Schapenhorzel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Oestrus ovis)
Naar navigatie springen Jump to search
Schapenhorzel
Schapenhorzel
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Arthropoda (Geleedpotigen)
Onderstam:Hexapoda (Zespotigen)
Klasse:Insecta (Insecten)
Orde:Diptera (Tweevleugeligen)
Familie:Oestridae
Geslacht:Oestrus
Soort
Oestrus ovis
Linnaeus, 1758
larven van de Schapenhorzel (Oestrus ovis)
larven van de Schapenhorzel (Oestrus ovis)
Afbeeldingen Schapenhorzel op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Schapenhorzel op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De schapenhorzel (Oestrus ovis) is een parasitaire vlieg die ook in Nederland voorkomt.

Beschrijving[bewerken]

Het uiterlijk is kenmerkend voor vliegen; een zeer gedrongen lichaam met grote, halve-bol achtige kop. Het is een vrij grote soort die 10 tot 12 millimeter lang wordt. De kleur is bruin, met lichte vlekjes op het achterlijf, de vlieg is bedekt met een grijze beharing. De vleugels zijn vrij groot, de kleur van de ogen is groen-achtig.

Ontwikkeling[bewerken]

De volwassen horzel heeft in tegenstelling tot sommige andere horzels geen ontwikkelde monddelen en kan niet eten, laat staan bijten (horzels steken niet). Hierdoor lijkt het een onschuldige soort, maar de larven ontwikkelen zich in neusbijholten van levende schapen en geiten. De larve is made-achtig maar gedrongen en sterk gesegmenteerd. Het ei-stadium wordt 'overgeslagen', en voltrekt zich onzichtbaar in het vrouwtje. Als de larven ter wereld komen zijn ze al direct mobiel en ze worden door de vlieg afgezet op de neusgaten van een schaap, of soms een geit. De larven dringen via de neusopeningen naar binnen en nestelen zich in de slijmvliezen van de neusholte, later kruipen ze naar de voorhoofdsholte. Ze leven niet van weefsel of bloed, maar wekken irritatie op waardoor het schaap grote hoeveelheden slijm aanmaakt, het voedsel van de larven. Als de larven bijna zijn volgroeid kruipen ze weer terug in de neusholte, laten zich simpelweg naar buiten niezen en verpoppen in de grond.

Besmetting van de mens[bewerken]

Het is een zeldzaamheid, maar ook mensen kunnen geïnfecteerd worden met de larve, zowel in het oog, neus, oor als in de keelholte zijn wel exemplaren aangetroffen. De schapenhorzel komt wereldwijd voor, maar is overwegend in de buurt van schapen of geiten te vinden.

Externe link[bewerken]