Overleg:Misdaden tegen de menselijkheid

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Menselijkheid[bewerken]

Het woord menselijkheid is, ondanks dat het tegenwoordig veel gebruikt wordt, geen goed nederlands woord. Zoek het maar op in de van Dale. Het goede woord is mensheid, we praten hier ook over het mensdom. – De voorgaande bijdrage werd geplaatst door Gmhogervorst (overleg · bijdragen) op 15 maart 2013 om 21:03 (CET)

Zie dit artikel van de Nederlandse Taalunie en dit artikel van het genootschap Onze Taal. Beide geven aan dat ... tegen de menselijkheid juist is, en geven daarbij ook Van Dale als referentie op. In Nederland is het formeel misdrijven tegen de menselijkheid maar in praktijk wordt misdrijven meestal vervangen door misdaden. Oftewel: de titel van het artikel klopt wellicht niet helemaal, maar op een andere manier dan jij suggereert. Richard 15 mrt 2013 10:23 (CET)

Revert m.b.t. onderscheid met genocide[bewerken]

Ik plaats dit hier om eventuele edit wars te voorkomen.

Hoewel ik de revert, gedeeltelijk, begrijp vind ik toch dat de revert onzorgvuldig was. Mijn edit bevatte immers veel meer dan alleen een verwijzing naar genocide. Te beginnen met de eerste zin:

Misdaden tegen de menselijkheid is de verzamelnaam voor aantal verschillende onmenselijke daden, die deel uitmaken van een wijdverbreide of stelselmatige aanval tegen de burgerbevolking. Dit laatste deel zorgt ervoor dat misdaden tegen de menselijkheid kunnen worden onderscheiden van 'normale' misdrijven die gewoonlijk onder het nationale recht valen.

Is van gemaakt gemaakt: Misdaden tegen de menselijkheid is de verzamelnaam voor een groot aantal verschillende, grootschalige inbreuken op de mensenrechten en maken als zodanig deel uit van een wijdverbreide of stelselmatige aanval tegen de burgerbevolking.

Deze bewering is aantoonbaar onjuist. Een misdrijf tegen de menselijkheid is allereerst niet gedefinieert als een verschillende en/of grootschallige inbreuk op de mensenrechten. Als dat het geval was, dan zou Nederland ieder jaar weer misdrijven tegen de menselijkheid plegen. Voor ondersteuning van dit punt verwijs ik gemakshalver naar een uitspraak betreffende Belgie en Griekenland voor het Europese Hof van de Rechten van de Mens M.S.S. no. 30696/09, waarbij het mensenrechtenhof oordeelde dat Griekenland verschillende, continue en grootschallige inbreuken maakt op de rechten van migranten, dat dit gelijk stond aan een schending van artikel 3 EVRM (marteling, onmenselijke en vernederende behandeling), en de specifieke plicht die Belgie schond door toch migranten terug te sturen naar Griekenland. De definitie die ik gaf sluit beter aan bij wat een misdrijf tegen de menselijkheid wel is, en sluit bovendien aan bij de quote uit het Statuut van de ICC de verderop in het artikel staat. Die definitie van het ICC bevat bovendien allemaal misdrijven die normaliter onder het nationale strafrecht vallen. Kortom, er moet wel een vorm van onderscheidend vermogen zijn tussen deze misdrijven an sich en een misdrijf tegen de menselijkheid.

Uit de Elements of Crimes van het ICC volgt dit ook: Since article 7 pertains to international criminal law, its provisions, consistent with article 22, must be strictly construed, taking into account that crimes against humanity as defined in article 7 are among the most serious crimes of concern to the international community as a whole, warrant and entail individual criminal responsibility, and require conduct which is impermissible under generally applicable international law, as recognized by the principal legal systems of the world.

Het draait in deze zin voornamelijk om de zinsnede 'as recognized by the principal legal systems of the world.' Een van de rechtsbronnen van het internationale recht zijn 'general principles of law' (ICJ Statuut art. 38(1)). 'Of law' dus niet of 'international law'. Dat wil zeggen dat de general principles niks anders zijn dan die elementen uit de nationale rechtsorde die vooraanstaande landen met elkaar gemeen hebben. Het zou erg ver gaan om te stellen dat elke moord of verkrachting ook een internationaal misdrijf is, vandaar dat als onderscheidend vermogen 'wijdverbreide of stelselmatige aanval tegen de burgerbevolking is toegevoegd.'

Kortom, met uw revert heeft u mijns inziens de kind met het badwater weggegooid en aantoonbare fouten in het artikel teruggezet.

Dan tot slot nog met betrekking tot het verschil tussen genocide en misdrijven tegen de menselijkheid. Het is inderdaad het geval dat genocide aanvankelijk gezien werd als een specifiek kwalijke vorm van misdrijf tegen de menselijkheid. Het is daarbij van belang om er op te wijzen dat in art. 6(c) van Nuremberg Charter een 'crime against humanity' nog omschreven werd als: murder, extermination, enslavement, deportation and other inhumane acts committed against any civilian population, before or during the war, or persecutions on political, racial or religious grounds in execution of or in connection with any crime within the jurisdiction of the Tribunal, whether or not in violation of the law of the country where perpetrated. Echter sinds die tijd zijn zowel het misdrijf genocide en misdrijf tegen de menselijkheid uit elkaar gegroeit. Alle internationale straftribunalen en -hoven behandelen ze als een aparte categorie, waarbij specifieke eisen gelden die eigen zijn aan beide bepalingen (zie daarvoor ook de ICC Elements of Crimes, en het ICC Statuut voor genocide). Kortom, formeel juridisch valt genocide te onderscheiden van misdrijf tegen de menselijkheid. Hoewel genocide altijd nog aan de vereisten van misdrijf tegen de menselijkheid voldoet. Dit betekent echter niet dat zij hetzelfde zijn. Moord valt immers ook altijd nog onder doodslag in ons nationale recht. En gekwalificeerde diefstal valt ook altijd nog onder normale diefstal. Dit betekent echter niet dat het juridisch gezien twee verschillende misdrijven zijn.

Onder het huidige internationale strafrecht worden genocide en misdrijven tegen de menselijkheid als twee verschillende categorien behandelt. Daar doet niks aan af dat hun ontstaansgeschiedenis en bepaalde materiele eisen overlappen.

Mvg, Perudotes (overleg) 4 mei 2015 16:36 (CEST)

Vrijwel hetzelfde als hierboven is ook op mijn overlegpagina geplaatst. Daarop heb ik het volgende antwoord gegeven:
Gezien de aard van het artikel, de kleine onzorgvuldigheid hierboven (misdaden tegen de menselijkheid is niet de juiste term, al wordt hij veel gebruikt), de term onmenselijke daden (die wellicht waar is, maar niettemin een waardeoordeel inhoudt dat niet in een neutrale encyclopedie thuishoort), raad ik je aan hierbij (nog?) zorgvuldiger te werk te gaan. Het opnemen van bronnen voor je wijzigingen lijkt me ook geen overbodige luxe. Als je goed kijkt, zie je overigens dat ik geenszins al je wijzigingen ongedaan gemaakt heb.
Richard 4 mei 2015 16:47 (CEST)
Dank u voor uw snelle reactie. Ik zal proberen de bronnen zsm toe te voegen, moet niet zoveel problemen opleveren. Onmenselijke daden is een vertaling van het Engelse 'inhuman acts' een term die misschien diffuus is maar juridisch wel een specifieke betekenis heeft en niet zo zeer een waardeoordeel inhoudt. Overigens kan ik mij voorstellen dat die betekenis hier niet geheel op zijn plek is (maar dit ligt aan het connotatieverschil tussen internationaal mensenrecht waar de term gebruikelijk is en internationaal strafrecht). De term komt ook veelvuldig voor in uitspraken van internationale straftribunalen en -hoven. Deze pretenderen op z'n minst neutraal/onpartijdig te zijn. In essentie is het een samenvatting van de verschillende 'elementen' die in artikel 7 ICC Statuut zijn. Over de vraag of 'menselijkheid' het juiste woord is kan verschillend gedacht worden. Ik ben het wat dat betreft eens met het artikel van de taalunie, tegen de menselijkheid impliceert dat het misdrijven zijn die gericht zijn tegen de menselijke waardigheid. De strafbare elementen vallen hier zonder meer onder: moord, marteling, verkrachting, (seksuele) slavernij, (discriminatoire) vervolging zijn allemaal gericht tegen de menselijke waardigheid. Uiteraard kan 'mensheid' ook als men de redenatie van de taalunie aanhoudt, namelijk dat het gaat om een misdrijf dat de gehele internationale gemeenschap aangaat, echter is er dan geen onderscheiding meer tussen andere misdrijven onder internationaal strafrecht. De ratio van internationaal strafrecht is immers dat internationale strafbaarstelling gerechtvaardigd is omdat het gaat om zeer ernstige misdrijven wiens bestraffing (en voorkoming) de gehele internationale gemeenschap aangaat. Mijn voorkeur gaat, conform de Nederlandse wet, dan ook uit naar misdrijven tegen de menselijkheid. In het verlengde daarvan vindt ik onmenselijke daden (dat is immers een logisch gevolg van het plegen van een daad tegen de menselijkheid) een goede beschrijving van de elementen die noodzakelijk zijn voor de vervulling van het element.
Mocht u het daar niet mee eens zijn, en toch voor een neutraler alternatief willen kiezen, dan sta ik daar zeker voor open. Hoewel het mij moeilijk lijkt de bovengenoemde elementen (moord, marteling, verkrachting, (seksuele) slavernij, (discriminatoire) vervolging) samen te vatten in een (of twee) neutrale, encyclopedische woorden. Het nadeel van een limitatieve opsomming is uiteraard dat het geen recht doet aan de rekbaarheid van de elementen en daardoor noodzakelijk sommige strafbaar gestelde handelingen buiten de gegeven omschrijving vallen.
Overigens was mijn oog reeds gevallen op het feit dat u niet alles verwijdert had van mijn toevoeging, u ziet mij hierboven dan (hopelijk) ook niet stellen dat u al mijn wijzigingen hebt verwijdert.
Mvg,
Perudotes (overleg) 4 mei 2015 17:08 (CEST)
Om met het onderste te beginnen: hier inderdaad niet, op mijn eigen overlegpagina wel, en aangezien ik mijn reactie een-op-een overgenomen heb, staat dat gedeelte van mijn reactie hier eveneens.
Om misverstanden te voorkomen zou in de eerste zin wellicht volstaan kunnen worden met [...] verzamelnaam voor aantal verschillende misdrijven [...] (of daden dan wel misdaden).
Verder: het onderscheid tussen misdaden tegen de menselijkheid en genocide. Ik zit er een beetje mee dat dit onderscheid hier nu zo duidelijk gemaakt wordt, terwijl verderop staat dat in artikel 7 van het Statuut van Rome (zie ook [http://web.archive.org/web/20130910040634/http://untreaty.un.org/cod/icc/statute/99_corr/cstatute.htm de tekst van het Statuut) onder punt (b) uitroeing (in het Statuut: extermination), met een link naar genocide, genoemd wordt. Zonder verdere toelichting lijkt het artikel nu zichzelf en het Statuut tegen te spreken. Richard 4 mei 2015 17:37 (CEST)
Ik denk dat het artikel inderdaad enigzins onder handen genomen moet worden zodat het weer een geheel wordt. Ik zal mij daar de komende week mee bezig houden. Daarvoor zal ik echter wat meer literatuur moeten raadplegen. Het lijkt mij dan sowieso handig om een stukje geschiedenis op te nemen, waarbij ingegaan kan worden op de overlap tussen genocide, en hoe en wanneer het verschil tot stand is gekomen.
Uit de Elements of Crimes van het ICC (die een uitwerking vormen van het Statuut) staat bij 'extermination':
Article 7 (1) (b)
Crime against humanity of extermination
Elements
1. The perpetrator killed one or more persons, including by inflicting conditions of life calculated to bring about the destruction of part of a population.
2. The conduct constituted, or took place as part of, a mass killing of members of a civilian population.
3. The conduct was committed as part of a widespread or systematic attack directed against a civilian population.
4. The perpetrator knew that the conduct was part of or intended the conduct to be part of a widespread or systematic attack directed against a civilian population.
Met betrekking tot genocide staat er:
Article 6 (a)
Genocide by killing
Elements
1. The perpetrator killed one or more persons.
2. Such person or persons belonged to a particular national, ethnical, racial or religious group.
3. The perpetrator intended to destroy, in whole or in part, that national, ethnical, racial or religious group, as such.
4. The conduct took place in the context of a manifest pattern of similar conduct directed against that group or was conduct that could itself effect such destruction
EN:
Article 6
Genocide
Introduction
With respect to the last element listed for each crime:
(a) The term “in the context of” would include the initial acts in an emerging pattern;
(b) The term “manifest” is an objective qualification;
Extermination kan dus sprake van zijn als het gaat om 'normale' massamoorden, niet gericht tegen een specifieke genoemde groep in artikel 6. De groep is in artikel 7 niet gespecificeerd, dit kan dus van alles zijn: een huishouden, kerkgemeenschap, wijk, stad etc. Wel moet het gaan om burgers, dit is weer niet vereist bij genocide. Het doel moet verder bij genocide specifiek uitroeiing zijn. Bij extermination moet het 'slechts' gaan om een aanval gericht op burgerdoelen. Wat dat betreft kan art. 7(1)(b) gezien worden als een vangnet, als niet aan de strenge eisen van genocide wordt voldaan (bijvoorbeeld omdat het doel niet is komen vast te staan), dan nog ontsnappen de daders niet aan bestraffing, omdat het dan nog onder extermination kan vallen. MvgPerudotes (overleg) 4 mei 2015 17:59 (CEST)
Mij lijkt 'verzamelnaam voor aantal verschillende misdrijven' inderdaad een goed alternatief, eventueel aangevuld met iets als: uit de algemene rechtsbeginselen van staten, die ... Maar alleen misdrijven is wellicht ook goed om het eenvoudig en to the point te houden. Wellicht interessant, in het rapport van de Secretaris-Generaal van de VN s/25704 (die het Statuut van het Yugoslavie-tribunaal bevat), staat in punt 48 als uitleg boven crimes against humanity: 'crimes against humanity refer to inhumane acts of a very serious nature, such as wilful killing [...], committed as part of a widespread and systematic attack against any civilian population [...]' MvgPerudotes (overleg) 4 mei 2015 18:04 (CEST)
Een samenhangend geheel lijkt me eigenlijk een "must". Als je je daarmee bezig wilt houden, dan graag. Als het mag, zou ik je dan graag het volgende willen vragen: begin inderdaad eenvoudig en probeer het "langzaam op te bouwen" (als je te snel, te veel juridische termen gaat rondstrooien is het artikel al vrij snel niet meer toegankelijk voor 'leken' – waar ik ook mezelf onder schaar – en juristen zijn niet de doelgroep van dit artikel), probeer verschillende bronnen te gebruiken (nu staan er drie referenties uit één boek, die op zich prima zijn, maar het artikel moet bij voorkeur niet op slechts één bron steunen) en indien mogelijk, probeer bronnen te vermelden die online raadpleegbaar zijn. Dat maakt controle van wat er in het artikel vermeld wordt een stuk eenvoudiger. Alvast bedankt voor de moeite en veel succes ermee! Richard 4 mei 2015 19:49 (CEST)
Als ik te juridisch wordt mag u of een ander wikipediaan altijd aan de bel trekken om mij te corrigeren, dat stel ik sowieso op prijs. Ik heb een klein begin gemaakt met de geschiedenis en heb tevens nog wat extra artikelen gezocht (helaas nog wel via een betaalmuur, maar hoe dichter ik bij nu kom hoe meer openbare bronnen er bij zouden moeten komen te staan). Ik ben overigens niet een held met de opmaak van wikipedia daar valt on getwijfeld nog iets te verbeteren. Voorlopig is het nog een work in progress, ook wat betreft bronnen. Ik heb ook de openingszin verander, ik vond zware misdrijven wel passend, ook omdat misdrijven tegen de menselijkheid binnen het internationale strafrecht doorgaans als 'extra' erg worden gezien (vergeleken met oorlogsmisdrijven). Heb daar ook nog een interessant artikel over van een voormalige rechter bij het Joegoslavie-tribunaal. Wellicht ook leuk om toe toe voegen als het artikel wat meer om handen heeft. Als u nog suggesties hebt hoor ik het graag. MvgPerudotes (overleg) 6 mei 2015 01:17 (CEST)
Prima. Wanneer en indien nodig, laat ik zeker van me horen. In ieder geval veel succes (en, niet te vergeten: plezier) toegewenst. Richard 6 mei 2015 13:17 (CEST)
Het schrijven van het gedeelte van de Tweede Wereldoorlog heeft meer tijd in beslag genomen dan ik eigenlijk had gepland. Het is eigenlijk hier dat het leerstuk van misdrijven tegen de menselijkheid echt tot ontwikkeling komt. Dat betekent dus heel veel bronnen, met heel veel (grote) lappen tekst en die het niet altijd even veel met elkaar eens zijn. Helaas is er weinig bewaard gebleven van de daadwerkelijke onderhandelingen. De Jackson Report die ik veelvuldig aanhaal is de enige 'directe' bron (en hoewel het geen notulen zijn geven zij een idee van waar de discussies over gingen, die te volgen is samen met de verschillende voorstellen en amendementen die er in staan). Blijkbaar was het fundament van de 'misdrijven tegen de menselijkheid' zo flinterdun (juridisch gezien) dat men de verdediging geen munitie wilde geven om er gaten in te schieten. Het stuk is behoorlijk groter geworden dan in eigenlijk wilde. En dat terwijl ik geprobeerd heb alleen de hoofdlijnen en discussies weer te geven. Mochten er in het nieuwe stuk delen staan die overbodig aanvoelen hoor ik het natuurlijk graag (ik weet dat het een aardig lang stuk om te lezen is).Perudotes (overleg) 14 jun 2015 20:39 (CEST)

──────────────────────────────────────────────────────────────────────────────────────────────────── Het is inderdaad een flinke lap tekst geworden. Ik ga e.e.a. lezen (maar wel op mijn gemak, zodat ik het ook goed kan doen) en kom er zeker op terug. Richard 15 jun 2015 15:13 (CEST)

Intro[bewerken]

Ik heb mijn twijfel bij enkele recente wijzigingen in de intro.

  • Het lijkt nu alsof de eerste twee termen alleen in Nederland worden gebruikt en de derde alleen in België. Weliswaar is er verschil in woordgebruik in juridische documenten, maar de Taaladviesdienst stelt ook: "In de journalistieke praktijk worden de termen menselijkheid en mensheid door elkaar gebruikt, zowel in Nederland als in België." Het is denk ik beter de terminologiekwestie op een andere manier uit te leggen, bijv. onder een apart kopje. De pagina van Onze Taal (in Google-cache) zegt bovendien dat 'misdaden tegen de menselijkheid' ook in Belgische wetsteksten voorkomt.
  • "De burgerbevolking" is vervangen door "een burgerbevolking". Hieruit zou je kunnen lezen dat het gaat om een specifieke bevolkingsgroep, maar dat is toch niet bij alle misdaden in kwestie het geval? Is dit niet een foutieve vertaling van "any civilian population"? In de Duitse vertaling van het statuut van het Internationaal Strafhof staat bijvoorbeeld "die Zivilbevölkerung". Bever (overleg) 4 nov 2018 01:56 (CET)
Beste Bever, om met het tweede punt te beginnen. Zowel de Belgische als de Nederlandse vertaling van het Statuut van Rome hanteren een burgerbevolking (be, nl). Daarnaast zijn alleen de Arabische, Chinese, Engelse, Franse, Russische en Spaanse taalversies geauthenticeerd (certified true copy hier). De Duitstalige Zwitserse vertaling brengt ons dus niet veel verder. Van de authentieke taalversies gebruiken de Engelse, Franse en Russische een vorm van 'elke burgerbevolking' terwijl de Spaanse 'een burgerbevolking' gebruikt. Aangezien een misdrijf tegen de menselijkheid tegen eender welke burgerbevolking gericht moet zijn, en aangezien het hier een algemene inleiding over het delict betreft, lijkt "een" hier het betere alternatief. Bovendien is zij in overeenstemming met de Nederlandstalige vertalingen.
Dan het eerste punt. Het lijkt mij onverstandig om bij de uitleg en de naamgeving van een juridische term te vertrouwen op sites als Taaladvies en Onzetaal. Weliswaar zijn zij een autoriteit met betrekking tot het gebruik van een term in de maatschappij als zodanig, maar het recht als autonome sociale constructie is geenszins hun expertisegebied. In Belgische teksten komt naast "misdaden tegen de mensheid" inderdaad zowel « misdrijven tegen de menselijkheid » (hier) en « misdrijf tegen de menselijkheid » (hier), als ook « misdaden tegen de menselijkheid » (hier, hier) voor. Vooral de vertaling met "misdrijven" is vreemd, omdat de vertaling van "crimes" in het Belgische strafrecht misdaad is; misdrijf vertaalt als "l'infraction" of "fait délictueux". Men zou dus verwachten dat "crimes contre l'humanité" sowieso als "misdaden tegen ..." vertaald wordt. In hoeverre het bij deze andere varianten handelt om een gewijzigd inzicht van de wetgever, of om een kennelijke misslag van de afdeling vertalingen, is lastig vast te stellen als buitenstaander.
De Belgische strafrechtelijke literatuur lijkt wel een uitgesproken voorkeur voor « misdaden tegen de mensheid » te hebben (zie de handboeken van: Verstraeten/Verbruggen (2014), Van den Wyngaert/Traest & Vandromme (2017), Bossuyt/Wouters (2005), en anderen). Kortom de stelling dat "misdaden tegen de mensheid" de Belgische benaming voor het delict is, lijkt mij sowieso juist. Dat buiten het Strafwetboek en het Statuut van Rome ook andere varianten voorkomen lijkt mij informatie die het beste in een voetnoot vermeld kan worden.
Overigens ben ik het er wel over eens dat het nu lijkt alsof in het Nederlandse recht zowel misdaden tegen de menselijkheid, als misdrijven tegen de menselijkheid juist is. Dat zal inderdaad geredigeerd moeten worden. Met vriendelijke groet, Perudotes (overleg) 9 nov 2018 00:27 (CET)