Shimon Sakaguchi
 Shimon Sakaguchi
| ||||
|---|---|---|---|---|
| ||||
| Persoonlijke gegevens | ||||
| Geboortedatum | 19 januari 1951
| |||
| Geboorteplaats | Nagahama | |||
| Land |  Japan
| |||
| Academische achtergrond | ||||
| Alma mater | Shiga Prefectural Nagahama Kita High School Universiteit van Kioto
| |||
| Wetenschappelijk werk | ||||
| Vakgebied | pathologie, immunologie
| |||
| Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde | ||||
| Jaar | 2025 | |||
| Reden | "voor hun ontdekkingen op het gebied van perifere immuuntolerantie" | |||
| Samen met | Mary E. Brunkow Fred Ramsdell | |||
| Voorganger(s) | Victor Ambros Gary Ruvkun | |||
| ||||
Shimon Sakaguchi (坂口 志文, Sakaguchi Shimon, 19 januari 1951) is een Japans arts-immunoloog, hoogleraar aan de Universiteit van Osaka en emeritus hoogleraar aan de Universiteit van Kyoto.
In 2025 ontving hij samen met Mary E. Brunkow en Fred Ramsdell de Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde voor zijn werk op gebied van regulatoire T-cellen en hun rol in het immuunsysteem.
Biografie
[bewerken | brontekst bewerken]Sakaguchi behaalde in 1976 zijn medische graad aan de faculteit geneeskunde van de universiteit van Kyoto, alwaar hij ook in 1982 promoveerde.
Van 1983 tot 1987 deed hij postdoc-onderzoek in de Verenigde State aan de Johns Hopkins-universiteit en Stanford-universiteit. Later was hij werkzaam als universitair docent aan de afdeling Immunologie van het Scripps Research Institute.
Na zijn terugkeer naar Japan in 1991 werkte hij bij Riken als onderzoeker voor het Japan Science Metropolitan Institute of Gerontology. Tussen 1998 en 2011 was hij hoogleraar en voorzitter van de afdeling Experimentele Pathologie van het Institute for Frontier Medical Sciences van de Universiteit van Kyoto. Van 2007 tot 2011 was hij tevens directeur van het instituut. In 2011 verhuisde zijn laboratorium naar de Universiteit van Osaka.
Onderzoek
[bewerken | brontekst bewerken]In de jaren 80 en 90 deed Sakaguchi zijn eerste onderzoeken op muizen als proefdier. Zijn studies naar de thymus, een orgaan dat op jonge leeftijd een belangrijke rol speelt in het afweersysteem, leidde tot de ontdekking van een nieuw oppervlakte-eiwit, CD25.
In 1995 beschreef Sakaguchi een voorheen onbekend klasse immuuncellen die het lichaam beschermen tegen auto-immuumziekten, de zogenoemde regulatoire T-cellen. Door gezonde cellen in te spuiten bij muizen had hij ontdekt dat hij auto-immuunziekten kon voorkomen. Hieruit concludeerde hij dat naast de thymus ook deze regulatoren T-cellen een bijdrage leveren aan het immuunsysteem.
Na de ontdekking van het FOXP3-gen in 2001 door Ramsdell en Brunkow, kon Sakaguchi twee jaar later aantonen dat het FOXP3-gen het functioneren van regulatoire T-cellen in goede banen leidt, cellen die bijdragen aan het proces van perifere immuuntolerantie.
Erkenning
[bewerken | brontekst bewerken]Voor zijn wetenschappelijke werk mocht Sakaguchi diverse nationale en internationale onderscheidingen in ontvangst nemen, waaronder een eremedaille van Japan met puperen band (2009), de Asahi-prijs (2011), de Gairdner Foundation International Award (2015) en de Robert Kochprijs (2020).
In 2017 werd Sakaguchi, samen met Fred Ramsdell en Alexander Rudensky, onderscheiden met de Crafoordprijs voor hun onderzoek naar polyartritis.[1] Ze werden geprezen voor "hun ontdekkingen met betrekking tot regulatoire T-cellen, die schadelijke immuunreacties bij artritis en andere auto-immuunziekten tegengaan".
- Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Shimon Sakaguchi op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
- Lauren J. Young, Nobelprijs Geneeskunde voor ontdekkingen over 'rem op immuunsysteem'. EOS Wetenschap (6 oktober 2025).
- ↑ (en) The Crafoord Prize in Polyarthritis 2017 (12 januari 2017).
· 
· 