Presidentsverkiezingen in Chili

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Politiek in Chili

Coat of arms of Chile.svg
Politiek in Chili


Portaal  Portaalicoon  Politiek

Presidentsverkiezingen in Chili worden om de vier jaar gehouden op de derde zondag van november (sinds 2013). Iedere Chileen van 18 jaar of ouder is stemgerechtigd. Algemeen kiesrecht (voor mannen en vrouwen) werd pas in 1970 ingevoerd. Op de dag van de presidentsverkiezingen worden tevens parlementsverkiezingen en regionale verkiezingen gehouden.

Een kandidaat moet een absolute meerderheid behalen om tot president te worden gekozen. Lukt dit niet in eens, dat volgt (precies een week later) een tweede ronde tussen de twee kandidaten die de meeste stemmen hebben gekregen in de eerste ronde. Tot 1989 was de situatie anders: de kandidaat met de meeste stemmen werd president. Een tweede ronde was toen nooit nodig.

De nieuwgekozen president treedt pas aan op het moment dat de termijn van de zittende president verstrijkt. Sinds 1990 is dat 11 maart.

Directe herverkiezing als president is niet toegestaan. Iedere partij of coalitie mag maar één kandidaat naar voren schuiven. Onafhankelijke kandidaten mogen ook aan de presidentsverkiezingen meedoen, maar moeten dan eerst een bepaald aantal handtekeningen verzamelen.

De laatste presidentsverkiezingen vonden op 19 november en 17 december 2017 plaats en werden gewonnen door Sebastián Piñera. De volgende presidentsverkiezingen staan gepland in 2021.

Presidentsverkiezingen van 1946[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Opmerking
Gabriel González Videla PR/ADCh 40,2 Als president aangewezen door het Congres1
Eduardo Cruz-Coke PCon/FN 29,81
Fernando Alessandri Rodríguez PL 27,42
Bernardo Ibáñez PSCh 2,54
Totaal 100
  • 1 = Gekozen met steun van de liberale parlementariërs.

Presidentsverkiezingen van 1952[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Opmerking
Carlos Ibáñez del Campo Onafhankelijk/kleine populistische partijen 46,8 Als president aangewezen door het Congres1
Arturo Matte Larraín Partido Liberal 27,8
Pedro Enrique Alfonso Barrios PR 20,0
Salvador Allende Gossens PSCh/FRAP 5,5
Totaal 100
  • 1 = Gekozen met steun van de kleinere populistische partijen en diverse socialisten.

Presidentsverkiezingen van 1958[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Opmerking
Jorge Alessandri Rodríguez Onafhankelijk/PL-PCon 31,6 Als president aangewezen door het Congres1
Salvador Allende Gossens PSCh/FRAP 28,8
Eduardo Frei Montalva PDC 20,7
Luis Bossay Leiva PR 15,6
Antonio Zamorano Herrera Onafhankelijk 3,3
Totaal 100

Presidentsverkiezingen van 1964[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%)
Eduardo Frei Montalva PDC 56,1
Salvador Allende Gossens PSCh/FRAP 38,9
Julio Durán Neumann PR 5,0
Totaal 100

Presidentsverkiezingen van 1970[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Opmerking
Salvador Allende Gossens PSCh/UP 36,61 Als president aangewezen door het Congres1
Jorge Alessandri Rodríguez Onafhankelijk/PN 35,27
Radomiro Tomic PDC 28,11
Totaal 100
  • 1 = Werd met steun van de christendemocratische parlementariërs tot president gekozen die Allende boven Alessandri verkozen.

Presidentsverkiezingen van 1989[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%)
Patricio Aylwin PDC/CPD 55,17
Hernán Büchi Onafhankelijk/D&P 29,40
Francisco Javier Errázuriz Onafhankelijk 15,43
Totaal 100

Presidentsverkiezingen van 1993[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%)
Eduardo Frei Ruiz-Tagle PDC/CPD 47,96
Arturo Alessandri Besa Onafhankelijk/UPC 24,42
José Piñera Onafhankelijk 6,18
Manfred Max-Neef Onafhankelijk 5,55
Eugenio Pizarro Onafhankelijk 4,69
Cristián Reitze AHV 1,17
Totaal 100

Presidentsverkiezingen van 1999/2000[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Tweede ronde (%)
Ricardo Lagos PPD/CPD 47,96 51,31
Joaquín Lavín UDI/APC 47,52 48,69
Gladys Marín PCCh 3,19
Tomás Hirsch PH 0,51
Sara Larraín Onafhankelijk 0,44
Arturo Frei Bolívar UCC 0,38
Totaal 100 100

Presidentsverkiezingen van 2005/2006[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Tweede ronde (%)
Michelle Bachelet PS/CPD 45,96 53,49
Sebastián Piñera Echenique RN 25,40 46,50
Joaquín Lavín Infante UDI 23,22
Tomás Hirsch Goldschmidt PH/JPM 5,40
Totaal 100 100

Presidentsverkiezingen van 2009/2010[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Tweede ronde (%)
Sebastián Piñera Echenique RN/CFC 44,06 51,61
Eduardo Frei Ruiz-Tagle PDC/CPD 29,60 48,39
Marco Enríquez-Ominami Gumucio Onafhankelijk 20,14
Jorge Arrate Mac-Niven PCCh/JPM 6,21
Totaal 100 100

Presidentsverkiezingen van 2013[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Tweede ronde (%)
Michelle Bachelet PS/Nueva Mayoría 46,70 62,16
Evelyn Matthei UDI/Alianza 25,03 37,83
Marco Enríquez-Ominami PRO/
Si tú quieres, Chile cambia
10,98
Franco Parisi Onafhankelijk 10,11
Marcel Claude PH/
Todos a La Moneda
2,81
Alfredo Sfeir PEV 2,34
Ricardo Israel PRI 0,57
Tomás Jocelyn-Holt Onafhankelijk 0,19
Totaal 100 100

Presidentsverkiezingen van 2017[bewerken]

Kandidaat Partij/coalitie Eerste ronde (%) Tweede ronde (%)
Sebastián Piñera Chile Vamos 36,64 54,57
Alejandro Guillier Nueva Mayoría 22,70 45,43
Beatriz Sánchez Frente Amplio 20,27
José Antonio Kast Onafhankelijk 7,93
Carolina Goic PDC 5,88
Marco Enríquez-Ominami PRO 5,71
Eduardo Artés UPA 0,51
Alejandro Navarro País 0,36
Totaal 100 100

Zie ook[bewerken]

Presidentsverkiezingen in Chili: 1826 · 1827 · 1829 · 1831 · 1836 · 1841 · 1846 · 1851 · 1856 · 1861 · 1866 · 1871 · 1876 · 1881 · 1886 · 1891 · 1896 · 1901 · 1906 · 1910 · 1915 · 1920 · 1925 · 1927 · 1931 · 1932 · 1938 · 1942 · 1946 · 1952 · 1958 · 1964 · 1970 · 1989 · 1993 · 1999-2000 · 2005-2006 · 2009-2010 · 2013 · 2017
Parlementsverkiezingen in Chili: 1811 · 1818 · 1823 · 1824 · 1825 · 1827 · 1829 · 1831 · 1834 · 1837 · 1840 · 1843 · 1846 · 1849 · 1852 · 1855 · 1858 · 1861 · 1864 · 1867 · 1870 · 1873 · 1876 · 1879 · 1882 · 1885 · 1888 · 1891 · 1894 · 1897 · 1900 · 1903 · 1906 · 1909 · 1912 · 1915 · 1918 · 1921 · 1924 · 1925 · 1930 · 1932 · 1937 · 1941 · 1945 · 1949 · 1953 · 1957 · 1961 · 1965 · 1969 · 1973 · 1989 · 1993 · 1997 · 2001 · 2005 · 2009 · 2013 · 2017
Referenda in Chili: 1812 · 1817 · 1818 · 1925 · 1978 · 1980 · 1988 · 1989