Sara Rothé

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Sara Rothé
Juriaan Buttner - Family Sara Rothé and Jacob Ploos van Amstel 1735 (detail).jpg
Algemene informatie
Geboren Amsterdam, 23 augustus 1699
Overleden Haarlem, Halfweg, 9 september 1751
Nationaliteit Nederlands
Beroep kunstverzamelaar
Bekend van haar 18e-eeuwse pronkpoppenhuizen in het Gemeentemuseum Den Haag en het Frans Halsmuseum te Haarlem.
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

Sara Rothé (1699–1751), kunstverzamelaar in Amsterdam, werd bekend als de samensteller en eigenares van twee 18e-eeuwse poppenhuizen in het Frans Halsmuseum te Haarlem en het Gemeentemuseum te Den Haag.

Jurriaan Buttner: De familie van Sara Rothé en Jacob Ploos van Amstel (1735)
Penning ter ere van het zilveren huwelijksfeest van Sara en Jacob (1746)

Levensloop van Sara[bewerken]

Sara Rothé trouwde op 16 februari 1721 met de zeer bemiddelde koopman Jacob Ploos van Amstel. Zij woonden in een huis aan de Keizersgracht te Amsterdam (tegenwoordig nummer 474), maar de zomermaanden brachten zij door aan het Spaarne bij Haarlem in hun buitenplaats Klein-Berkenrode.

In 1735 schilderde Jurriaan Buttner het echtpaar, samen met (waarschijnlijk) Rothé's moeder. Rothé zit aan het klavecimbel. Ter gelegenheid van het 25-jarig huwelijksfeest maakten familie en vrienden een boekje met 15 lofdichten, ook werd er door Martin Holtzhey (1687-1764) een zilveren penning geslagen. De neefjes en nichtjes kwamen graag bij het echtpaar, dat bleek wel uit de gedichten.

Rothé was zeer ontwikkeld en had veel belangstelling voor de schone kunsten. Ze hield van borduren, kaartweven, muziek, schilderen en het samenstellen van haar twee poppenhuizen.

Rothé en Ploos van Amstel hadden zelf geen kinderen. Na de onverwachte dood van Rothé in 1751 erfden twee nichtjes van Ploos van Amstel, Willemina en Anna Margaretha, de poppenhuizen van hun tante.

Ontstaan van de poppenhuizen[bewerken]

Rothé had in 1743 op een veiling drie bestaande 17e-eeuwse poppenhuizen gekocht, vervaardigd door Cornelia van der Gon. Rothé gaf opdracht om deze poppenhuizen uit elkaar te nemen en er twee nieuwe van te bouwen. Meubelmaker Jan Meijer bouwde het eerste poppenhuis, het Haagse wortelnoten kabinet. Beide poppenhuizen hebben losse kamertjes, die als dozen in een kabinet zijn geplaatst. Rothé verving een deel van de oude zilveren keukenvoorwerpen. Ze vulde de collectie aan met nieuwe eigentijdse voorwerpen van oorspronkelijke materialen, zoals ijzer en porselein. Zelf maakte ze borduur- en kaartweefwerk. Ook kunstschilder Jurriaan Buttner werkte mee aan de poppenhuizen. Rothé schreef uitvoerig over het ontstaan in notitieboekjes. In een vierde boekje staat het draaimechanisme van het Haarlemse poppenhuis beschreven. Deze bewaard gebleven boekjes zijn voor wetenschappelijk onderzoek naar de poppenhuizen bijzonder waardevol.

Kinderboek over Sara's poppenhuis in Den Haag[bewerken]

Bronnen[bewerken]

  • Royen-Engelberts, Monique van: Sara's poppenhuis. Het poppenhuis van Sara Rothé in het Frans Halsmuseum 2011 Frans Halsmuseum Haarlem ISBN 9789490198053
  • Pijzel-Dommisse, Jet: t Is poppe goet en anders niet. Het poppenhuis uit het Frans Halsmuseum 1980 Unieboek BV Bussum ISBN 9789022842676
  • Pijzel-Dommisse, Jet: Het Hollandse pronkpoppenhuis 2000 Rijksmuseum, Amsterdam en Waanders Uitgevers ISBN 9789040094811
  • Pijzel-Dommisse, Jet: Het poppenhuis van het Haags Gemeentemuseum 1988 Haags Gemeentemuseum ISBN 9789023678106
  • Pijzel-Dommisse, Jet en Madelief Hohé: XXSmall Poppenhuizen en meer in miniatuur 2011 WBOOKS ISBN 9789040078323