Openbaar vervoer in Arnhem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Trolleybus Arnhem
1
 Station Oosterbeek - Velp
2
 De Laar West (via De Laar Oost) - Arnhem CS
3
 Burgers' Zoo - Het Duifje
5
 Schuytgraaf - Presikhaaf
6
 De Laar West - Elsweide/HAN
7
 Geitenkamp - Rijkerswoerd
Stadsdienst Arnhem
4
 Centraal Station - Kronenburg
8
 Centraal Station - Velp
9
 Centraal Station - Schaarsbergen
10
 Centraal Station - Sportcentrum Papendal
11
 Station Zuid - Het Duifje
12
 Centraal Station - IJsseloord 2
13
 Centraal Station - Klarendal

Het openbaar vervoer in Arnhem bestaat uit diverse vormen van openbaar vervoer. De stad beschikt over 4 treinstations:

In de toekomst zijn nog twee stations gepland in Arnhem:

Het centraal station van Arnhem vormt het belangrijkste knooppunt van openbaar vervoer in de stad. Het ligt tegenover het centrum van Arnhem. Vanaf dit station vertrekken treinen in richting Nijmegen, Roosendaal, Tiel, Winterswijk, Zwolle, Amsterdam, Schiphol en de internationale treinen naar Düsseldorf, Köln en Frankfurt am Main.

Vanaf het overdekte busstation onder het centraal station vertrekken de reguliere stads- en streekbussen naar plaatsen in de omgeving. De trolleybussen vertrekken vanaf een eigen niet overdekte busplein aan de oostkant van het station, behalve lijn 1 richting Oosterbeek die in de Utrechtsestraat blijft halteren en lijnen 1 (richting Velp) en 3 die in het overdekte busstation stopt. Naast deze busstations zijn er ook busstations bij het Willemsplein aan de oostkant van het centraal station, het Velperplein aan de andere kant van het centrum en bij Winkelcentrum Kronenburg in Arnhem-zuid.

De stadsbussen en de meeste streekbussen worden verzorgd door vervoersbedrijf Connexxion-dochter Hermes in het concept Breng. De busverbindingen richting de Achterhoek worden verzorgd door vervoersbedrijf Arriva en Breng (gecombineerde lijn want Arnhem-Doesburg valt onder Breng en Doesburg-Doetinchem onder Arriva; maar de lijn is niet 'geknipt'). de verbinding naar de Veluwe is ook gecombineerd. Deze wordt gereden door Breng & Syntus Gelderland.

Geschiedenis[bewerken]

Door de ligging van Arnhem was de stad al vroeg een middelpunt van verbindingslijnen van openbaar vervoer. Voordat er een spoorlijn werd aangelegd, bestond het openbaar vervoer uit karren, veelal in particuliere handen. Vanuit Arnhem waren begin 19e eeuw dagelijkse verbindingen met Nijmegen en Utrecht en was het mogelijk om meerdere malen per week naar steden als Amsterdam, Rotterdam, Deventer en Doetinchem te gaan. Eveneens bestond er een verbinding die driemaal per week naar Düsseldorf en Berlijn ging.[1]

De opening van de Rhijnspoorweg, aangelegd en geëxploiteerd door de Nederlandsche Rhijnspoorweg-Maatschappij (NRS), bracht Arnhem een stuk dichter bij de rest van Nederland. Vóór de opening van de spoorlijn was de reistijd naar Amsterdam nog zeventien en naar Den Haag vierentwintig uur. Aanvankelijk zou de spoorlijn langs de Rijn worden aangelegd, wat een goede uitwisseling tussen scheepvaart en spoor mogelijk zou maken. Bovendien zou het spoor dan niet door het heuvelachtige landschap ten noorden van Arnhem aangelegd hoeven te worden. Desondanks besloot Gedeputeerde Staten tot de laatste variant.

De hoogteverschillen werden overbrugd met een spoordijk. De spoorlijn werd feestelijk geopend op 14 mei 1845. Aanvankelijk reden er drie treinen per dag van en naar Utrecht en Arnhem. Na moeizame onderhandelingen met Pruisen werd op 15 februari 1856 de verlenging van de Rhijnspoorweg naar Duitsland geopend. Op 1 februari 1865 werd de Staatslijn A geopend. Deze spoorlijn, aangelegd door de Staat der Nederlanden en geëxploiteerd door Maatschappij tot Exploitatie van Staatsspoorwegen (SS), verbond Arnhem met Deventer en (vanaf 1868) Leeuwarden. De NRS en SS gebruikten het NRS-station gezamenlijk. Door capaciteitsgebrek in het station besloten de NRS en de SS een nieuw station te bouwen, wat werd geopend in 1867. Arnhems derde spoorlijn, de door de Staat der Nederlanden aangelegde spoorlijn Arnhem - Nijmegen, werd geopend op 12 juni 1879.

Arnhem stelde voor deze spoorlijn aan de oostzijde van de stad aan te leggen. Arnhem breidde sterk in deze richting uit. Een gecombineerde spoor- en verkeersbrug op deze plek zou zeer welkom zijn. Uiteindelijk werd de spoorlijn in het westen van de stad aangelegd, met uitsluitend een spoorbrug over de Rijn. De gewenste verkeersbrug (de huidige John Frostbrug) werd uiteindelijk geopend in 1935. Het stationsgebouw werd verwoest tijdens de Slag om Arnhem. Op 8 mei 1954 werd het nieuwe stationsgebouw, een ontwerp van ir. H.J.G. Schelling, geopend. Dit station werd al langer als weinig functioneel beschouwd. Sinds het eind van de jaren 80 leeft het idee het station te vervangen door nieuwbouw. Dit plan is van 2006 tot 2011 gerealiseerd. De sloop van het oude station heeft eind 2007 plaatsgevonden, waarmee ruimte voor een compleet nieuw station ontstond.

Dienstregeling sinds 2007[bewerken]

De sneltrein Roosendaal - Zwolle werd in de dienstregeling van 2007 gesplitst in de intercitydiensten Nijmegen - Zwolle en Roosendaal – Arnhem. De laatste reed als stoptrein tussen Arnhem en Nijmegen. Volgens NS hielp de opdeling van de sneltrein bij het verminderen van vertragingen. Eind 2007 werd echter bekend dat hetzelfde bedrijf onderzoek deed naar een doorgaande intercity Zwolle - Roosendaal.

De voormalige stoptrein tussen Zutphen - Arnhem - Nijmegen ging rijden op het traject Zutphen - Arnhem - Ede-Wageningen. Tussen Arnhem en Ede bleef de stoptrein alleen in de spits elk half uur rijden. Tussen Zutphen en Arnhem reed de stoptrein op zondag de hele dag elk uur. De rechtstreekse stoptreinverbinding met Nijmegen van de stations tussen Zutphen en Arnhem was hiermee vervallen. In Elst stopten buiten de spits minder treinen.

De intercity's tussen Arnhem en Utrecht Centraal gingen vier keer per uur rijden en stopten altijd in Ede Wageningen. De intercity naar Den Helder stopte in Veenendaal-De Klomp. Driebergen-Zeist werd bediend door de intercity naar Den Haag. De laatste trein reed niet meer 's avonds en op zondagmorgen. Dan stopte de intercity Nijmegen-Den Helder op beide stations. De spitsstoptrein tussen Arnhem en Utrecht verviel. In plaats hiervan reed er een spitsstoptrein tussen Veenendaal Centrum en Utrecht.

In de dienstregeling van 2009 is de intercity naar Den Haag vervangen door een intercitydienst van Nijmegen naar Schiphol via Arnhem en Utrecht Centraal. Ook kwam de verbinding tussen Zwolle en Roosendaal weer terug door de twee intercitydiensten samen te voegen. Deze reed tussen Zwolle en Zutphen, tussen Arnhem en Nijmegen en tussen Breda en Roosendaal als stoptrein. In september maakte deze intercity door de studentendrukte in de spits een extra stop op station Arnhem Presikhaaf. Ook de stoptrein Zutphen - Nijmegen werd heringevoerd. Deze kwam terug als Sprinter.

Treinen[bewerken]

De volgende treinseries stoppen in de dienstregeling 2018 in Arnhem Centraal:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
100

ICE 43

InterCityExpress (NS International) [ Amsterdam CentraalUtrecht CentraalArnhem CentraalOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf Hbf ] / [ Hannover HbfMinden (Westf)HerfordBielefeld HbfGütersloh HbfHamm (Westf)Hagen HbfWuppertal Hbf ] – Köln HbfSiegburg/BonnFrankfurt (Main) Flughafen FernbahnhofMannheim HbfKarlsruhe HbfOffenburgFreiburg (Breisgau) HbfBasel Bad BfBasel SBB Eén keer per dag tussen Amsterdam en Basel.
120 / 220

ICE 78

InterCityExpress (NS International) Amsterdam CentraalUtrecht CentraalArnhem CentraalOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf HbfKöln HbfFrankfurt (Main) Flughafen FernbahnhofFrankfurt (Main) Hbf Wordt aangevuld door de serie 100 / ICE 43.
3000 Intercity NijmegenArnhem CentraalEde-WageningenUtrecht CentraalAmsterdam CentraalAlkmaarDen Helder Stopt na 20.00 uur ook op Driebergen-Zeist.
3100 Intercity Schiphol AirportUtrecht CentraalEde-WageningenArnhem CentraalNijmegen Rijdt niet na 22:00 uur
3600 Intercity RoosendaalBredaTilburg's-HertogenboschNijmegenArnhem CentraalZutphenDeventerZwolle
4400 Sprinter 's-HertogenboschNijmegenArnhem ZuidArnhem Centraal Rijdt niet ’s avonds tussen Nijmegen en Arnhem Centraal. In ’s-Hertogenbosch gekoppeld aan serie 6600 van/naar Dordrecht.
7500 Sprinter Ede-WageningenArnhem Centraal
7600 Sprinter WijchenNijmegenArnhem ZuidArnhem CentraalArnhem VelperpoortArnhem PresikhaafZutphen 's Avonds en op zondag alleen tussen Nijmegen en Zutphen
20000

RE 19

Regional-Express (Abellio Rail NRW) Arnhem CentraalZevenaarEmmerichWeselOberhausen HbfDuisburg HbfDüsseldorf FlughafenDüsseldorf Hbf Rhein-IJssel-Express
23400 Intercity Utrecht CentraalDriebergen-ZeistVeenendaal-De KlompEde-WageningenArnhem CentraalElstNijmegen Nachtnet. Rijdt alleen in de nachten van vrijdag op zaterdag en zaterdag op zondag in de richting van Nijmegen.
30700 Stoptrein (Breng) Arnhem CentraalArnhem VelperpoortDoetinchem Rijdt onder de naam brengdirect en rijdt niet in de avonduren (na 20.00 uur) en het weekend. Verzorgt samen met Arriva een kwartiersdienst tussen Arnhem en Doetinchem.
30900 Stoptrein (Arriva) Arnhem CentraalArnhem VelperpoortDoetinchemWinterswijk Verzorgt samen met brengdirect doordeweeks tot 20.00 uur een kwartiersdienst tussen Arnhem en Doetinchem.
31100 Stoptrein (Arriva) Arnhem CentraalElstTiel Stopt niet te Arnhem Zuid. In de daluren eenmaal per uur Elst - Tiel.

Busvervoer[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Arnhemse trolleybus voor de pagina over de Arnhemse Trolleybussen

De lijnen worden gereden door Hermes onder de naam Breng.

Lijn Route Via Vervoerder Opmerkingen
Brengtrolley
1 Station Oosterbeek - Velp Mariëndaal, Academie voor beeldende kunsten, Centraal Station, Centrum, Station Velperpoort, Plattenburg Hermes (Breng)
2 Centraal StationDe Laar West Velperplein, John Frostbrug, Malburgen-Oost, Kronenburg, Rijnstate Polikliniek-Zuid, De Laar Oost Hermes (Breng)
3 Het Duifje - Burgers' Zoo/Openluchtmuseum Immerloo, Malburgen Oost, John Frostbrug, Centrum, Centraal Station, Ziekenhuis Rijnstate, 't Cranevelt, Alteveer (lus in één richting 't Cranevelt, Burgers' Zoo en Alteveer) Hermes (Breng)
5 Schuytgraaf - Presikhaaf Station Zuid, Elderveld, Nelson Mandelabrug, Centraal Station, Centrum, 't Broek, Winkelcentrum Presikhaaf Hermes (Breng)
6 De Laar West - Elsweide/HAN Elderveld, Nelson Mandelabrug, Centraal Station, Centrum, 't Broek, Winkelcentrum Presikhaaf Hermes (Breng) Na 21.00 (zondag 20.00 uur) De Laar West - Station
7 Geitenkamp - Rijkerswoerd Monnikenhuizen, Angerenstein, Station Velperpoort, Centrum, Centraal Station, Nelson Mandelabrug, GelreDome, Kronenburg Hermes (Breng)
Overige stadslijnen
4 Centraal Station - Kronenburg Nelson Mandelabrug, Malburgen-West, Vredenburg, Holthuizen Hermes (Breng)
8 Centraal Station - Velp Rijnstate (locatie Arnhem), Alteveer, Geitenkamp, Rozendaal, Rijnstate (locatie Velp) Hermes (Breng)
9 Centraal Station - Schaarsbergen Hoogkamp, Oranjekazerne Hermes (Breng) Rijdt 's avonds doordeweeks, zaterdag de hele dag en zondag overdag tot Koningsweg. Rijdt zondagavond tot Oranjekazerne.
10 Centraal Station - Sportcentrum Papendal Het Dorp Hermes (Breng) Rijdt 's avonds en in het weekend tot Het Dorp.
11 Het Duifje - Station Zuid Immerloo, Malburgen Oost, Eimersweide, Kronenburg Hermes (Breng) Rijdt niet in de avond en het weekend
12 Centraal Station - IJsseloord 2 Huis der Provincie, 't Broek, Presikhaaf, IJsseloord 1 Hermes (Breng) Rijdt in het weekend tot IJsseloord 1.
13 Centraal Station - Klarendal Sint Marten Hermes (Breng)
77 Centraal StationCIOS Willemsplein, Velperplein, Station Velperpoort Hermes (Breng) Ochtendspitslijn
78 Sportcentrum Papendal - Beekdal Lyceum Hermes (Breng) Schoolbus
Brengdirect trein
Trein Arnhem, Centraal Station -
Doetinchem, Station
Arnhem Velperpoort, Westervoort, Duiven, Zevenaar, Didam, Wehl, Doetinchem De Huet Hermes (Breng) brengdirect, Rijdt samen met Arriva op de spoorlijn Arnhem - Winterswijk, alleen op dit trajectdeel
Streeklijnen
14 Arnhem, Centraal Station -
Nijmegen, Brakkenstein
Willemsplein, Velperplein, De Monchyplein, Winkelcentrum Kronenburg, Elden, Randweg, De Laar, Elst (Oude Tol, Grote Molenstraat, Prinsenhof, De Wuurde, De Griend, de Vork), Oosterhout (Stationsstraat, Terracottastraat), Lent (Dijkstraat, Station, Laauwikstraat), Hunnerpark, Burchtstraat, Plein 1944, Nijmegen CS, Station Heyendaal, Heyendaal Hermes (Breng)
26 Arnhem, Centraal Station -
Dieren, Station
Willemsplein, Velperplein, Station Velperpoort, Huyghenslaan, Station Presikhaaf, Brekelenkampstraat, Velp (Graaf Gerhardstraat, Ziekenhuis, Velperbroek), Duiven, Lathum, Giesbeek, Angerlo, Doesburg (Beumerskamp, tunnel Angerlo, Beinum, Gouden Regenstraat, Kraakselaan, Meipoort, Karel Doormansingel, Koepoortwal) Hermes (Breng)
27 Arnhem, Centraal Station -
Doetinchem, Station
Willemsplein, Velperplein, Station Velperpoort, Huyghenslaan, Station Presikhaaf, Brekelenkampstraat, Velp (Graaf Gerhardstraat, Ziekenhuis, Velperbroek), Duiven, Lathum, Giesbeek, Angerlo, Doesburg (Beumerskamp, tunnel Angerlo, Beinum, Haven, Meipoort, Kraakselaan), Drempt, Hoog-Keppel, Laag-Keppel, Langerak Hermes (Breng)/Arriva
29 Arnhem, Centraal Station -
Doetinchem, Station
Willemsplein, Velperplein, Station Velperpoort, Huyghenslaan, Vondellaan, Velp (Nordlaan, Emmastraat, Beekhuizenseweg), Rheden (Hotel De Roskam, Overweg, Oranjeweg, Nederlandse Hervormde Kerk), A28, Doesburg (Koepoortwal, Karel Doormansingel, Meipoort, Kraakselaan), Drempt, Hoog-Keppel, Laag-Keppel, Langerak Hermes (Breng)/Arriva
33 Arnhem, Centraal Station -
Nijmegen, Centraal Station
Willemsplein, Velperplein, De Monchyplein, Visserslaan, Immerloo, Oude Huissenseweg, Huissen (Grevenveld, Nielant, Langekerkstraat, Binnenveld, Valom, Polseweg), Angeren, Doornenburg (Stenen Palen, Krakkedel, van Kol, Blauwe Hoek), Gendt (Kapelstraat, Markt, Industrieterrein), Haalderen, Bemmel (Papenstaat, Gemeentehuis, Sportlaan, de Pas), Doornik, Lent (Turennesingel, Lentseveld, Laauwikstraat), Hunnerpark, Burchtstraat, Plein 1944 Hermes (Breng)
35 Bemmel, Papenstraat - Zetten, Hoofdstraat Elst, Herveld, Valburg Hermes (Breng)
43 Arnhem, Centraal Station - Apeldoorn Velp, Rheden, De Steeg, Ellecom, Dieren, Laag-Soeren, Eerbeek, Loenen, Beekbergen Hermes (Breng)/Syntus Gelderland
51 Arnhem, Centraal Station - Wageningen, Busstation Oosterbeek, Heveadorp, Doorwerth, Heelsum, Renkum Hermes (Breng)
56 Arnhem, Centraal Station - Heteren, Beemdhof Station Arnhem Zuid, Driel Hermes (Breng)
60 Arnhem, Centraal Station -Tolkamer Arnhem Centrum, Westervoort, Duiven, Zevenaar, Oud Zevenaar, Babberich, Herwen, Lobith Hermes (Breng)
62 Arnhem, Centraal Station -Duiven, Centerpoort Noord Arnhem Centrum, Westervoort, Station Duiven Hermes (Breng) Rijdt 's avonds en in het weekend tot station Duiven.
72 Arnhem, Centraal Station - Huissen, Bergerden Winkelcentrum Kronenburg Hermes (Breng) Spitslijn
91 Arnhem, Centraal Station -Apeldoorn, station Arnhem Centrum (Alleen Willemsplein), Woeste Hoeve, Beekbergen Syntus Gelderland
105 Arnhem, Centraal Station -Barneveld, station Centrum Arnhem Centrum (Alleen Willemsplein), Oud-Reemst, Otterlo, Harskamp, Stroe, Kootwijkerbroek Syntus Gelderland
231 Arnhem, Centraal Station -Apeldoorn, station Arnhem Centrum (Alleen Willemsplein), Apeldoorn (De Maten) Syntus Gelderland Sneldienst
Brengdirect
300 Arnhem, Centraal Station - Nijmegen, Heijendaal Velp (Rijnstate locatie Velp) Arnhem (Willemsplein, Velperplein, De Monchyplein), Huissen (Grevenveld, Nielant, Langekerkstraat, Mea Vota, Nieuwediep, Agropark), Bemmel (Papenstaat, Dorpsstraat, Loostraat, Kleine Rome), Ressen (Kerkhofstraat, Transferium Ressen), Lent (Laauwikstraat), Nijmegen (Hunnerpark, Burchtstraat, Plein 1944, Nijmegen CS, Station Heyendaal) Hermes (Breng) RijnWaalSprinter
331 Velp, Velp Zuid - Nijmegen, Weezenhof Arnhem (HAN, Station Presikhaaf, Station Velperpoort, Velperplein, Willemsplein, Arnhem CS, Rijnstraat, Gelredome, Winkelcentrum Kronenburg, Randweg, Viaduct Kroonse Wal), Elst (Sneeuwjacht, station, De Griend), Oosterhout (Stationsstraat, Jonagoldstraat, Aquilastraat), Lent (Station, Laauwikstraat), Nijmegen (Hunnerpark, Burchtstraat, Plein 1944, Nijmegen CS, Neerbosscheweg, Brabantse Poort, Meijhorst 13e straat) Hermes (Breng)
352 Arnhem, Centraal Station - Wageningen, Busstation Oosterbeek, Doorwerth, Heelsum, Renkum Hermes (Breng)

Veluwe Tour[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Veluwe Tour voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In samenwerking met de provincie Gelderland heeft Syntus een speciale toeristische buslijn ontwikkeld. Deze lijn heet de Veluwe Tour en rijdt langs verschillende toeristische attracties in de Veluwe. De lijn draagt de lijnnummer 400 en rijdt elk uur tussen Arnhem en Zwolle via Apeldoorn. Een rit duurt in totaal 2 uur en 50 minuten.