Negentiende-eeuwse schil (Nijmegen)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Negentiende-eeuwse schil
Beschermd gezicht
Grenzen van het beschermd gezicht
Grenzen van het beschermd gezicht
Situering
Land Nederland
Coördinaten 51° 50' NB, 5° 52' OL
Provincie Gelderland
Gemeente Nijmegen
Plaats Nijmegen
Informatie
Status in procedure
Oppervlakte 100,4 hectare
In procedure 27 februari 2009
Aangewezen 11 december 2013
Gebiedsnummer 196
Type stadsgezicht

De Negentiende-eeuwse schil is een van rijkswege beschermd stadsgezicht in Nijmegen in de Nederlandse provincie Gelderland. De procedure voor aanwijzing werd gestart op 27 februari 2009. Het gebied werd op 11 december 2013 niet definitief aangewezen. Het beschermd gezicht beslaat een oppervlakte van 100,4 hectare, met delen van de wijken Centrum, Bottendaal, Galgenveld, Altrade en Hunnerberg, is door het rijk aangewezen als beschermd stadsgezicht.[1]

Panden die binnen een beschermd gezicht vallen krijgen niet automatisch de status van beschermd monument. Wel zal de gemeente het bestemmingsplan aanpassen om nieuwe ontwikkelingen in het gebied te reguleren. De gezichtsbescherming richt zich op de stedenbouwkundige en cultuurhistorische waardering van een gebied en wil het toekomstig functioneren daarvan veiligstellen.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Nadat de vestingstatus van de stad in 1874 werd opgeheven kon Nijmegen pas gaan uitbreiden. In 1878 werd het definitieve stedenbouwkundig plan vastgesteld. Buiten de voormalige stadswallen werden naar Parijs’ voorbeeld ruime en statige straten, en parken ontworpen. Een groot een verkeersplein (Keizer Karelplein) werd aangelegd met straten die daar in een stervormig patroon op aansloten. Langs de straten en singels verschenen royale huizen, kantoren en winkels in de stijl van het Eclecticisme, Neorenaissance, en Art Nouveau/Jugendstil.[2] [3]

Rondom het Keizer Karelplein werden gerespecteerde publieke voorzieningen gepland, zoals Concertgebouw de Vereeniging. Aan de voornaamste wegen(singels en uitvalswegen) werden voorname herenhuizen en villa’s gebouwd. De gebieden ertussen werden vroeg in de stadsuitleg opgevuld met eenvoudigere woningen die werden gebouwd als huisvesting voor kleine arbeiders. De meer welgestelde mensen betrokken mooie herenhuizen aan de Graafseweg, Burghardt van den Berghstraat en Van Oldenbarneveltstraat.[4]

De stad kreeg na de uitbreiding een grote aantrekkingskracht op welgestelde oud-Indiëgangers en gepensioneerden. Nijmegen werd een soort 'pensionopolis'. Tussen 1878 en 1900 steeg het aantal inwoners van 24.000 naar 44.000.[5]

Afbeeldingen[bewerken | brontekst bewerken]

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]

Mediabestanden die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden op de pagina Negentiende-eeuwse schil (Nijmegen) op Wikimedia Commons.