Openbaar vervoer in Groningen (stad)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Een gelede bus van Qbuzz, die in Groningen actief is

Het openbaar vervoer in de stad Groningen bestaat uit treinverbindingen van de Nederlandse Spoorwegen en Arriva, stads- en streekbussen van Qbuzz en streekbussen van Arriva (Touring).

Groningen beschikt over drie stations: station Groningen (door Qbuzz aangeduid als Hoofdstation), station Groningen Noord en station Groningen Europapark. De stad heeft een uitgebreid lijnennet van stadsbussen en ook veel streekbuslijnen hebben hun eindpunt in Groningen. Het Hoofdstation is het belangrijkste knooppunt van openbaar vervoer in Groningen.

Geschiedenis[bewerken]

Groningen had oorspronkelijk een eigen vervoersbedrijf en in het verleden[wanneer?] hebben er ook trams en trolleybussen gereden.

Paardentram[bewerken]

De eerste vorm van openbaar vervoer binnen de stad was de paardentram van de Societé Anonyme Belge des Tramways de Groningen et de la Province (TGP) die in 1880 ging rijden van de 'Ebbingepoort' naar het Sterrebos en het Hoofdstation. In 1885 werd de dienst uitgebreid naar de Halte SS (Noorderstation). In 1906 werd de tram overgenomen door de gemeente. Het trambedrijf heette voortaan Gemeentetram Groningen (GTG).

Elektrische tram en trolleybus[bewerken]

In 1910 ging de eerste elektrische tram rijden. De spoorwijdte was 1000 mm (meterspoor). De Noord-Zuidlijn (lijn 1) reed van Halte SS (Noorderstation) naar de Heerebrug, later Esserweg. De Oost-Westlijn (lijn 2) liep van Kostverloren (Kraneweg) naar de Oosterpoort. Voorts waren er een lijn 3 van de Grote Markt naar het Hoofdstation (opgeheven in 1949) en een lijn 4 van de Grote Markt naar de Veemarkt (opgeheven in 1926). De buitenlijn, lijn 5, reed vanaf 1921 van de Grote Markt naar HarenDe Punt (opgeheven in 1939).

Op lijn 2 ging in 1927 als proef de eerste trolleybuslijn in Nederland rijden. Na de oorlog (in 1949) werden ook de Noord-Zuidlijn, en de lijn tussen Noorderstation en Hoofdstation vervangen door een trolleybus.

1rightarrow blue.svg Zie Gemeentetram Groningen en Groningse trolleybus voor de hoofdartikelen over dit onderwerp.

Autobus[bewerken]

De eerste busdienst ging in 1924 rijden tussen de Grote Markt en de Oranjewijk. Na de oorlog werden nieuwe lijnen steeds gewone buslijnen. In 1965 werden de trolleybussen vervangen door dieselautobussen.

1rightarrow blue.svg Zie Gemeentelijk Vervoerbedrijf Groningen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Treinstations in Groningen[bewerken]

Er zijn drie stations in Groningen:

Groningen[bewerken]

Station Groningen is geopend in 1866. Dit station wordt in stad en provincie gewoonlijk hoofdstation genoemd en wordt sinds 5 januari 2014 ook zo aangeduid in de naamgeving op de bussen. Vanaf hier heeft men een directe verbinding naar het zuiden via Assen, Zwolle en verder, naar het westen naar Leeuwarden, naar het noorden naar Roodeschool, de Eemshaven en Delfzijl en naar het oosten naar Veendam, Bad Nieuweschans en Leer (Duitsland).

Groningen Noord[bewerken]

Station Groningen Noord, lokaal Noorderstation genoemd, is een spoorwegstation in het noorden van de stad Groningen, nabij de wijk Selwerd. Het is in 1884 geopend als halte aan de in dat jaar geopende spoorlijn Groningen – Delfzijl. In 1893 werd het station tevens een halte aan de spoorlijn Groningen - Roodeschool. Het station wordt tevens aangedaan door diverse lijnen van de Groninger stadsbusdienst.

Groningen Europapark[bewerken]

Station Groningen Europapark is het jongste station van Groningen. Het is geopend in 2007, als halte aan de spoorlijn Groningen - Nieuweschans. Het eerste perron was een tijdelijke halte, op 9 december 2012 is er verderop een nieuw station in gebruik genomen. Dit nieuwe station wordt ook gebruikt door stoptreinen richting Assen en Zwolle.

Treinverbindingen[bewerken]

De Groninger stations worden bediend door de volgende treinseries:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
500 Intercity Rotterdam CentraalUtrecht CentraalAmersfoortZwolleGroningen Vormt tussen Rotterdam Centraal en Zwolle een halfuursdienst met serie 600. Vormt tussen Zwolle en Groningen een halfuursdienst met serie 700. Stopt tussen Zwolle en Groningen alleen 's morgens vroeg en 's avonds laat op alle stations.
662 Treinvervangende snelbus (Arriva) GroningenLeer (Ostfriesl) Er is langdurig geen treinverkeer mogelijk tussen Weener en Leer. Er rijden vervangende snelbussen ter aanvulling van treinserie 20100.
700 Intercity Den Haag CentraalSchiphol AirportAmsterdam ZuidAlmere CentrumLelystad CentrumZwolleGroningen Vormt tussen Den Haag Centraal en Zwolle een halfuursdienst met serie 1800. Vormt tussen Lelystad Centrum en Leiden Centraal samen met de 1800 een scheve kwartierdienst met de serie 2400. Vormt tussen Zwolle en Groningen een halfuursdienst met serie 500. Stopt tussen Zwolle en Groningen alleen 's morgens vroeg en 's avonds laat op alle stations.
6200 Sprinter GroningenGroningen EuropaparkAssen Rijdt alleen in de spits.
8100 Sprinter ZwolleMeppelAssenGroningen EuropaparkGroningen
12600 Intercity GroningenGroningen EuropaparkAssenZwolleLelystad CentrumAlmere CentrumAmsterdam Centraal Enkele treinen op vrijdag- en zaterdagnacht in de richting van Amsterdam C.
20100


RS6

RB 57

Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen EuropaparkZuidbroekBad NieuweschansWeenerSinnbild Kraftomnibus.svgLeer (Ostfriesl) Ook wel Wiederline genoemd. Langdurig geen treinverkeer mogelijk tussen Weener en Leer maar lijnbus 620 door Weser-Ems Bus. Er rijden ook vervangende bussen tussen Groningen en Leer.
37300


RE1

Sneltrein (Arriva) LeeuwardenGroningen
37400


RS1

Stoptrein (Arriva) LeeuwardenGroningen In de ochtendspits rijden enkele extra treinen tussen Zuidhorn en Groningen
37500


RS6

Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen EuropaparkZuidbroekWinschotenBad Nieuweschans Enkele treinen van/naar Bad Nieuweschans
37600


RS4

Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen NoordRoodeschoolEemshaven Vier à vijf treinen per dag van/naar Eemshaven
37700


RS5

Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen NoordDelfzijl
37800


RS7

Stoptrein (Arriva) GroningenGroningen EuropaparkVeendam

Busverbindingen[bewerken]

Stadsbussen[bewerken]

Dit betreft de dienstregeling 2019. Deze is ingegaan op 9 december 2018 en duurt tot en met 7 december 2019.

1rightarrow blue.svg Zie Stads- en streekvervoer in Groningen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De concessiehouder voor de stadsbusdiensten is Qbuzz. De stadsbussen in Groningen zijn te herkennen aan gekleurde lijnnummers (met uitzondering van lijnen 10, 17 en 25 t/m 26). Het lijnennet bestaat per 9 december 2018 uit de volgende lijnen:

Q-link Groningen[bewerken]

Lijn Kleur Route Via Opmerkingen
Q-link Groningen
Qbuzz lijn 1 GD.png Groen Zuidhorn - Hoofdstation Aduard, P+R Reitdiep, Zernike Campus, Paddepoel, Station Noord, UMCG, Grote Markt en Zuiderdiep Rijdt avonds en in het weekend niet tussen Zuidhorn en Reitdiep.
Qbuzz lijn 2 GD.png Groen P+R Reitdiep - Station Europapark Zernike Campus, Paddepoel, Station Noord, UMCG, P+R Euroborg/P3 Rijdt overdag elke 10 minuten in combinatie met lijn 1, 's avonds tot 21:30 uur en op zaterdag rijdt lijn 2 elk half uur. Op zondag rijdt lijn 2 niet.
Qbuzz lijn 3 GD.png Donkerblauw Ruischerbrug - Leek/Tolbert Lewenborg, P+R Kardinge, Oosterhamriktracé, UMCG, Grote Markt, Zuiderdiep, Hoofdstation, P+R Hoogkerk Rijdt om en om van/naar Tolbert of Leek Oostindie. Op zaterdag en zondagmiddag rijdt een deel van de ritten alleen tussen Ruischerbrug en P+R Hoogkerk, deze gaan op P+R Hoogkerk over in lijn 4.
Qbuzz lijn 4 GD.png Lichtblauw Beijum - Roden P+R Kardinge, Oosterhamriktracé, UMCG, Grote Markt, Zuiderdiep, Hoofdstation, P+R Hoogkerk, Peize Donderdagavond en vrijdagavond rijdt een deel van de ritten alleen tussen Beijum en Hoofdstation, op zaterdag en zondagmiddag rijdt een deel van de ritten alleen tussen Beijum en P+R Hoogkerk, deze gaan op P+R Hoogkerk over in lijn 3.
Qbuzz lijn 5 GD.png Donkerpaars Scharmer/Meerstad - Annen (Harkstede, Engelbert, Middelbert,) P+R Meerstad, IKEA, UMCG, Grote Markt, Zuiderdiep, Hoofdstation, P+R Haren/A28, Zuidlaren Rijdt om en om naar Scharmer of Meerstad. Rijdt op bepaalde tijden niet tussen P+R Haren/A28 en Annen.
Qbuzz lijn 6 GD.png Lichtpaars Station Delfzijl - P+R Haren/A28 Appingedam, Ten Post, Ten Boer, Garmerwolde, Ruischerbrug, UMCG, Zuiderdiep en Hoofdstation Rijdt 's avonds en op zondag niet tussen Hoofdstation en P+R Haren/A28. Slechts een deel van de ritten rijdt na Appingedam door naar Delfzijl.
Qbuzz lijn 15 GD.png Oranje Hoofdstation - Zernike Campus Westelijke ringweg, Paddepoel Rijdt alleen doordeweeks van 7:00 tot 19:00 uur.
100 Airportlink Hoofdstation - Groningen Airport Eelde UMCG, Grote Markt, Zuiderdiep, Hoofdstation Rijdt op aansluiting van vliegtuig naar Londen.

Stadsdienst Groningen[bewerken]

Lijn Route Via Opmerkingen
Stadsdienst Groningen
Qbuzz lijn 7 GD.png Station Noord - De Wijert Vinkhuizen, Schildersbuurt, Westerhaven, Hoofdstation
Qbuzz lijn 8 GD.png P+R Hoogkerk - P+R Hoogkerk Hoogkerk, Schildersbuurt, Westerhaven, Hoofdstation, Oosterpoortwijk, Helpman, Coendersborg, De Wijert
Qbuzz lijn 9 GD.png Station Noord/Zernike - De Wijert/De Punt Selwerd, Paddepoel, Oranjebuurt, Schilderswijk, Westerhaven, Hoofdstation, Eelderwolde, Paterswolde, Eelde, Groningen Airport Eelde De helft van de ritten rijdt van station Noord naar De Punt en de andere helft van De Wijert naar Zernike.
10 Station Noord - Hoornsemeer Korrewegwijk, Grote Markt, Hoofdstation, Corpus den Hoorn, Martini Ziekenhuis, Hoornse Meer
Qbuzz lijn 12 GD.png P+R Kardinge - Hoofdstation Driebond, P+R Meerstad, P+R Euroborg/P3, Station Groningen Europapark, Oosterpoortwijk Spitsbus
17 Roden - Zernike Campus (Peize, Peizermade,) P+R Hoogkerk, Vinkhuizen, Paddepoel Spitsbus. Rijdt in de ochtendspits 3 ritten vanaf Roden, overige ritten rijden alleen tussen P+R Hoogkerk en Zernike.
26 Assen M.L. Kingweg - Zernike Campus P+R Haren/A28, Paddepoel Spitsbus
27 Stadskanaal - Zernike Campus Gasselternijveen, Gasselte, Gieten OV Knooppunt N33/N34, Annen, P+R Haren/A28 Spitsbus

Streekbussen[bewerken]

Vanuit Groningen vertrekken vele streekbuslijnen, onderhouden door Qbuzz en Arriva (Touring), naar de provincie. Zij doen op enkele lijnen na allen het busstation van Groningen bij het Hoofdstation aan. De lijnen 171, 335 en 604 rijden niet langs het Hoofdstation.

Qbuzz[bewerken]


Arriva[bewerken]

Arriva Touring[bewerken]

  • Qliner 304: Groningen - Drachten
  • Qliner 314: Groningen - Drachten
  • Qliner 324: Groningen - Emmeloord
  • Ook rijden er sinds 3 december 2015 door de versperring van de Friesenbrücke een maal per twee uur bussen tussen Groningen en Leer. Deze bussen stoppen niet bij andere stations onderweg.

Internationale bussen[bewerken]

Vanuit Groningen vertrekken een aantal internationale bussen:

Sinds 3 december 2015 rijdt Flixbus ook op de volgende nationale trajecten. Beide lijnen zijn ondertussen alweer opgeheven.

  • 4x per dag van Groningen naar Enschede.
  • 4x per dag van Groningen via Apeldoorn naar Eindhoven.

Deze buslijnen vertrekken van de Stationsweg bij de Werkmanbrug, naast het Groninger Museum.

Tram[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie RegioTram Groningen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Hoewel er na het afschaffen van de trolleybussen met regelmaat discussies zijn geweest om deze schone vorm van openbaar vervoer weer in te voeren zijn dergelijke plannen nimmer uitgevoerd. De tram daarentegen maakte een goede kans in Groningen terug te keren. In 2006 werd in principe besloten om op de zeer drukke lijn tussen het hoofdstation en Zernike een tramlijn in normaalspoor aan te leggen. In 2016 zou de eerste tram moeten gaan rijden. In 2012 werd het tramproject echter afgeblazen nadat het college van B&W was gevallen.

Externe links[bewerken]


https://qbuzz.nl/GD/files/4115/1488/1417/Abrikaart_Groningen_DEC_2017-1.jpg