Recycling

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Recyclage)
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Internationaal symbool van recycling
Het afval uit deze afvalbak voor papier wordt gerecycleerd, dat is te zien aan het symbool op de bak
Eerste proefproject recyclage van glas in Nederland in 1972

Recycling (Nederland) of recyclage (Vlaanderen) is het opnieuw gebruiken van materialen. Recycling is iets anders dan hergebruik, waarbij een product (of delen daarvan) opnieuw wordt gebruikt zonder het daarbij in grondstoffen te scheiden.

Recycling kan in verschillende vormen voorkomen[1]:

  • Recycling van de grondstoffen voor een soortgelijk doel: bijvoorbeeld glas. Sommige grondstoffen (zoals plastics of papier) gaan er hierbij in kwaliteit op achteruit, ook wel downcycling genoemd.
  • Recycling van de grondstoffen voor een ander doel: bijvoorbeeld aardolie eerst gebruiken om plastic te maken, en in tweede instantie verbranden om de energie te gebruiken.

Een voorwaarde voor recycling is meestal het voorafgaand sorteren van afval. Dit achteraf doen komt in arme landen wel voor op vuilnisbelten, maar is meestal te bewerkelijk en milieuonvriendelijk. Het sorteren vooraf kan met aparte containers voor verschillende soorten afval: eigen containers van de particulier of het bedrijf waar het afval ontstaat, containers in de straat of in winkels, en containers in een gemeentelijke milieustraat (Nederland) of containerpark (Vlaanderen). Het gaat bijvoorbeeld om een papiercontainer, glasbak, een kledinginzamelingsbak zoals van KICI, een bak voor klein chemisch afval, een Wecycle-inleverbak voor e-waste en een gft-bak.

Recyclen heeft verschillende voordelen[2]:

  • Er zijn minder nieuwe grondstoffen nodig, waardoor bijvoorbeeld minder bomen voor papier gekapt hoeven worden, of er minder aardolie nodig is voor de productie van plastic.
  • Er is minder landbouwgrond nodig voor de productie van bijvoorbeeld hout of katoen, waardoor meer grond beschikbaar blijft voor voedselproductie.
  • De uitstoot van broeikasgassen daalt, omdat hergebruik van materialen minder energie kost dan ze nieuw te produceren.

Eind 2008 werd door de Europese Unie met betrekking tot afvalstoffen, de Richtlijn 2008/98/EG ingevoerd, welke stelt dat in 2020 50% van het gemeentelijk afval en 70% van het bouw- en sloopafval hergebruikt of gerecycled dient te worden.[3]

Het gemiddelde recyclepercentage in de EU lag in 2013 op 39%,[4] en groeide naar 45% in 2015.[5]

Metaal[bewerken]

Over het algemeen is afval met een relatief hoog metaalgehalte zeer interessant voor recycling, gezien de besparing ten opzichte van ertswinning. Voor bijvoorbeeld autoaccu's geldt dat een groot gedeelte hergebruikt kan worden (het lood, maar ook overige stoffen zoals accuzuur). Recycling van elektrische apparaten levert verschillende metalen op als ijzer, koper en aluminium. Ook edelmetalen zijn in allerlei soorten afval (en met name industrieafval) aanwezig in hogere concentraties dan in ertsvorm.

Een groot deel (80%) van het metaal van verpakkingsafval belandt bij het restafval, echter kan dat er in afvalverwerkingsbedrijven met magneten uit gehaald worden.[6] Mede hierdoor heeft Nederland een ingezameld percentage van 95% dat hergebruikt kan worden, waarmee het koploper is in Europa.[7]

Papier[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Papier- en kartonafval voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

In 2016 werd in Nederland 86% van het gebruikte papier en karton ingezameld en hergebruikt.[8] Van gerecycleerd papier wordt niet alleen wc-papier gemaakt maar er worden ook grote posters en folders van gemaakt; er zijn bedrijven die investeringen doen in het recycleren van papier om goedkoper papier en karton te verkrijgen voor hun reclameposters.

Hout[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Afvalhout voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Houtafval kan goed hergebruikt worden. Houten producten met het FSC-Recycled label zijn gemaakt van minimaal 85% gerecycled hout.[9]

Houtafval komt voornamelijk vrij uit bouw- en sloopwerkzaamheden. In afval- en sloophout wordt de volgende onderscheiding gemaakt:

  • A-hout: onbehandeld hout dat volwaardig gerecycled kan worden en toegepast als secundaire grondstof in de houtvezel- en spaanplaatindustrie, of in een verkolingsinstallatie worden omgezet in houtskool voor de barbecue.
  • B-hout: geverfd, gelakt of verlijmd hout van bv. kozijnen, deuren, kasten of bureaus wordt gebruikt voor de spaanplaatproductie of bewerkt tot brandstof voor bio-energie centrales.
  • C-hout: geïmpregneerd hout wordt niet gerecycled maar verbrand voor energieopwekking omdat het giftige stoffen bevat.
    • CC-hout: gecreosoteerd hout (bevat koper- en chroomverbindingen).
    • CCA-hout: gewolmaniseerd hout (bevat koper-, chroom- en arseenverbindingen).[10]

In 2017 was het recyclingpercentage van hout in Nederland 74 procent.[11]

Glas[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Glasbak voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Er is altijd een tekort aan wit glas, en soms een overschot aan gekleurd glas, omdat van ingezameld wit glas wel gekleurd glas gemaakt kan worden, maar van gekleurd glas geen wit glas. Ongeveer 60% van al het verpakkingsglas is wit, terwijl maar 50% van alle glasbakken geschikt is voor kleurscheiding.[12]

Het percentage gerecycled glas in Nederland lag tussen 2013 en 2016 rond de 80%.[13]

De wettelijke doelstelling in Nederland voor de recycling van verpakkingsglas is 90%. Daarom heeft het Afvalfonds Verpakkingen in 2016 het Actieplan Glas opgesteld om de doelstelling te behalen.[14]

In 2017 werd een recordpercentage van 87% recycling bereikt.[15][16]

Plastic[bewerken]

Voorlopig komen alleen plastic verpakkingen voor recycling in aanmerking. Plastic afval van bijvoorbeeld stopcontacten en surfplanken zijn gemaakt van thermoharders, wat lastig te hergebruiken is en dat gaat dan ook vaak de verbrandingsoven in. De plastics die in Nederland worden ingezameld, zijn verpakkingsmaterialen; dat zijn vrijwel altijd recyclebare thermoplasten.[17]

Tot 2007 werd in Nederland alleen plastic uit het statiegeldsysteem en plastic uit bedrijfsafval gerecycled, maar werd nog nauwelijks plastic verpakkingsafval van huishoudens ingezameld en gerecycled. Door het ontwikkelen van het inzamelsysteem Plastic heroes (bronscheiding) en na-scheiding is dit sterk gestegen: van 25,2 kton in 2009 tot 162 kton in 2014.

In 2015 werd ook de pmd-(plastic, metaal en drinkpakken) container ingevoerd.[18]

Een lage olieprijs kan er toe leiden dat het gebruik van nieuw plastic goedkoper is dan plastic recyclaat. Bedrijven ondervinden hier meer last van omdat op het plastic verpakkingsafval van bedrijven geen vergoedingen van toepassing zijn, wat bij plastic verpakkingsafval van huishoudens wel het geval is. Voor huishoudelijk afval geldt dat gemeenten betaald krijgen per ton plastic dat voor recycling wordt aangeboden. Maar voor beide gevallen geldt, dat bij een stijging van de olieprijs, de prijs van nieuw plastic kan stijgen en de prijzen van plastic recyclaat kunnen verbeteren.[19]

Het inzamelen en recyclen van plastic kost in Nederland zo'n 150 miljoen euro per jaar.[20]

In Nederland werd in 2017 ongeveer 49% van de kunststof verpakkingen gerecyled, de rest van de wereld zit gemiddeld rond de 20%.[21][22]

Textiel[bewerken]

Afgedankt textiel

Textiel wordt op twee manieren opnieuw gebruikt. Sommige kleding wordt opnieuw gedragen. Andere kleding is daar niet geschikt voor. Samen met het overige textiel (bijvoorbeeld linnengoed) kan het gerecycled worden tot een nieuw product. Toepassingen voor textiel zijn poetslappen, maar ook isolatiemateriaal voor auto’s en voor huizen. Het is zelfs mogelijk om kleding terug te brengen tot vezelniveau en het opnieuw te spinnen tot garen voor nieuwe kleding. Daarvoor moet het gesorteerd worden in zogeheten 'zuivere fracties'. Handmatig is dit een moeilijke en dure klus. Met een automatische sorteermachine kan dit tegen relatief lage kosten. Dit maakt textielrecycling tot nieuw textiel op grote schaal mogelijk.

In 2017 werd er geschat dat 55% van het ingezamelde textiel in Nederland geschikt is voor hergebruik, waarvan 37% voor recycling.[23]

Galerij[bewerken]