Overleg:Elektriciteit

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Jump to search

Waarom is elektriciteit een redirect naar Elektriciteitsleer? Dat lijkt me niet hetzelfde... Klopt het werkelijk dat we niet eens een artikel over elektriciteit hebben? Of moet dit een redirect worden naar Elektrische lading, misschien? Ik ben niet zo thuis in de materie... cicero 1 apr 2005 15:15 (CEST)

Ik denk dat je gelijk hebt, en dat er een overzichtsartikel over 'Elektriciteit' zou moeten komen. (Ooit was er een vergelijkbare situatie bij het artikel "Materiaalkunde". Ik heb dat toen opgesplitst in een overzichtsartikel "Materiaal", en een artikel "Materiaalkunde" over het vakgebied, specialisaties, opleidingen etc. )
Het Engelse artikel w:en:Electricity heeft de hoofdstukjes
  1. History
  2. Electric power
  3. Electric current
  4. Terminology issues
  5. SI electricity units
  6. See also
Dat geeft een idee van waar het artikel over zou moeten gaan. Johan Lont 4 apr 2005 13:51 (CEST)
Bedankt voor je reactie. Nu maar hopen dat iemand dat artikel ook gaat schrijven... Ik kan een poging wagen door wat van en: te vertalen, maar verder zal ik niet komen, omdat ik er vrij weinig van weet. Een overzichtsartikel 'Elektriciteit' lijkt mij ook erg gewenst. cicero 4 apr 2005 13:56 (CEST)

Verzoeknummer[bewerken]

Op verzoek van een medegebruiker hier een lijst met enkele redenen waarom ik een eerdere opknappoging van dit artikel heb ongedaan gemaakt (daarnaast zijn er vele ongelukkige of onduidelijke formulaeringen terug te vinden):

  • Het Engelse amber werd met amber vertaald. Barnsteen wordt in het Nederlands slechts zelden "amber" genoemd, en het is in ieder geval onduidelijk.
  • Het lijstje is geen onderverdeling, maar geeft een aantal meer welomschreven termen. De termen overlappen elkaar gedeeltelijk.
  • Less familiar phenomena vertaalt men doorgaans niet met minder relevante fenomenen en in dit geval is het onzinnig.
  • "potentiële energie dat een elektrisch deeltje kan bevatten": onnauwkeurig geformuleerd. Enkel de potentiële energie ten gevolge van elektrische velden wordt meegerekend en het is mij een raadsel wat een "elektrisch deeltje" is.
  • "van het Griekse woord ήλεκτρον [elektron] wat "oranje" betekend". "Deze vereniging [association] gaf aanleiding tot ..." Zucht. Op dat moment was ik ermee klaar en heb ik de "verbeteringen" teruggedraaid.

paul b 17 mrt 2010 21:46 (CET)

Verplaatst vanaf Wikipedia:Helpdesk[bewerken]

Regelmatig wordt het begrip stroom gebruikt terwijl er electriciteit bedoeld wordt. Hetzelfde geldt voor "stroomverbruik" (dat bestaat namelijk helemaal niet). Hier zou "elektriciteitsverbruik" of "energieverbruik" beter op zijn plaats zijn. Uitzondering is m.i. de term "groene stroom" aangezien dat (helaas) algemeen geaccepteerd wordt. 83.163.102.31 12 aug 2010 13:02 (CEST)

Hierheen verplaatst vanaf "Verzoekpagina voor bots". Kleuske 12 aug 2010 13:04 (CEST)
Hmm dit lijkt mij geen vraag. Meer algemene informatie. Mvg, Fontes 12 aug 2010 13:22 (CEST)
Dan maak ik er bij deze een vraag van: Hoe kunnen deze onjuistheden makkelijk aangepast worden? Handmatig is dit een behoorlijke klus. Daarom had ik deze opmerking ook in eerste instantie bij de bot verzoeken geplaatst. 83.163.102.31 12 aug 2010 13:43 (CEST)
Ik zie maar 54 artikelen waar de term stroomverbruik voorkomt: [1]. Ik neem aan dat je weet waar je het over hebt. Je stelt "elektriciteitsverbruik" en "energieverbruik" hierboven als zijnde hetzelfde? --VanBuren 12 aug 2010 14:43 (CEST)
Dat zijn de artikelen waar stroomverbruik als één woord gebruikt wordt en slechts het topje van de ijsberg. Daarnaast heb ik niet bedoeld dat die twee begrippen hetzelfde zijn.
Of het gebruik van het woord "stroom" nou echt zo fout is, weet ik niet. Zo zie ik op de website van Essent dat ze stroom levert aan particulieren en elektriciteit aan zakelijke afnemers. Ook het begrip groene energie ben ik tegengekomen. Volgens mij wordt wel consequent geschreven over energieverbruik en niet over stroomverbruik.
Eneco heeft het over "betrouwbare stroomlevering tegen een voordelige en variabele stroomprijs. Uw stroomtarief volgt de energieprijzen op de wereldmarkt." (zie hier).
Het lijkt me niet echt nodig om consequent "stroom" te vervangen door "energie" of "elektriciteit". In een aantal gevallen kan het een duidelijker tekst opleveren; maar dat lijkt me dan wel handwerk. Paul-MD 12 aug 2010 15:50 (CEST)
Het lijkt me echt flauwekul dat "stroom" fout is. In diverse gevallen verdient het in normaal spraakgebruik zelfs de voorkeur. Iets (bv. schrikdraad) staat onder stroom en niet onder elektriciteit. M'n niet helemaal nieuwe Van Dale definieert stroom als "hoeveelheid elektriciteit die zich door een lichaam verplaatst". Taal laat zich niet in regeltjes vangen. - Robb 12 aug 2010 16:14 (CEST)
Schrikdraad staat niet onder stroom. Schrikdraad staat onder spanning. Pas als je er tegenaan piest gaat er een stroom door de door jou geproduceerde stroom lopen. --Denkhenk 12 aug 2010 19:35 (CEST)
Het lijkt een beetje op het geval: stopcontact is niet correct het heet wandcontactdoos. Zoals Robb al zegt, taal laat zich niet in regeltjes vangen. Mvg, Fontes 12 aug 2010 16:21 (CEST)
Dit heeft niet zo zeer te maken met taal, maar met het juist gebruik van natuurkundige termen. Dat energieleveranciers de termen verkeerd gebruiken is behoorlijk storend. Om dat dan zomaar over te nemen lijkt me niet juist. Het doel van een encyclopedie lijkt me om zo correct mogelijk te zijn. Stroom is wel degelijk iets anders dan electriciteit. Ik zie trouwens dat Rob ondertussen alweer een aantal van de gedane wijzigingen heeft teruggedraaid. 83.163.102.31 12 aug 2010 21:21 (CEST)
Taal is wel degelijk van belang, het gaat hier om definities. Mvg, Fontes 12 aug 2010 21:24 (CEST)
In teksten die ook maar enigszins een technisch karakter hebben, zou ik het hier genoemde in wezen foutieve gebruik van "stroom" helemaal vermijden. In informele teksten zie ik weinig reden om alles consequent om te gooien, maar als "stroomverbruik" door "elektriciteitsverbruik" kan worden vervangen zonder dat het gekunsteld wordt, zie ik geen reden om dat niet te doen. Groene stroom is een zodanig ingeburgerd begrip dat ik niet denk dat we dat zouden moeten gaan vervangen. Paul B 12 aug 2010 20:56 (CEST)
We moeten er naar streven om correct te zijn, maar dat betekent niet dat we onderworpen zijn aan vakjargon. Bovendien is de vraag: wie bepaalt wat aanvaardbare taal/jargon is? Van Dale lijkt me geen slechte raadgever. Voor een bewering als stroom is wel degelijk iets anders dan elektriciteit of stroomgebruik bestaat niet zou ik graag een bron zien. - Robb 13 aug 2010 10:38 (CEST)
  • De vraagsteller heeft een geldig punt, en de reactie van Paul B lijkt mij, ook taalkundig, de juiste. Groene stroom is wat we een "collocatie" noemen, en daarvan kom je niet af. Ook in het spraakgebruik is stroom redelijk ingeburgerd. Toch is elektriciteit preciezer, en zeker waar ook maar enige ambiguïteit dreigt, zou dat laatste woord de voorkeur verdienen. Er is natuurlijk geen reden om elektriciteit(sverbruik) aan te merken als vakjargon, maar dan ook geen enkele! Het gaat inderdaad wel om taal, maar dan om vaktaal. Vraagsteller lijkt wel degelijk iets van het vak te weten.
  • Ik ben slechts taalkundigje, en ben hem dankbaar voor zijn bijdrage. Voor mij is die gewoonweg nuttig. Daaraan nog een taalkundige toevoeging, als dat mag. Inderdaad kun je stroom gebruiken in de betekenis van "elektriciteit", als je maar beseft dat je dan niet precies bent! Het woord stroom betekent namelijk "iets wat stroomt", en dat hoeft dus geen elektriciteit te zijn. Door stroom dan toch gelijk te stellen aan "elektriciteit", laat je het woord iets meer betekenen dan het in feite doet. Dit heet pregnant taalgebruik. Zulke, ietwat beeldende, vormen van taalgebruik zijn aan de orde van de dag, dat wel. Maar het is de vraag of ze in een encyclopedie wel altijd op hun plaats zijn. Aldus moet de vraag taalkundig worden benaderd. Het is niet alleen een kwestie van taal, maar ook van vakkennis, en dán ook van de juiste taalanalyse.
  • Want in dát soort regeltjes laat taal zich wel degelijk vangen. Het regeltje dat er pregnantie bestaat. Het regeltje dat een woord polysemie kent. Het regeltje dat polysemie tot ambiguïteit kán leiden. Het regeltje dat vaktaal soms om haar precisie wordt gekozen. Dat zijn regelmatigheden, geen voorschriften. Zulke taalregels zijn er legio. Bessel Dekker 13 aug 2010 16:44 (CEST)
Bedankt voor de taalkundige uitweidingen. Ik denk dat jullie een punt hebben als het om teksten met een technisch karakter gaat.
Naar mijn (ongeschoolde) taalgevoel ligt het echter anders bij de verandering waar deze discussie (voor mij) mee begonnen is. Het artikel Elektriciteit begon met: "Elektriciteit, in de volksmond vaak stroom genoemd (...)" en dat werd veranderd in "Elektriciteit, in de volksmond vaak onjuist stroom genoemd (...)". Hier is geen sprake van een wetenschappelijke of technische uiteenzetting. Er wordt simpelweg meegedeeld dat veel mensen "stroom" zeggen of schrijven als ze "elektriciteit" bedoelen. Waarom zou dat onjuist zijn? - Robb 13 aug 2010 17:35 (CEST)
  • Beste Robb, op dit punt geef ik je graag gelijk. Hier zou ik het woord "onjuist" weghalen, want in de volksmond gebéúrt dat nu eenmaal. Je zou er nog over kunnen denken dat "onjuist" te vervangen door "pregnant", maar dat maakt de zaak alleen maar moeilijker.
  • Als er werkelijk een belangrijk inhoudelijk verschil is tussen stroom en elektriciteit, dan is dat ook belangrijk genoeg om vermelding te verkrijgen, maar dat zou dan in een apart kopje kunnen. Ik stel niet voor dat te doen; daarvoor zouden eerst goede argumenten moeten worden aangevoerd. Dank voor je reactie!
  • Verder stel ik voor dit soort discussies niet te vaak op de Helpdesk te voeren; die is er immers om hulp te bieden. Andere plaatsen zijn geschikter voor zulk overleg; slechts één ervan is het WP:Taalcafé. Vriendelijke groet, Bessel Dekker 13 aug 2010 18:35 (CEST)

Einde verplaatsing


Elektrische stroom[bewerken]

Ik heb een hoofdstuk toegevoegd om het taalkundig verschil, maar ook de taalkundige overeenkomsten, tussen elektriciteit en stroom nader toe te lichten. Dat bracht helaas een onverwacht uitgebreide uiteenzetting over de verschijnselen zelf met zich mee. Mijn conclusie luidt dat het artikel in de vorm waarin ik het aantrof, erg onvolledig was, en dat in feite nog is.

Juist daardoor hebben mijn toevoegingen een relatief uitgebreid karakter, dat kan worden gereduceerd als het onderwerp in deskundiger hand wat uitputtender wordt besproken. Vijf jaar geleden werd hierboven al aangedrongen op een overzichtsartikel; die opmerking is nog steeds geldig, en dit artikel verdient dan ook evenwichtige uitbreiding tót overzichtsartikel.

Dan nog zal verwijzing naar de verwante artikelen uitermate nuttig blijven; de samenhang zal alleen maar duidelijker worden door grondiger bespreking. Ook zou een discussie als de recent gevoerde (zie boven) daarmee overbodig worden gemaakt, want veel misverstand zou uit de weg zijn geruimd.

Bij dezen dus een verzoek aan ter zake kundigen! Bessel Dekker 14 aug 2010 06:17 (CEST)

De paragraaf over elektrische stroom is sinds deze aanvulling behoorlijk aangevuld en aangepast door anderen. De beschouwing over het taalgebruik is daarbij helaas verdwenen.
Elektriciteit als natuurkundig verschijnsel omvat zowel statische elektriciteit als elektrische stroom. Het woord 'stroom' voor wat uit het stopcontact komt, slaat naar mijn idee alleen op elektrische stroom als energiebron. Al wijst Robb hierboven erop dat je van schrikdraad zegt dat deze 'onder stroom' staat, waar eigenlijk 'onder spanning' wordt bedoeld, maar er loopt dan wel degelijk een stroom door die draden. Bij de statische elektriciteit die bijv. door wrijving in een trui of stoel ontstaat en ook een schok kan veroorzaken, zeg je dat toch niet?
Als gezegd wordt dat 'elektriciteit' en 'stroom' in de volksmond synoniemen zijn, gaat het dus eigenlijk bij beide woorden om een beperktere betekenis. Aangezien dit artikel beknopt beide vormen van elektriciteit behandelt, lijkt de zin in de intro ('Elektriciteit, in de volksmond vaak stroom genoemd, is een begrip uit de natuurkunde ...' met vetgedrukt 'stroom') me dus niet juist. Vanzelfsprekend zou dit woordgebruik verderop wel genoemd kunnen worden. Bever (overleg) 13 mrt 2018 19:57 (CET)