Naar inhoud springen

Oost-Azië

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Oost-Azië
Regio's in Azië:
 Oost-Azië

Oost-Azië is het oostelijke deel van het Aziatische continent, bestaande uit China, Japan, Mongolië, Noord-Korea, Zuid-Korea en Taiwan. Bovendien zijn Hongkong en Macau twee speciale bestuurlijke regio's van China. De landen van Oost-Azië waren samen met Zuidoost-Azië in Europa bekend als het "Verre Oosten". De naam "Oost-Azië" heeft zowel een aardrijkskundige als een culturele connotatie. Geografisch gezien beslaat deze regio 6.640.000 km², oftewel 15% van het Aziatische continent. Cultureel gezien omvat het de maatschappijen die zich in de Chinese culturele invloedssfeer bevinden, in de zin dat zij beïnvloed zijn door de klassieke Chinese taal (met het traditionele karakterschrift hanzi), het confucianisme en het neo-confucianisme, het mahayana-boeddhisme en het daoïsme.

Geografisch Oost-Azië

[bewerken | brontekst bewerken]

De volgende staten bevinden zich in het geografische Oost-Azië:

Cultureel Oost-Azië

[bewerken | brontekst bewerken]

De volgende samenlevingen bevinden zich in het culturele Oost-Azië:

  • Chinese samenleving: 1382 miljoen inwoners op een oppervlakte van 9.596.961 km².
  • Japanse samenleving: 125 miljoen inwoners op een oppervlakte van 377.962 km²
  • Vietnamese samenleving: 95 miljoen inwoners op een oppervlakte van 331.210 km²
  • Koreaanse samenleving: 75 miljoen inwoners op een oppervlakte van 221.487 km
  • Taiwanese samenleving: 23,5 miljoen inwoners op een oppervlakte van 36.193 km² (geclaimd door Volksrepubliek China)
  • Mongoolse samenleving: 3 miljoen inwoners op een oppervlakte van 1.566.000 km²

Oost-Azië bij uitbreiding

[bewerken | brontekst bewerken]

De volgende landen of regio's worden soms ook beschouwd als deel van Oost-Azië

De Europese ontdekking van het 'Verre Oosten'

[bewerken | brontekst bewerken]

Een van de eerste Europeanen die het gebied beschreef, was Marco Polo, die China via de Zijderoute bereikte in de 13e eeuw. Zijn oom en vader waren er al eerder geweest. Mongolië was zelfs nog eerder bezocht door mensen als Giovanni de Plano Carpini en Willem van Ruysbroeck.

Na hem 'ontdekten' de Portugezen dit gebied en dreven handel met onder andere China. Later, vanaf 1600, deden ook de Nederlanders dit gebied aan vanaf Nederlands-Indië.

Begin 2026 telde Oost-Azië ongeveer 1,65 miljard inwoners, waarvan het overgrote deel in China (circa 1,4 miljard). In de andere landen van Oost-Azië wonen aanzienlijk minder mensen, namelijk ongeveer 123 miljoen in Japan, 52 miljoen in Zuid-Korea, 26 miljoen in Noord-Korea, 23 miljoen in Taiwan en 3,5 miljoen in Mongolië. De bevolkingsdichtheid is extreem hoog in stedelijke gebieden zoals in de Yangtze-delta, de Japanse metropoolregio Groot-Tokio en de Seoel-metropool, terwijl grote delen van Mongolië en China dunbevolkt zijn.

De mediane leeftijd ligt in Oost-Azië ver boven het wereldgemiddelde. Japan en Zuid-Korea behoren tot de oudste samenlevingen ter wereld, met een mediane leeftijd van rond de 48-50 jaar. Het aandeel 65-plussers bedraagt in Japan ongeveer 30 % en stijgt snel in China en Zuid-Korea. De regio kent een van de hoogste levensverwachtingen: Japan en Zuid-Korea liggen boven de 83-84 jaar. Tegelijkertijd daalt het aantal mensen in de werkzame leeftijd (15-64 jaar) al sinds 2010 in de meeste landen.

Oost-Azië vertoont een sterke urbanisatie: meer dan 60 % van de bevolking woont in steden, met pieken in Zuid-Korea (ruim 80 %) en Japan. Plattelandskrimp en leegloop van dorpen zijn een direct gevolg van de demografische transitie.

Het totale vruchtbaarheidscijfer (TFR, gemiddeld aantal kinderen per vrouw) ligt in Oost-Azië structureel ver onder het vervangingsniveau van 2,1. Volgens recente schattingen (2025) bedraagt het regionaal gemiddelde circa 1,0-1,1.

  • Zuid-Korea: ca. 0,80 (lichte stijging in 2025 na een dieptepunt van 0,72 in 2023; wereldwijd een van de laagste).
  • Taiwan: ca. 0,72-0,80 (vaak het laagste ter wereld; bruto geboortecijfer daalde naar 4,6 per 1.000 inwoners in 2025).
  • China: ca. 0,98-1,09 (daling ondanks het einde van het eenkindbeleid in 2016).
  • Japan: ca. 1,13-1,15 (geboorten daalden in 2024 onder de 700.000).
  • Noord-Korea: ca. 1,8 (relatief hoog, maar onzeker vanwege beperkte data).
  • Mongolië: ca. 2,35-2,70 (het enige land in de regio met een geboortencijfer boven het vervangingsniveau).

In 2025 overschrijden sterfgevallen de geboorten in Japan, Zuid-Korea, China en Taiwan, wat leidt tot natuurlijke krimp. VN-prognoses voorspellen dat de Oost-Aziatische bevolking met circa 11 % zal dalen tegen 2050, terwijl de wereldbevolking nog groeit.[1]

Zie de categorie East Asia van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.