Proselitisme

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Bijbels die door een congregatie naar Baghram waren verstuurd, werden uiteindelijk in beslag genomen en verbrand.

Proselitisme is het proberen te bekeren van mensen tot je eigen mening. Het begrip wordt meestal gebruikt in verband met religie. 

Het woord is afgeleid van het Griekse voorvoegsel pros (naar, in de richting van) en het werkwoord erchomai (ik kom). Een proseliet is dus "iemand die erbij is gekomen", ofwel een 'bekeerling'. Het woord 'proseliet' wordt voor het eerst gebruikt in joodse teksten uit de periode van de tweede tempel[bron?]. Later zagen joden echter af van het proselitisme.[1] Ook in het Nieuwe Testament vindt men dit gebruik. Hier betekent het woord proseliet een jodengenoot, een man van niet-Joodse afkomst die zich had bekeerd tot het Joodse geloof en daarom ook de besnijdenis had ondergaan. Daarnaast waren er ook niet-joden die enkel vanwege het monotheïsme en de moraal sympathiseerden met het Joodse geloof, maar niet zover gingen dat ze de besnijdenis ondergingen. Zij heetten vereerders van God of godvrezenden.[2]

Had het woord 'proselitisme' dus oorspronkelijk een vrij neutrale betekenis, vergelijkbaar met hoe sommigen de term evangelisatie ervaren[bron?], in de moderne tijd heeft het steeds meer een negatieve betekenis gekregen. De volgende vier pejoratieve betekenissen zijn vaak te vinden:

  1. Proselitisme als aanduiding voor opdringerige bekeringsijver in het algemeen (zieltjeswinnerij).
  2. Proselitisme als aanduiding voor zendingsdrang met ongeoorloofde middelen, zoals manipulatie, dwang, of verkeerde voorlichting. Deze praktijk wordt door de meeste officiële religieuze instanties uitdrukkelijk afgewezen.[3]
  3. In sommige islamitische landen, zoals Saoedi-Arabië wordt elke poging om moslims te bekeren tot een ander geloof (meestal christendom) aangeduid als 'proselitisme' en verboden bij wet.[4]
  4. Ten slotte wordt proselitisme vaak gebruikt als aanduiding voor pogingen van christelijke stromingen om leden van andere christelijke stromingen over te halen zich aan te sluiten bij hun stroming. Zo protesteert de Russisch Orthodoxe Kerk bijvoorbeeld fel tegen pogingen van andere christelijke geloofsgemeenschappen, zoals Baptisten, om te werven onder leden van de Orthodoxe Kerk.[5] Inmiddels hebben veel kerken met elkaar afspraken gemaakt om deze praktijken tegen te gaan.[6]


Bronnen, noten en/of referenties
  1. Uri Avnery. Mythe en geschiedenis van Israel; De gazelle en de leeuw. De Groene Amsterdammer (9 mei 2008) Geraadpleegd op 10 juli 2015
  2. James P. Ware, Paul and the Mission of the Church: Philippians in Ancient Jewish Context, Baker: Academic 2011, hfst. 2-4.
  3. Zie bijvoorbeeld Benedictus XVI over proselitisme en evangelisatie: http://www.vatican.va/roman_curia/congregations/cfaith/documents/rc_con_cfaith_doc_20071203_nota-evangelizzazione_en.html
  4. Saudi Arabia: International Religious Freedom Report 2010, U.S. State Department, 17 november 2010
  5. http://cslr.law.emory.edu/publications/publication/title/proselytism-and-orthodoxy-in-russia-the-new-war-for-souls/
  6. Zie bijvoorbeeld "Evangelization, Proselytism and Common Witness" tussen Rooms-Katholieken en Pinkstergemeenten: http://www.vatican.va/roman_curia/pontifical_councils/chrstuni/pentecostals/rc_pc_chrstuni_doc_1990-1997_evangelization-proselytism-common-witness_en.html