Sponsor Bingo Loterij, sinds 5 januari 2011 de VriendenLoterij, en de BankGiro Loterij. De Goede Doelen Loterijen zijn opgericht vanuit het ideaal structureel geld te genereren voor goededoelenorganisaties die bijdragen aan een betere en leefbare wereld. In de vergunning van de Kansspelautoriteit is vastgelegd dat vijftig procent uit de inkomsten van de lotverkoop is bestemd voor organisaties die werkzaam zijn op het gebied van welzijn en gezondheid (VriendenLoterij), behoud van cultureel Erfgoed in Nederland (BankGiro Loterij) en mens en natuur (Postcode Loterij). In de vergunning is, door de overheid, al voor de helft van het te verdelen geld vastgelegd voor welke organisaties die bestemd is.

Met een omzet van 682 miljoen euro in 2016 is de Postcode Loterij de op één na grootste loterij van Nederland. Volgens eigen opgave zouden er 2,8 miljoen deelnemers zijn.

Goede doelen[bewerken]

De Postcode Loterij heeft sinds 1989 ruim 5,1 miljard euro uitgekeerd aan goededoelenorganisaties. Van de opbrengst gaat 50% naar goede doelen, is ruim 30% prijzengeld en gaat 19% naar eigen werving- en organisatiekosten (cijfers 2015). De Nederlandse wet op de kansspelen verplicht de Postcode Loterij om de hier boven genoemde 50% van de opbrengsten te doneren aan goede doelen[1]. Er zijn 99 goede doelen die jaarlijks een vaste bijdrage ontvangen van minimaal 500.000 euro. Het grootste bedrag gaat naar Stichting DOEN, die in 1991 is opgericht door de Postcode Loterij zelf en die via een BV bedrijven steunt die "een bijdrage leveren aan de groene, sociale en/of creatieve samenleving". Verder gaan er bijdragen naar onder andere UNICEF, Oxfam Novib (waar oprichter Poelmann eerder zelf werkte), Artsen zonder Grenzen, het Wereld Natuur Fonds, Vereniging Natuurmonumenten, VluchtelingenWerk Nederland, het Oranje Fonds en het Skanfonds.[2]

In 2016 bedroeg de opbrengst voor de goededoelenorganisaties 341 miljoen euro.

Werving- en organisatiekosten[bewerken]

In 2016 bedroegen de kosten voor werving en organisatie 19,3%, hetgeen neerkomt op ruim 179 miljoen euro.[3]

Postcode[bewerken]

Een deelnemer speelt mee met een bestaande postcode (van vier cijfers en twee letters) naar keuze. Vaak speelt men mee met de eigen postcode, meespelen met een andere postcode kan ook. Er worden in totaal maximaal 499 loten per postcode uitgegeven.

Prijzen[bewerken]

De hier en in de werving genoemde prijzen zijn brutoprijzen. Bij prijzen groter dan € 449 wordt 29% kansspelbelasting ingehouden. Er zijn geldprijzen, maar men kan ook prijzen in natura winnen.

Straatprijs[bewerken]

De PostcodeStraatprijs wordt wekelijks uitgereikt op een postcode. Alle deelnemers uit die postcode winnen 12.500 euro per lot of 25.000 euro. Eén van de deelnemers in de winnende postcode wint ook nog een auto naast de geldprijs. De uitreikingen van de straatprijzen zijn te zien in tv-programma's van de Postcode Loterij, zoals Koffietijd en Eén tegen 100.

Kanjerprijs[bewerken]

De PostcodeKanjer is sinds 1996 de bekendste en grootste prijs van de Nationale Postcode Loterij en bedraagt altijd meerdere miljoenen euro's. De prijs valt meerdere keren per jaar. Op 1 januari wordt jaarlijks de grootste kanjerprijs van het jaar verdeeld. De verdeling van de prijs gaat als volgt: alle mensen die deelnemer zijn van de Postcode Loterij en de eerste vier winnende cijfers (= wijkcode) in hun lotnummer hebben, verdelen met elkaar de helft van de miljoenenprijs. Alle mensen die deelnemer zijn van de Postcode Loterij en de eerste vier winnende cijfers en de daarbij horende twee winnende letters (=postcode) in hun lotnummer hebben, verdelen met elkaar de andere helft van het totaal bedrag. De verdeling gebeurt naar rato van het aantal "kanjerpunten".

Kritiek en controverses[bewerken]

  • De Universiteit van Tilburg heeft onderzoek gedaan naar de redenen om met de Postcode Loterij mee te doen. Uit het onderzoek van Marcel Zeelenberg blijkt dat angst voor spijt dat men geen lot gekocht heeft een belangrijke reden is om mee te spelen met de Postcode Loterij, doordat de prijzen gekoppeld zijn aan de postcode. Bij een andere loterij zul je het immers nooit weten dat je gewonnen zou hebben als je had meegedaan. Het zou ook een onprettig gevoel als al je buren 'rijk zijn' maar jij niet. Volgens de onderzoeker stimuleert de Postcode Loterij dit gevoel al in de reclameuitingen (U speelt niet mee, wat betekent dat u straks met lege handen komt te staan). Ook concludeert hij dat de Postcode Loterij invloed heeft op het leven van mensen die niet gewonnen hebben doordat ze geen loten hebben gekocht.[4]
  • In 2007 klaagde een vrouw uit Heusden de Postcode Loterij aan wegens 'psychische schade' die ze zou hebben opgelopen doordat de straatprijs op haar postcode was gevallen terwijl zij niet meespeelde. De Postcode Loterij zou ongevraagd gebruikmaken van postcodes door deze als lotnummers te gebruiken en daarnaast ook nog zo expliciet verliezers aanwijzen. Daarmee zou de Postcode Loterij inbreuk maken op het privéleven van mensen die niet meedoen en hen tegen hun wil in betrekken bij de loterij. De rechter wees de claim van de vrouw af, al meende deze wel dat de loterij een tegenstelling kan creëeren binnen een kleine gemeenschap als Heusden.[5][6][7]
  • In een interview op RTL Z maakte de advocaat Peter Plasman bekend dat hij wil dat het mogelijk wordt dat mensen zich verzekeren tegen de Postcode Loterij. Deze verzekering houdt dan in dat mensen die niet meespelen dezelfde prijs krijgen als hun buren die wel meedoen, mocht er een prijs vallen op hun postcode. Plasman wil dit omdat de Postcode Loterij naar zijn mening inspeelt op de angst om een prijs mis te lopen en mensen zich zo gedwongen voelen om mee te spelen. [8]
  • De Postcode Loterij stuurt al jaren op grote schaal ongeadresseerde reclame rond. In november 2007 oordeelde zowel de Reclame Code Commissie als het College van Beroep dat een mailing met een "persoonlijke BMW-wincode" misleidend was. Het zou onvoldoende duidelijk zijn geweest dat men deze code alleen kon "activeren" door loten aan te schaffen.[9]
  • In 2012 maakte de Postcode Loterij na overleg met de BOVAG bekend te stoppen met het uitdelen van duizenden fietsen tegelijk in één wijk omdat lokale fietsenhandelaren daardoor failliet dreigden te gaan.[10][11]
Wikinieuws
Wikinieuws heeft een nieuwsartikel over dit onderwerp: Postcodeloterij wint zaak tegen vrouw.
  • Op 20 juni 2012 veroordeelde de rechtbank Amsterdam de Postcode Loterij tot het alsnog uitbetalen van € 2.500 aan zes deelnemers aan de Gouden Munt-actie van de Postcode Loterij (LJN: BW 8597). De Reclamecodecommissie had al eerder geoordeeld dat de Gouden Munt-actie misleidend was, maar er was een vonnis van een rechter nodig om de Postcode Loterij te dwingen het bedrag werkelijk uit te betalen. Dit was de eerste - en tot nu toe enige - keer dat de Postcode Loterij werd gedwongen tot uitbetaling van een prijs. De zes deelnemers werden bijgestaan door de Friese advocaat Jan Pieter Bood.[12]
  • Op 22 februari 2013 beboette de OPTA de Postcode Loterij, BankGiro Loterij, VriendenLoterij en de overkoepelende Holding Nationale Goede Doelen Loterijen voor de tweede maal voor het overtreden van de telemarketingregels. Consumenten werden tegen hun wil telefonisch benaderd door de Goede Doelen Loterijen. In totaal zijn bijna 140.000 consumenten ongevraagd gebeld ondanks dat zij ingeschreven stonden bij het Bel-me-niet Register. Daarnaast is tijdens bijna 550.000 telefoontjes niet aan consumenten gevraagd of zij nogmaals gebeld wilden worden (‘recht van verzet’) noch inschrijving in het register aangeboden. Deze telefoontjes zijn gepleegd in de periode van 1 november 2009 tot 1 november 2010. OPTA heeft de overtredingen beboet met in totaal 845.000 euro. De boete is in hoger beroep vernietigd.[13]
  • In 2013 legde de OPTA een boete op, ditmaal een bedrag van 200.000 euro voor het versturen van ruim 78 miljoen commerciële e-mails waarvoor geen toestemming was gegeven, of waarvoor op onzorgvuldige wijze toestemming was gevraagd.[14]
  • Op 1 januari 2016 liep Kamal Maihouane uit Sittard de Postcode Kanjer mis omdat de automatische incasso was mislukt wegens een ontoereikend banksaldo.[15] Hij stapte daarop naar de rechter met de argumenten dat de Postcode Loterij nalatig was geweest door hem niet op de hoogte te stellen dat de automatische incasso was mislukt en dat de Postcode Loterij net zo goed zijn vier loten elk apart had kunnen incasseren waardoor hij alsnog met twee loten had kunnen meespelen omdat hij daar wél genoeg saldo voor had. De Postcode Loterij voerde echter aan dat het de eigen verantwoordelijkheid is van de deelnemer om over voldoende banksaldo te beschikken én dat volgens het deelnemersreglement per deelnemer maandelijks alle meespelende loten tegelijkertijd worden geïncasseerd. De rechter stelde de Postcode Loterij in het gelijk en veroordeelde Kamal tot het betalen van de proceskosten van € 10.325.[16][17]
  • De wijze van opzeggen van een abonnement op loten is volgens de Consumentenbond nodeloos ingewikkeld waarbij deelnemers onder druk worden gezet om toch mee te blijven spelen. In mei 2017 paste de Postcode Loterij haar website aan, maar volgens de bond onvoldoende. Men volhardde daarom in de kritiek op de service van de loterijorganisatie.[18]

Televisieprogramma's[bewerken]

Gesponsord door de Nationale Postcode Loterij[bewerken]

Voormalige Postcode Loterij programma's[bewerken]

Ambassadeurs[bewerken]

De volgende personen zijn of waren ambassadeur van de loterij:

Publicatie[bewerken]

Externe link[bewerken]

Noten[bewerken]

  1. http://www.kansspelautoriteit.nl/publish/pages/2099/12135_ksa_ro_publ_003_a5_brochure_hr_drukversie.pdf
  2. Jaarverslag Nationale Postcode Loterij 2006
  3. Jaarverslag 2016 van Nationale Postcode Loterij, bladzijde 71
  4. Marcel Zeelenberg en Rik Pieters (Maart 2004). Consequences of regret aversion in real life: The case of the Dutch postcode lottery (PDF). Organizational Behavior and Human Decision Processes 93 (2): 155-168 .
  5. Vrouw verliest zaak tegen Postcode Loterij | NU - Het laatste nieuws het eerst op NU.nl. www.nu.nl Geraadpleegd op 2017-06-13
  6. (nl) Rechtbank Amsterdam. ECLI:NL:RBAMS:2007:BA7530, voorheen LJN BA7530, Rechtbank Amsterdam, 360206 / HA ZA 07-77 (AV) (2007-06-20) Geraadpleegd op 2017-06-13
  7. (nl) Gerechtshof Amsterdam. ECLI:NL:GHAMS:2008:BF7313, voorheen LJN BF7313, Gerechtshof Amsterdam, 106.007.349/01 (2008-10-08) Geraadpleegd op 2017-06-13
  8. Topadvocaat Plasman wil verzekering tegen Postcode Loterij. RTL Nieuws Geraadpleegd op 2017-06-13
  9. Ook College van Beroep acht reclame Nationale Postcode Loterij misleidend. Geraadpleegd op 2007-12-29
  10. (nl) Postcodeloterij zwicht en stopt met fietsenbombardement. Omroep Brabant Geraadpleegd op 2017-06-05
  11. (nl) Fietshandelaren lopen omzet mis door fietsen Postcode Loterij Geraadpleegd op 2017-06-05
  12. Postcode Loterij moet Gouden Munt uitbetalen.
  13. Boete in hoger beroep vernietigd door het College van Beroep voor het bedrijfsleven
  14. Goede Doelen Loterijen wederom beboet voor onnodig irriteren consumenten
  15. Kamal loopt miljoenen Postcodeloterij mis door incassofout: 'Zo balen'. RTL Nieuws Geraadpleegd op 2017-06-04
  16. Postcodeloterij betaalt Kamal geen schadevergoeding: 'Dit komt heel hard aan'. RTL Nieuws Geraadpleegd op 2017-06-04
  17. (nl) Rechtbank Amsterdam. ECLI:NL:RBAMS:2017:3737, Rechtbank Amsterdam, C/13/613802 / HA ZA 16-832 (2017-05-31) Geraadpleegd op 2017-06-04
  18. (nl) Postcode Loterij past site aan na kritiek opzeggen | Consumentenbond. www.consumentenbond.nl Geraadpleegd op 2017-06-05