Noordelijke IJszee

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Noordelijke IJszee
Arctic Ocean.png
Locatie ten noorden van Azië en Noord-Amerika
Oppervlakte 14.056.000 km²
Diepte (max.) 5608 m
Portaal  Portaalicoon   Geografie
Reliëfkaart van de Noordelijke IJszee
Bathymetrische kaart van de Noordelijke IJszee
Op deze kaart wordt de grens van de poolregio aangegeven met een rode lijn. Het gebied ten noorden van deze lijn heeft een gemiddelde temperatuur die beneden de 10 graden Celsius ligt in de warmste maand.

De Noordelijke IJszee (in vertalingen uit het Engels ook wel Arctische Oceaan genoemd) is een oceaan ten noorden van de continenten Eurazië en Noord-Amerika waarin het grote ijsveld van de Noordpool (Arctica) ligt. Over de vraag of de Noordelijke IJszee als een volwaardige oceaan mag worden beschouwd bestaat verschil van mening. De Internationale Hydrografische Organisatie erkent de Noordelijke IJszee als de kleinste van de vijf oceanen op Aarde, terwijl er binnen de oceanografie wetenschappers zijn die de Noordelijke IJszee typeren als het Middellandse zeetype van het Noordpoolgebied.

Geografie[bewerken]

De Noordelijke IJszee bedekt een gebied van ongeveer 14.056.000 km², bijna gelijk aan de oppervlakte van Rusland.[1][2] De kustlijn is 45.390 km lang.[1][3] De zee is omgeven door de landmassa's van Eurazië, Noord-Amerika, Groenland en diverse eilanden.

Over het algemeen worden de Baffinbaai, de Barentszzee, de Beaufortzee, de Tsjoektsjenzee, de Oost-Siberische Zee, de Groenlandzee (soms deel van de Atlantische Oceaan), de Hudsonbaai, de Straat Hudson, de Karazee, de Laptevzee, de Witte Zee en diverse andere watermassa's tot de Noordelijke IJszee gerekend. De Noordelijke IJszee wordt verbonden met de Grote Oceaan door de Beringstraat en met de Atlantische Oceaan door de Groenlandzee en de Labradorzee.

Eilanden en eilandengroepen[bewerken]

[4]

Flora en fauna[bewerken]

Bedreigde maritieme soorten in de Noordelijke IJszee zijn onder meer walrussen en walvissen.[4] Het gebied heeft een kwetsbaar ecosysteem dat zich maar langzaam kan aanpassen en maar moeizaam kan herstellen van verstoringen of schade te vertragen.[4] De Cyanea capillata (een soort schijfkwal) komt overvloedig voor in de wateren van de Noordelijke IJszee en de Pholis fasciata is de enige soort van botervis die er voorkomt.

Behalve fytoplankton kent de Noordelijke IJszee maar weinig plantenleven. Fytoplankton is een cruciaal onderdeel van het leven in de oceaan en er zijn enorme hoeveelheden van in de Noordelijke IJszee, waar ze zich voeden met voedingsstoffen uit rivieren en de zeestromingen van de Atlantische en de Grote Oceaan.[5] In de zomer, als de zon dag en nacht schijnt, is het fytoplankton door de fotosynthese in staat om zich gedurende een lange periode snel te reproduceren. Echter, het omgekeerde is waar in de winter, wanneer er maar nauwelijks genoeg licht is om te overleven.[5]

Zie ook[bewerken]


Bronnen, noten en/of referenties
  1. a b Wright, John W. (ed.); Editors and reporters of The New York Times, The New York Times Almanac, 2007, Penguin Books, New York, New York, 2006, p. 455 ISBN 0-14-303820-6.
  2. Oceans of the World. rst2.edu Geraadpleegd op 2010-10-28
  3. Arctic Ocean Fast Facts. wwf.pandora.org (World Wildlife Foundation) Geraadpleegd op 2010-10-28
  4. a b c Arctic Ocean CIA World Factbook. 17 november 2011. Geraadpleegd 1 april 2012.
  5. a b Physical Nutrients and Primary Productivity Professor Terry Whiteledge. National Oceanic and Atmospheric Administration. Retrieved 7 December 2006.