Spaanse legislatuur XIII

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
XIII Legislatura de España
Verkiezingen 28 april 2019
Begin 21 mei 2019
Einde 3 december 2019
Regering
zie ook: Regering-Sánchez
Premier Pedro Sánchez (Waarnemend)
Cortes Generales
Voorzitter congres Meritxell Batet
Samenstelling congres bij aanvang  PSOE: 123 zetels  UP: 42 zetels  ERC-Soberanistes: 15 zetels  EH Bildu: 4 zetels  CC-PNC: 2 zetels  Compromís: 1 zetel  PRC: 1 zetel  PP: 66 zetels  C's: 57 zetels  Vox: 24 zetels  JxCat: 7 zetels  EAJ/PNV: 6 zetels  Na+: 2 zetels
Samenstelling congres bij aanvang

 PSOE: 123 zetels

 UP: 42 zetels

 ERC-Soberanistes: 15 zetels

 EH Bildu: 4 zetels

 CC-PNC: 2 zetels

 Compromís: 1 zetel

 PRC: 1 zetel

 PP: 66 zetels

 C's: 57 zetels

 Vox: 24 zetels

 JxCat: 7 zetels

 EAJ/PNV: 6 zetels

 Na+: 2 zetels


Samenstelling senaat bij aanvang  PSOE: 141 zetels  ERC-Soberanistes: 13 zetels  UP: 6 zetels  EH Bildu: 2 zetels  Compromís: 1 zetel  CC-PNC: 1 zetels  ASG: 1 zetel  PP: 73 zetels  C's: 10 zetels  EAJ/PNV: 10 zetels  JxCat: 4 zetels  Na+: 3 zetels  Vox: 1 zetels
Samenstelling senaat bij aanvang

 PSOE: 141 zetels

 ERC-Soberanistes: 13 zetels

 UP: 6 zetels

 EH Bildu: 2 zetels

 Compromís: 1 zetel

 CC-PNC: 1 zetels

 ASG: 1 zetel

 PP: 73 zetels

 C's: 10 zetels

 EAJ/PNV: 10 zetels

 JxCat: 4 zetels

 Na+: 3 zetels

 Vox: 1 zetels


Opvolging legislaturen
XII     XIV
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Spanje
Politiek in Spanje
Wapenschild van Spanje
Politiek in Spanje

Grondwet
Estatuto de autonomía
Koning
Felipe VI
Huidige legislatuur
Premier
Pedro Sánchez
Ministerraad
Cortes Generales
Congres · Senaat
Verkiezingen
Staatsraad

Bestuurlijke indeling
Autonome gemeenschappen
Provincies · Comarca's · Gemeenten

Partijen

BNG · C's · CC · CDC · EH Bildu
ERC · IU · PP · PNV · Podemos
PSC · PSOE · Vox


Portaal  Portaalicoon  Politiek
Portaal  Portaalicoon  Spanje

De Spaanse legislatuur XIII is in de Spaanse politiek de periode die is begonnen op 21 mei 2019, nadat de Cortes Generales, het parlement, in de nieuwe samenstelling is geïnstalleerd, na de parlementsverkiezingen op 28 april 2019. De socialistische partij PSOE heeft die verkiezingen gewonnen, maar omdat zij geen absolute meerderheid heeft gehaald, moest die partij met andere partijen onderhandelen over het goedkeuren van een regering. Dit gaat niet middels een regeringsformatie zoals dat in Nederland of België gebruikelijk is. Nadat er in twee stemmingen, in juni en in augustus 2019, geen meerderheid bleek te bestaan voor een regering zoals Sánchez die voorlegde aan de Cortes Generales, werden er nieuwe verkiezingen uitgeschreven voor 10 november 2019.

Tijdens de gehele legislatuur nam Pedro Sánchez de functie van minister president waar.

Machtsverhoudingen[bewerken]

Cortes Generales[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook het artikel Spaanse parlementsverkiezingen april 2019

Naar aanleiding van de uitslag van de parlementsverkiezingen op 28 april 2019 en de daarop volgende formatie van fracties, hadden de Cortes Generales gedurende de legislatuur de volgende zetelverdeling:

Congres
Fractie Zetels fractie Partij Zetels Woordvoerder Fractievoorzitter
Socialisten 123 PSOE 111 Adriana Lastra Pedro Sánchez
PSC 12
Populares 66 PP 66 José Antonio Bermúdez de Castro Pablo Casado
Ciudadanos 57 C's 57 Inés Arrimadas Albert Rivera
Confederatie Podemos en En Común 42 UP 33 Irene Montero Pablo Iglesias
En Comú Podem 7
En Común 2
Vox 24 Vox 24 Iván Espinosa de los Monteros Santiago Abascal
Catalaanse republikeinen 14 ERC 13 Gabriel Rufián
Soberanistes 1
Baskisch rechts 6 EAJ/PNV 6 Aitor Esteban
Grupo mixto 18 JxCat 7 Roulerend Laura Borràs
EH Bildu 4 Oskar Matute
CC-PNC 2 Ana Oramas
UPN 2 Sergio Sayas
Compromís 1 Joan Baldoví
PRC 1 José María Ángel Mazón
Geschorst 1 ERC 1 Oriol Junqueras
Senaat
Fractie Zetels fractie Partij Zetels Woordvoerder
Socialisten 139 PSOE 128 Ander Gil
PSdeG-PSOE 5
PS-EE-PSOE 3
PSC 3
PP 69 PP 69 Javier Maroto
Esquerra Republicana - EH Bildu 14 ERC 12 Mirella Cortès
EH Bildu 2
C's 13 C's 13 Lorena Roldán
Vascos en el senado
"Basken in de senaat"
9 EAJ/PNV 9 Jokin Bildarratz
Izuierda Confederal
"Linkse confederatie"
6 Adelante Andalucía 1 Carles Mulet
CeC-Podem 1
Compromís 1
Más Madrid 1
MÉS 1
En Marea 1
Nacionalista en el Senado
(Regionalistische) nationalisten in de senaat
6 JxCAT 4 Josep Lluís Cleries
CC 1
EAJ/PNV 1
Grupo mixto 6 ASG 1 Fabián Chinea
PAR 1 Clemente Sánchez-Garnica
PRC 1 José Miguel Fernández
UPN 1 Alberto Catalán
Vox 1 Francisco José Alcaraz
Geschorst ERC 1 Raül Romeva

Ministerraad[bewerken]

Tijdens de gehele legislatuur bleef de Regering-Sánchez uit de voorgaande legislatuur in waarnemende status zitten.

Verloop[bewerken]

Voorafgaand[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie ook het artikel over legislatuur XII

Tijdens de voorgaande legislatuur kwam de socialistische partij PSOE aan de macht, na de regering van de conservatieve PP onder leiding van Mariano Rajoy middels een motie van wantrouwen naar huis te hebben gestuurd op 1 juni 2018. De Spaanse grondwet bepaalt in zo'n geval dat er geen nieuwe verkiezing uitgeschreven dient te worden, maar dat de voorzitter van de fractie die de motie van wantrouwen heeft ingediend de regering met onmiddellijke ingang overneemt.

In eerste instantie was het de bedoeling van Pedro Sánchez de legislatuur af te maken tot het einde, mei 2020, met een minderheidsregering, maar in februari 2019 slaagde deze regering er niet in de begroting voor 2019 goedgekeurd te krijgen, met name door de tegenstand van Catalaanse nationalistische partijen die hem daarvoor bij andere beslissingen wel hadden gesteund. Hierdoor had Sánchez geen andere keuze dan op 15 februari het ontslag van zijn regering in te dienen, en verkiezing uit te schrijven voor 28 april.

Verkiezingen[bewerken]

1rightarrow blue.svg Voor het hoofdartikel over dit onderwerp, zie: Spaanse parlementsverkiezingen april 2019

De parlementsverkiezingen van 2019 werden gewonnen door zittend premier Pedro Sánchez, die een fors aantal zetels wint ten opzichte van de verkiezingen van 2016.

Belangrijke thema's van de voorafgaande campagne waren de opkomst van de extreemrechtse of rechts populistische partij VOX, de situatie in Catalonië en de nog immer voort durende nasleep van het onafhankelijkheidsreferendum in 2017, immigratie en corruptie, en dan met name de schandalen die in de Partido Popular hebben plaats gevonden onder premier Mariano Rajoy en ervoor.

Regeringsonderhandelingen[bewerken]

De regeringsonderhandelingen na de verkiezingen hebben vertraging opgelopen door andere verkiezingen een maand later, op 28 mei 2019 (Europese verkiezingen, gemeenteraadsverkiezingen en verkiezingen voor de meeste autonome gemeenschappen. Hierdoor bleken de partijen niet echt bereid nader tot elkaar te komen, omdat zij nog bezig waren campagne te voeren.

Na deze verkiezingen kregen de besprekingen tussen Sánchez en UP over de vorming van een minderheidskabinet een nieuwe impuls, waarbij Sánchez om gedoogsteun vroeg van UP, terwijl de UP zelf een aantal ministers wilde leveren. Deze onderhandelingen zijn vastgelopen[1], zelfs nadat Iglesias aangaf persoonlijk geen zitting te nemen in een eventuele coalitieregering omdag Sánchez aan had gegeven dat dat een belangrijk obstakel voor hem was. Uiteindelijk stemde het congres op 23 en 25 juni tegen een regering van enkel de PSOE onder leiding van Sánchez[2]. Direct na het mislukken van deze stemronde, is Sánchez gaan onderhandelen met de PP en Cs om hen ervan te overtuigen zich in september, als de tweede stemronde plaats zou vinden, te onthouden van stemming. Desalniettemin bleef de situatie vastzitten, en in de loop van augustus begonnen alle partijen zich voor te bereiden op herhaling van de verkiezingen[3].

Einde legislatuur[bewerken]

Op 16 en 17 september hield koning Felipe VI een nieuwe consultatieronde met alle partijleiders, waarin hij tot de conclusie kwam dat geen enkele kandidaat aan een meerderheid kon komen om een regering te vormen, en werden er nieuwe verkiezingen uitgeschreven voor 10 november. Dit is een herhaling van het scenario van de korstondige en vruchteloze elfde legislatuur.

Belangrijke thema's[bewerken]

Catalonië[bewerken]

Al na het mislukken van de onderhandelingen en het uitschrijven van nieuwe verkiezingen, breken er in Catalonië grootschalige demonstraties en rellen uit naar aanleiding van de uitspraak van het hooggerechtshof in de rechtszaak tegen de leiders van het Catalaanse onafhankelijkheidsproces, dat volgde op het onafhankelijkheidsreferendum op 1 oktober 2017 dat door het constitutioneel hof in strijd met de grondwet was verklaard, en dus werd verboden. Deze gebeurtenissen spelen een belangrijke rol, en worden in grote mate zelfs bepalend voor de campagne van de verkiezingen in november.