Pamel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Pamel
Deelgemeente in België Vlag van België
Wapen van Pamel
Pamel (België (hoofdbetekenis))
Pamel
Situering
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Vlaams-Brabant Vlaams-Brabant
Gemeente Roosdaal
Fusie 1965
Coördinaten 50° 51′ NB, 4° 4′ OL
Overig
Postcode 1760
Detailkaart
Pamel (Vlaams-Brabant)
Pamel
Portaal  Portaalicoon   België

Pamel is een dorp in het Pajottenland van de Belgische provincie Vlaams-Brabant en een deelgemeente van de fusiegemeente Roosdaal. Pamel ligt aan de Brabantse oever van de Dender. In het dorpscentrum van Pamel bevindt zich ook het administratief centrum van de fusiegemeente. Het is met ongeveer 5.000 inwoners ook de grootste deelgemeente.

Geschiedenis[bewerken]

Onder het ancien régime behoorde Pamel net als Strijtem en Onze-Lieve-Vrouw-Lombeek tot het kwartier van Brussel in het hertogdom Brabant, en meer in het bijzonder tot de meierij van Gaasbeek. Na de Franse invasie werd Pamel als gemeente bij het kanton Sint-Martens-Lennik van het Dijledepartement ingedeeld.[1]

Verschuiving van het centrum[bewerken]

Het centrum van Pamel situeerde zich tot en met de 20e eeuw aan de rechteroever van de Dender. Echter, door enkele verbouwingen stortte de kerktoren neer in 1879 en beschadigde hierbij grote delen van de kerk. Op 3 april 1893 werd de bouw van de nieuwe kerk beslist ter hoogte van het huidige centrum. Ook het gemeentehuis, de gemeentelijke jongensschool en enkele huizen waren hier reeds eerder gebouwd. De verschuiving van het dorpscentrum richting huidig centrum kan dus in belangrijke mate toegewezen worden aan de herlocatie van het kerkgebouw.

Gehuchten[bewerken]

Een belangrijk gehucht van Pamel vormt Ledeberg, een getuigeheuvel die ook al in de prehistorie bewoond geweest moet zijn. Een ander gehucht is Poelk, gelegen langs de Ninoofsesteenweg N8. Hier was vroeger een gemeenteschool. In Poelk staat de bekende grot, gebouwd op het einde van de 19e eeuw. Elk jaar wordt hier nog een processie gehouden.

Geografie[bewerken]

Hydrografie[bewerken]

Het landschap van Pamel wordt gevormd door de Denderoever aan de Kaai en de Ledeberg.

Cultuur[bewerken]

Toneel[bewerken]

Het toneelstuk Het gezin Van Paemel is een van de bekendste werken van Cyriel Buysse. Het wordt nog geregeld opgevoerd en in 1978 werd het verfilmd als televisiefeuilleton en uitgezonden op de toenmalige BRT. In 1986 werd er eveneens een speelfilm van gemaakt

Streekproducten[bewerken]

  • Een bekend product is het bronwater van het merk Ledeberg.
  • Bekende Pamelse dranken: Dikke van Pamel (genoemd naar Viktor De Klerck), Arjaun, Pamels Datje; een jenever gemaakt van tatjes (zeer kleine blauwe pruimen)
  • Pamelse aardbeien en frambozen

Politiek[bewerken]

Al sinds 1675 is in Pamel een soort burgemeester aanwezig. In het begin werd deze taak uitgeoefend door de baljuw van Pamel, nl. Balthasar de Regnaucourt. Later werd het ambt vervangen door de eerste schepen. En nog een tijd later, pas in 1754 valt voor de eerste maal het woord burgemeester. De laatste burgemeester van Pamel was Karel Van Cauwelaert de Wyels, hij bleef na de fusie van Pamel bij de gemeente Roosdaal nog enige tijd burgervader.

Voormalige burgemeesters[bewerken]

Periode Naam Partij
1675-1682 Balthasar de Regnaucourt
1682-1700 Peeter Appelmans
1700-1705 Jan Geeroms
1720-1741 Joos Van Tricht
1741-1746 Jan De Coene
1746-1750 Peeter Van Huylenbroeck
1750-1757 Jan-Baptist Van Der Stappen
1758-1779 Jan Straetmans
1779-1787 Arnold-Petrus Van den Heuvel
1789-1796 Jan-Baptist de Vidts
1796-1800 Jan-Baptist Walckiers
1800-1803 Arnold Petrus Geeroms
1803-1806 Jan-Baptist Walckiers
1806-1808 Jan-Baptist Kestens
1808-1813 Jan Van Overstraeten
1813-1821 Henri Claus
1821-1827 Judocus Joannes Van Bellinghen
1827-1857 Elias de Vidts Katholiek
1857-1877 Petrus-Joannes Baveghem Katholiek
1877-1907 Frans Tondeurs Katholiek
1907-1921 Cornelius-Frans van Mieghem Katholiek
1921-1958 Joseph De Schepper CVP
1958-1964 Dokter Albert Roosens CVP
1964-1965 Karel Van Cauwelaert de Wyels CVP

Sport[bewerken]

Voetbalclub Denderzonen Pamel is aangesloten bij de KBVB en actief in de provinciale reeksen. De club speelde in haar geschiedenis 11 jaar in de nationale reeksen.

Bekende Pamelaars[bewerken]