Naar inhoud springen

Slot Zuylen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Slot Zuylen
Het slot met de omgrachting, op de voorgrond de slangenmuur
Het slot met de omgrachting, op de voorgrond de slangenmuur
Locatie
Plaats Oud-Zuilen ,Vlag van Nederland Nederland
Adres Tournooiveld 1Bewerken op Wikidata
Status en tijdlijn
Gebouwd in 1510 - 1522, nadien nog toevoegingen en aanpassingen
Gebouwd door hoofd- en poortgebouw mogelijk een ontwerp van Rombout II Keldermans; park deels naar ontwerp van J.D. Zocher jr. (1841)
Herbouwd in 1752 verbouwd door Jacob Marot
Huidige functie(s) o.a. museum, woningen
(Voormalig) eigenaar Stichting Slot Zuylen
Erkenning
Monumentale status Rijksmonument
Monumentnummer 519610
Bijzonderheden ridderhofstad
Slot Zuylen, tussen 1700 en 1751
Slot Zuylen, tussen 1700 en 1751
Links
[www.slotzuylen.nl Website]
Belle van Zuylen geschilderd door Guillaume de Spinny (1759) Slot Zuylen

Slot Zuylen is een kasteel in het dorp Oud-Zuilen nabij de stad Utrecht. Het ligt vanuit Utrecht gezien aan het begin van de Vechtstreek. De geschiedenis van het slot begint reeds in de 13e eeuw. Tegenwoordig is Slot Zuylen als museum toegankelijk voor publiek.

Geschiedenis

[bewerken | brontekst bewerken]

In de 13e eeuw werd door de Heer van Suilen en Anholt een donjon gebouwd. Van deze woontoren is niet veel bekend.

In de 14e eeuw werd de donjon uitgebreid met een zaalhuis. Het geslacht van Zuylen verdeelde zich in diverse takken: het geslacht Van Zuylen bleef tot aan de 14e eeuw heerser van het kasteel. In 1422 erfde Frank van Borssele het kasteel doordat hij aangetrouwd was. Het kasteel werd in datzelfde jaar tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten met de grond gelijk gemaakt door de Utrechtse Hoeken.

Pas in 1510 werd begonnen met de herbouw van Slot Zuylen door de edelman Willem van Rennenberg. Kort na de ingebruikname werd het als ridderhofstad erkend. Zijn nazaten waaronder George van Lalaing, en de familie Egmond hadden het in eigendom tot het in 1611 werd verkocht aan de Amsterdamse koopman Jasper Quinget. Zijn stadgenoot Adam van Lockhorst werd zes jaar later de volgende eigenaar. Rond 1620 was admiraal Steven van der Hagen bewoner van het slot.[1] Uiteindelijk kwam het slot in 1656 door overerving in bezit van de familie Van Tuyll van Serooskerken. Door hun contacten bleef Slot Zuylen in het Rampjaar 1672 buiten schot.[2]

De slangenmuur van 120 meter werd in 1742 gebouwd. In 1751-1752 is het slot voor het laatst ingrijpend verbouwd. Het slot kreeg een U-vorm: de weermuur werd gesloopt en de bijbehorende gracht gedempt, waardoor de binnenplaats een voorplein werd. Om een symmetrisch geheel te bereiken werd er een linkervleugel bijgebouwd. Er werd een extra buitenmuur gebouwd zodat er bij de nieuwe toegangsdeur een voorportaal ontstond met nieuwe trappen, zodat de kamers apart bereikbaar konden worden.[3] Sindsdien zijn er aan het hoofdgebouw geen grote veranderingen meer aangebracht. Van 1803-1808 werd Slot Zuylen om economische redenen door Willem René van Tuyll van Serooskerken verhuurd.[4]

Na het kinderloos overlijden van Françoise Margaretha van Weede, douairière van Willem René baron van Tuyll van Serooskerken (1813-1878), in 1899, erfde een achterneef van Willem René uit Arnhem het slot. Deze Frederik Leopold Samuel Frans van Tuyll van Serooskerken erfde zowel het huis als de titel Heer van Zuylen. Hij was ingenieur van beroep en spande zich actief in voor het onderhoud en de modernisering van Slot Zuylen. Door het gebruik van beton bij het opknappen van gebouwen op het landgoed kreeg hij de bijnaam 'betonbaron'. Hij deed dit echter wel altijd met oog voor de historie van de gebouwen.

Later werd de zoon van F.L.S.F van Tuyll van Serooskerken de nieuwe heer van Zuylen. Deze zoon, Frederik Christiaan Constantijn van Tuyll van Serooskerken genaamd, woonde eerst met zijn gezin op Zuylenveld, eveneens in Oud-Zuilen. Ook tijdens de Tweede Wereldoorlog bleef het slot bewoond. Begin jaren vijftig van de 20e eeuw bracht Frederik Christiaan Constantijn van Tuyll van Serooskerken het slot, een deel van de inventaris en de tuinen onder in een stichting. Meerdere restauraties vonden er daarna plaats aan Slot Zuylen. De restauraties werden in de jaren tachtig feestelijk afgerond door prins Claus. Vandaag de dag heeft het kasteel onder meer de functie van museum. Het kasteel wordt ook gebruikt voor filmopnames, huwelijken en concerten.

Een van de bekendste bewoners van het slot was schrijfster Belle van Zuylen (1740-1805).

Slot Zuylen en omgeving

[bewerken | brontekst bewerken]

Het slot ligt in een parkje van 1,5 hectare met een 120 meter lange slangenmuur. Bij het kasteel behoren verder nog grachten met de volgende aparte rijksmonumenten: kademuren, een duiker, brug, poortgebouw, hoektoren, koetshuis, tuinmanswoning, slotboerderij, houtopslag- en wagenschuur, speelhuisje, ijzeren hekwerk en een moestuin.

Tussen het slot en de Vecht staat een kerk die na een brand is herbouwd in 1848. Het kerkje is een rijksmonument en eerder stond hier een kapel. Onder de kerkvloer bevindt zich een grafsteen van Willem van Rennenberg. Op ongeveer een halve kilometer afstand van het slot is de begraafplaats Oud-Zuilen gelegen die onder meer fungeert als begraafplaats voor de familie Van Tuyll van Serooskerken.

Tabel van rijksmonumenten

[bewerken | brontekst bewerken]

Onderstaande een tabel met rijksmonumenten van Slot Zuylen.

NummerObject
519611Hoofdgebouw
519612Historische tuin- en parkaanleg inclusief slangenmuur
51961518de-eeuwse bakstenen boogbrug
51961617de-eeuwse gemetselde kademuur
51961716de-eeuws bakstenen poortgebouw
51961817de-eeuwse bakstenen hoektoren
51961918de-eeuws koetshuis
519620Tuinmanswoning gebouwd tussen 1650 en 1750
519621Speelhuisje in chaletstijl, 1910-1920
519622Moestuin met 18de-eeuwse bakstenen tuinmuur
519623Houtopslagschuur
519624Boerderij met toegangshek
519625Wagenschuur uit 1863
519627Laat-19de-eeuws ijzeren toegangshek
51962819de-eeuwse gemetselde duiker

Collectie & Tentoonstellingen

[bewerken | brontekst bewerken]

Stichting Slot Zuylen bewaart in het kasteel een bijzondere collectie objecten. Het grootste gedeelte van de objecten is door de familie Van Tuyll van Serooskerken aan de stichting geschonken. De collectie bestaat onder andere uit meubels, schilderijen, foto's, kleding, porselein, glaswerk, boeken en gebruiksvoorwerpen. Bijzonder aan de collectie is dat een groot gedeelte van de objecten al decennialang of zelfs al eeuwenlang in het slot staan. Topstukken zijn:

Regelmatig zijn er in het kasteel tentoonstellingen over wisselende onderwerpen te zien. Daarvoor worden zowel objecten uit de eigen collectie van de stichting als bruiklenen gebruikt. Zo waren er de afgelopen jaren de volgende tentoonstellingen te zien:

  • Personeelsgeheimen - Last, Liefde & Loyaliteit (augustus 2025 - maart 2026). Tijdens deze tentoonstelling is voor het eerst een deel van de zolder van het kasteel te bezichtigen.
  • In de steigers - 800 jaar bouwen aan Slot Zuylen (november 2024 - maart 2025).
  • Met Van Tuyll aan tafel (oktober 2023 - maart 2024).
  • Aan het hof - Van Tuyll in dienst van koningen, keizers en stadhouders (april 2023 - augustus 2023).
  • Moord & Brand! - Slot Zuylen en rampjaar 1672 (2022).
  • Slot Zuylen en Slavernij (2021).
  • Barones in Oorlogstijd (2020).

Trivia

[bewerken | brontekst bewerken]
  • De 18e-eeuwse slangenmuur eindigt ter hoogte van het poortgebouw in een bolwerk met schietspleten. Dit verdedigingselement wordt gezien als een folly.
  • In Slot Zuylen is de TROS-kinderserie Koning Bolo opgenomen.
  • In Slot Zuylen zijn diverse scènes van het educatieve kinderprogramma Het Klokhuis opgenomen, waaronder de serie sketches van 'Barry Snotter'.

Fotogalerij

[bewerken | brontekst bewerken]

Zie ook

[bewerken | brontekst bewerken]
Zie de categorie Slot Zuylen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.

Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Slot_Zuylen&oldid=70567019"