Peperstraat (Leeuwarden)
| Peperstraat | ||
|---|---|---|
De Peperstraat in oostelijke richting (2018) | ||
| Geografische informatie | ||
| Locatie | Leeuwarden | |
| Wijk | Binnenstad | |
| Coördinaten | 53° 12′ NB, 5° 48′ OL | |
| Begin | Wirdumerdijk | |
| Eind | Groentemarkt, Weaze, Paardepijp | |
| Lengte | 80 m | |
| Breedte | 12 m | |
| Postcode | 8911HZ-JA | |
| Algemene informatie | ||
| Naam sinds | 1495 | |
| Detailkaart | ||
De Peperstraat is een winkelstraat in de binnenstad van Leeuwarden in de Nederlandse provincie Friesland.
De straat loopt van de Wirdumerdijk bij de Nieuwestad in oostelijke richting naar de Paardepijp. De noordzijde eindigt bij de Groentemarkt en de zuidzijde bij de Weaze.
Geschiedenis
[bewerken | brontekst bewerken]De straat had in 1495 de naam Piperstreta, in 1549 Piperstraet en sedert 1572 Peperstraat. De naam zou komen van peper en andere specerijen die hier in de 16e eeuw werden verkocht, of dat in de straat een peperhuis stond, waar de pipers, belastingambtenaren verbleven.[1] Of haar naam hebben ontvangen van een pijper (fluitist), of zijn aangelegd op een zompig terrein (peper).[2]
In de 18e eeuw waren in de Peperstraat veel boekverkopers en drukkers gevestigd.[3] Op 29 juli 1752 drukte Abraham Ferwerda in de Peperstraat de allereerste Leeuwarder Courant. Ter gelegenheid van het 250-jarig bestaan van de krant werd op 5 november 2022 een putdeksel met inscriptie geplaatst.[4]
In 1917 begon de gemeente met panden te kopen om de smalle middeleeuwse straat te verbreden. In 1930 werd besloten de straatwand aan de zuidzijde af te breken.[5] In 1931 werd het pand De Keizerskroon van de stadsarchivaris Wopke Eekhoff (op de hoek van Peperstraat en Wirdumerdijk) gesloopt. De zuidzijde van de Peperstraat werd opnieuw bebouwd. Het monumentale complex van winkels met bovenwoningen kwam in 1935 gereed.[6]
In 1999 werden de in 1984 gebouwde luifels verwijderd. In 2000 werd de Peperstraat in de stijl van de Wirdumerdijk en Nieuwestad opnieuw ingericht.[7]
- Gebouw met luifels aan de zuidzijde van de Peperstraat, op de hoek van de Weaze (1991)
- Gebouw met luifels aan de zuidzijde van de Peperstraat, op de hoek van de Wirdumerdijk (1991)
Monument
[bewerken | brontekst bewerken]De Peperstraat telt een rijksmonument (RM 523378). De zuidelijke wand van de Peperstraat (4-16) bestaat uit zes winkels en bovenwoningen. Het complex werd in 1934-'35 gebouwd naar ontwerp van architect Joh. Prummel. De winkelpuien werden alle verbouwd.[8] In 1996 werd het complex aangemerkt als architectonisch- en stedebouwkundig-historisch kenmerkend.[6]
- ↑ Leeuwarden, naamlijst van straten. Leeuwarder Courant (17 april 1937).
- ↑ W. Dolk, Leeuwarder straatnamen (1997). Oudere straatnamen in de binnenstad (pdf) via Historisch Centrum Leeuwarden.
- ↑ Leeuwarden: Sporen van de Gouden Eeuw (pdf) via Historisch Centrum Leeuwarden.
- ↑ Op 29 juli 1752 drukte Abraham Ferwerda in de Peperstraat. Leeuwarder Courant (5 november 2002) – via De krant van toen.
- ↑ Victorie voor fietser en voetganger in centrumstraten. Oude tijden keren terug. Leeuwarder Courant (2 april 1983).
- 1 2 Peperstraat-complex verdient opknapbeurt. Leeuwarder Courant (7 maart 1996).
- ↑ Verwijdering luifels brengt weer licht in de Peperstraat. Leeuwarder Courant (27 september 1999).
- ↑ RM 523378. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.