Schipluiden

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Schipluiden
Plaats in Nederland Vlag van Nederland
Vlag van Schipluiden Wapen van Schipluiden
(Details) (Details)
Schipluiden (Zuid-Holland)
Schipluiden
Situering
Provincie Vlag Zuid-Holland Zuid-Holland
Gemeente Vlag Midden-Delfland Midden-Delfland
Coördinaten 51° 59′ NB, 4° 19′ OL
Algemeen
Inwoners (BAG, 2019) 4.330[1]
Overig
Woonplaatscode 2805
Detailkaart
Locatie statistische kern Schipluiden in de gemeente
Locatie statistische kern Schipluiden in de gemeente
Foto's
Voormalig gemeentehuis van Schipluiden
Voormalig gemeentehuis van Schipluiden
Portaal  Portaalicoon   Nederland
Plattegrond van deze plaats

Schipluiden is een plaats in de Nederlandse gemeente Midden-Delfland (provincie Zuid-Holland). De naam wordt voor de eerste keer genoemd halverwege de twaalfde eeuw. Het is afgeleid van het riviertje de Leede, dat bij Schipluiden bevaarbaar werd. Meerdere plaatsnamen in de omgeving verwijzen naar de Leede.

Geschiedenis[bewerken]

In de Harnaschpolder in Schipluiden is in de zomer van 2003 de oudst bekende permanente nederzetting van Nederland opgegraven. In de periode van 3600 v.Chr. tot 3300 v.Chr. (Jongere Steentijd) woonden hier mensen op een duin van 150 bij 50 meter, dat één tot twee meter hoog was. Het dorp was omheind om loslopend vee buiten te houden, en de bewoners verbouwden gerst en emmer.

De historische kern van Schipluiden is grotendeels gebouwd op twee oeverwallen die langs een restgeul van de Gantel laag liggen. Deze oeverwallen werden in de Romeinse tijd intensief bewoond. Na de Romeinse tijd lijkt de directe omgeving pas na het begin van de 11e eeuw te zijn bewoond. Het gebied werd verkaveld. De strokenverkaveling stond haaks op de Delftse Schie met boerderijen op de kavels, die een lintvormige bebouwing haaks op de verkavelingsrichting vormden. Oorspronkelijk was het gebied van Schipluiden een hofland dat bij een grafelijke hof hoorde. Het werd als snel geschonken aan geestelijke instellingen. Sint Maartensregt werd aan het Domkapittel geschonken, en aangrenzend land aan de abdij van Egmond.

Eind dertiende eeuw was Sint Maartensregt verpacht aan heer Arnout van Dorp. In 1411 stierf de laatste nazaat Philips van Dorp kinderloos. Philips de Blote kocht daarna de rechten. Hij was een vertrouweling van de graaf, meermaals schout te Delft en baljuw en dijkgraaf van Delfland en Schieland.

Ten Z.O. van de dorpskern heeft tot 1798 een kasteel gestaan. De burcht van Kasteel Keenenburg met een gracht werd in de 15de eeuw gebouwd door Philips de Blote. In de 17de eeuw werd de woonburcht uitgebreid en later kwamen er nog twee torentjes op. Aan de Gaag kwam ook een toegangspoort. Het smeedijzeren hek hiervan is na de afbraak van het kasteel verkocht en staat nu ergens in Wassenaar.

De kerk die op de noordelijke oever van de Gaag werd gebouwd, tegenover de Keenenburg, stamt uit de 13e eeuw. De bewoners van de Keenenburg hadden later een eigen grafkelder in de kerk. Sinds 1614 bezaten ze ook het patronaatsrecht van deze kerk.

De eerste windwatermolen van Zuid-Holland stond in Schipluiden. De Delflandse edelman Philips de Blote gaf in 1413 opdracht tot het ombouwen van zijn korenmolen in de Kerkpolder tot poldermolen.[2]

Schipluiden in de 21ste eeuw[bewerken]

Tot 1 januari 2004 was Schipluiden een zelfstandige gemeente, daarna is deze samengegaan met de gemeente Maasland in de nieuwe gemeente Midden-Delfland. Voor het samengaan had de gemeente Schipluiden drie woonkernen: Schipluiden, Den Hoorn en 't Woudt. De gemeente Schipluiden was in de loop der jaren sterk uitgebreid; in 1819 met de gemeente 't Woudt, in 1855 met de gemeenten Hodenpijl en Sint Maartensregt, in 1921 met een deel van Hof van Delft (met delen van de voormalige gemeenten Hoog- en Woud-Harnasch en Groeneveld en in 1941 met een deel van Vlaardinger-Ambacht. De laatste kroonbenoemde burgemeester van Schipluiden, Marja van Bijsterveldt, maakte veel indruk in Schipluiden en groeide uit tot partijvoorzitter van het CDA en later tot minister.

De kern van Schipluiden wordt verdeeld door de Vlaardingervaart. In het dorp zijn twee bruggen voor autoverkeer die beide kanten met elkaar verbindt. Aan de noordkant van het water bevindt zich de wijk Rozemarijn, aan de zuidkant onder andere de wijken Keenenburg en Bijsterveld.

De A4 loopt ten oosten van het dorp. Het Gaag-aquaduct is hier te vinden.

De wijk Zweth was vroeger een aparte buurtschap.

Bekende Schipluidenaren[bewerken]

Bezienswaardigheden[bewerken]

Afbeeldingen[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]