New wave (muziekstijl)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
New wave
Bauhaus tijdens een optreden in Brixton Academy te Londen in 2006
Bauhaus tijdens een optreden in Brixton Academy te Londen in 2006
Stilistische oorsprong Punk, powerpop, glamrock, disco
Culturele oorsprong Londen, New York
Vaak toegepaste
instrumenten
Gitaar, bas, synthesizer, drums
Populariteit Eind jaren 70 en begin jaren 80
Afgeleide varianten Synthpop, artpunk
Subgenres
Darkwave - Electronic body music - Neue Deutsche Welle - New romantic
Fusiongenres
disco-punk - 2 Tone - No wave
Portaal  Portaalicoon   Muziek
Rock
De Talking Heads (hier in Toronto in 1978) waren pioniers van de new wave

New wave is een aanduiding van ongeveer elke vorm van moeilijk te classificeren popmuziek uit de periode 1977-1988. "New wave" wordt ook gebruikt voor muziek die er qua stijl op lijkt maar die na die periode is uitgebracht.

Oorsprong[bewerken | brontekst bewerken]

Oorspronkelijk is new wave een synoniem voor punk ten tijde van het keerpunt 1977. Daar waar de term punk meer het uiterlijke en inhoudelijke aspect van de stroming belichaamt, geeft de benaming new wave aan dat er sprake is van een nieuwe golf in de geschiedenis van de rock-'n-roll, opgeworpen door een nieuwe generatie muzikanten. De Rolling Stone Encyclopedia of Rock & Roll: noemt de term vrijwel betekenisloos ("virtually meaningless").

In het algemeen kun je wel stellen dat de muziek donker, meeslepend en "zweverig" is. Aanhangers waren bijvoorbeeld meestal in het zwart gekleed en droegen het haar - sterk geïnspireerd op de punk - kort en wild, hoewel veelal conventioneler en meer gemodelleerd dan deze, waardoor de new wave onder invloed van de commercie al gauw salonfähig werd en kon uitgroeien tot een mode voor de grote massa.

De populariteit van deze tegendraadse muziek wordt gezien als een rechtstreeks gevolg van de punkrage. New wave kwam vooral tot bloei op de Britse eilanden en in New York. Inspiratie werd gevonden in New Yorkse voorlopers als The Velvet Underground, Patti Smith en Television, in Britse pubrock, of in avant-gardisten als Can, Brian Eno en Kraftwerk.

Newwavemuziek varieert van de artistiek aandoende pop van Talking Heads tot de grimmige klanken van Joy Division en The Birthday Party. Ook new romantic-bands als Duran Duran en Spandau Ballet en postpunkartiesten als Blondie en Ian Dury werden aanvankelijk tot de new wave gerekend - door sommigen nog altijd - en zelfs de middle-of-the-roadgroep Dire Straits, wier debuutplaat in 1978 uitkwam, werd een tijdje voor een newwaveband aangezien.[1]

Newwavescene[bewerken | brontekst bewerken]

De newwavescene, of subcultuur, omvatte diverse muzikale genres. Newwavers luisterden in de jaren 1980 zowel naar gitaarmuziek zoals The Sisters of Mercy, naar electro of electronic body music zoals Front 242, als naar industrial zoals Einstürzende Neubauten.

In die zin was de gothic van de jaren 1990 in zekere zin de opvolger van de new wave van de jaren 1980. Ook die gothic verzamelde de zogenaamde zwartfrakken en omvatte diverse muziekgenres. Weliswaar betogen sommigen dat de term gothic vooral verwijst naar gothic rock of deathrock, dus gitaarmuziek, maar in feite werd in de jaren 1990 en 2000 op feesten in de gothicscene zowel gothic rock, electro, industrial, neofolk als medieval gedraaid.

In de jaren 2000 vond de zogenaamde postpunkrevival plaats. Sindsdien gebruiken sommigen daarom vervangend vaak de term postpunk, die in grote mate overeenkomt met new wave, maar meer aandacht heeft voor de alternatieve muziek in plaats van de pop-kant van de new wave. Typerend voor de postpunkrevival is echter dat deze muziek in de 'alternatieve mainstream' doordrong (StuBru et cetera) en zeker niet beperkt bleef tot de toen bestaande, kleine subcultuur van de wave of gothicscene.

Uiterlijk en mode[bewerken | brontekst bewerken]

De newwavers waren in 1980 de "opvolgers" van de punkers en waren net als punkers te herkennen aan hun uiterlijk. In de late jaren zeventig en vroege jaren tachtig vond er een soort splitsing plaats in de punk-subcultuur. Uit deze splitsing is de gothic-subcultuur ontstaan. De zwarte kledingstijl van de goths is beïnvloed door veel newwavebands. Ze droegen hun haren vaak getoupeerd, zoals Robert Smith van de band The Cure of asymmetrisch, zoals Martin Gore van Depeche Mode. Meestal werd het haar dan ook nog eens blond, zwart of zelfs wit geverfd. Ze droegen leren vesten en brede pullovers. De kleding was voornamelijk zwart. Soms echter combineerden ze dit met witte of grijze kleding. Een newwaver droeg ook sieraden, dit was dan meestal een anch of een rozenkrans die men om de nek droeg. Verder gebruikten zowel mannen als vrouwen make-up.

Bekende vertegenwoordigers[bewerken | brontekst bewerken]

Alphaville, Blondie, The Bollock Brothers, Anne Clark, Cock Robin, The Cult, The Cure, Depeche Mode, Duran Duran, Echo & the Bunnymen, Fischer-Z, Flash and the Pan, A Flock of Seagulls, Grauzone, Heaven 17, The Human League, Billy Idol, Indochine, Japan, Howard Jones, Joy Division, The Killers, Killing Joke, Kraftwerk, Martha & the Muffins, New Order, Gary Numan, Orchestral Manoeuvres in the Dark, The Police, Public Image Ltd., Simple Minds, Siouxsie and the Banshees, The Sisters of Mercy, The Smiths, Soft Cell, Spandau Ballet, The Stranglers, Talk Talk, Talking Heads, Tears for Fears, Thompson Twins, Tubeway Army, Ultravox, Visage, XTC, Yazoo en Yello.

Landen[bewerken | brontekst bewerken]

België[bewerken | brontekst bewerken]

Brussel was rond 1980 enige tijd de thuisbasis van internationale artiesten als Tuxedomoon, Anna Domino, Anne Clark en Minimal Compact. Belgische muziekgroepen waren 1000 Ohm, Luna Twist, De Brassers - hit "En toen was er niets meer", Siglo XX, Aroma di Amore, Aimless Device, The Neon Judgement, The Kids - hit "There will be no next time", 2 Belgen - hit "Lena", T.C. Matic - hit "Oh la la la", Arbeid Adelt!, Jo Lemaire, Red Zebra - hit "I Can't Live in a Living Room", Front 242, Scooter - hit "You".

In De Panne - Adinkerke / Veurne was het festival Seaside festival gewijd aan new wave. Eurorock voerde heel wat wave/gothic-artiesten op. Vanaf 2006 geldt het Gothic Festival in Waregem als hét event voor wave / gothic / electro / industrial in België. Sinds 2016 is er ook het W-Festival op de luchthaven van Amengijs. Verschillende toonaangevende platenlabels van toen waren Belgisch: Crammed Discs en PIAS.

Nederland[bewerken | brontekst bewerken]

Nederlandse newwavebands waren onder meer Bazooka, Blue Murder, Clan of Xymox, De Div, The Dutch, Ende Shneafliet, Mecano, Mekanik Kommando, The Meteors, Minny Pops, Nasmak, Neel, Nine Circles, Tent, Urban Heroes, Van Kaye + Ignit, The Visitor en W.A.T.

In Nederland roept het begrip new wave vooral associaties op met gothic-achtige bands in de stijl van The Cure. Aanhangers van deze stroming hingen veelal een nihilistisch wereldbeeld aan, gingen in het zwart gekleed, tooiden zich met zwarte, getoupeerde kapsels en trokken vaak een zwart lijntje onder hun onderste ooglid.

Enkele nieuwe newwavegroepen uit Nederland zijn Silence is Sexy, Pioneers of Love, Weekend at Waikiki en Moke. Ook de band Krezip past elementen uit de new wave toe op het album Plug it in. De Frank Boeijen Groep was een vertegenwoordiger van de Nederlandstalige new wave, sterk geïnspireerd door Japan en David Sylvian.[2]

Duitsland[bewerken | brontekst bewerken]

New wave is in het Duits neue Welle. De uit de Britse punk en new wave voortkomende muziek die in de genoemde periode in Duitsland werd gemaakt, kreeg veelal het etiket Neue Deutsche Welle (NDW) opgeplakt, hetgeen al snel een marktbegrip werd. Er bleef echter ook een uitgebreide underground-scene (niet-commerciële tak) bestaan. Vertegenwoordigers van de meer commerciële NDW waren onder andere: DAF, Grauzone, Propaganda, Fehlfarben, Nina Hagen Band, Spliff, Trio, UKW en Ideal.

Newwaverevival in 2000[bewerken | brontekst bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Postpunkrevival voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Nadat het genre jarenlang vergeten was, werd new wave in 2000 opeens weer populair. Men gebruikt in plaats van de term new wave ook de termen postpunk of postpunkrevival voor deze muziek. Mogelijk is het beginpunt aan te wijzen in 2001, toen The Strokes het album Is This It uitbrachten. Gitaarpartijen werden weer hoekiger en het newwavegevoel werd (zonder synthesizers) weer opgeroepen.

Darkwave[bewerken | brontekst bewerken]

Een ander subgenre van de new wave is darkwave. Dit is een uiterst donker genre dat na de newwavegolf opkomt. Er is een variant met synthesizers, gekenmerkt door dancebeats en er is een rockvariant met gitaar en synthesizers, gekenmerkt door snel gespeelde, strak uitgevoerde ritmes.

Dit genre is populair onder de aanhangers van de gothic- en de newwavemuziek. Vaak hebben deze aanhangers zwarte kapsels en zwarte kleding . De inspiraties van darkwave-bands liggen bij de donkerste newwavebands als Joy Division, Bauhaus, Anne Clark, Grauzone en meer van dat soort groepen. Enkele voorbeelden van darkwavegroepen zijn Wolfsheim, Clan of Xymox, The Crüxshadows en Diary of Dreams

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]

  • No wave, experimentele kant van new wave