Voorhangprocedure: verschil tussen versies

Naar navigatie springen Naar zoeken springen
984 bytes toegevoegd ,  13 jaar geleden
Bij- en uitgewerkt, tergelijk een dode link vervangen
Geen bewerkingssamenvatting
(Bij- en uitgewerkt, tergelijk een dode link vervangen)
EenDe '''voorhangprocedurevoorhang''' is een procedure in het Nederlandse parlementaire systeem een procedure, die een extra controlemogelijkheid aan het [[parlement]] geeft bij de invoering van een [[Algemene Maatregel van Bestuur (Nederland)|Algemene Maatregel van Bestuur]] (AMvB) of een [[Ministeriële regeling]]. Er kan worden onderscheiden in een "echte" voorhang en een '''nahang'''.
 
==Delegatie==
In een Algemene Maatregel van Bestuur kan de [[ministerraad]] regels uitvaardigen, zonder eerst het parlement om toestemming te vragen. Die bevoegdheid berust altijd op een bepaalde wet.
Het gaat formeel om parlementaire betrokkenheid bij gedelegeerde regelgeving. Een voorhangprocedure wordt ook wel ''geclausuleerde [[delegatie'']] genoemd. De term "delegatie" duidt erop dat de wetgever (regering en parlement) een deel van zijn wetgevende bevoegdheid overlaat aan een ander ambt, bijvoorbeeld aan een [[minister]]. "Geclausuleerd" wil zeggen, dat de [[regering]] tegelijkertijd beperkt wordt in zijn vrijheid om op dathet betreffende gebied besluiten te nemen.
:Bijvoorbeeld, in het Burgerlijk Wetboek, boek 1, artikel 7 staat dat iemand zijn [[achternaam]] kan laten veranderen. Daar staat bij dat er bij algemene maatregel van bestuur regels worden gesteld betreffende de redenen waarom men een naam kan laten veranderen, hoe iemand dat moet aanvragen en wat het kost.
 
==Regeling==
Bij sommige wetsartikelen waarop een AMvB of Ministeriële regeling kan worden gegrond wordt een ''voorhangprocedure'' voorgeschreven. Dat houdt in dat de voorgestelde maatregel eerst gedurende bepaalde periode (bijvoorbeeld dertig dagen) aan het parlement moet worden voorgelegd. Tijdens die periode kan het parlement erover debatteren en eventueel bezwaar maken tegen de regeling. Als het parlement niet binnen de genoemde termijn op het voorstel reageert, wordt de regeling automatisch van kracht.
DeIn de “[[Aanwijzingen voor de regelgeving]]”, die gelden voor het gehele wetgevingsproces, geeft de [[Minister-president]] geeft aanwijzingen voor de ministerieswetgevers waarinop staatde ministeries, ook welke voorhangproceduresvoor- en voorpublicatieproceduresnahangprocedures in wetten opgenomen moetenkunnen worden ten behoeve van AMvB's en ministeriële regelingen. Dit zijn de ''Aanwijzingen voor de regelgeving''. Sommige procedures zijn ook voorgeschreven door de [[Algemene wet bestuursrecht]].
 
In een AMvB kan de [[Koningin]] regels vaststellen, zonder eerst het parlement om instemming te vragen. Daarbij moeten de [[Tweede Kamer]] en de [[Eerste Kamer]] eerst de wetsvoorstellen die dat mogelijk maken wel hebben aanvaard.
Soms wordt bepaald dat de Eerste of Tweede Kamer gedurende dertig dagen aan de [[Nederlands kabinet|regering]] kan vragen de regeling alsnog door middel van een formele wet te regelen.
 
*Dat is wel een probleem. De Koningin kan al een AMvB vaststellen - en die AMvB kan daarna ook al voorhangen - als de wet nog niet door de Eerste Kamer is aanvaard en daar heeft die Eerste Kamer problemen mee. De AMvB kan niet in werking treden voordat de wetsvoorstellen door Tweede Kamer en Eerste Kamer zijn aanvaard en de Koningin ook die heeft getekend.
Deze procedure heet een ''voorhang''procedure, omdat de procedure vooraf gaat aan de formele vaststellingsprocedure voor de regeling. De voorhangprocedure wordt als het ware aan de voorkant van de vaststellingsprocedure gehangen. Er bestaan ook 'nahangprocedures'; dan moet de regeling na vaststelling eerst enige tijd bekendgemaakt worden, voor hij in werking treedt. In die periode kunnen mensen nog reageren, maar in dat geval is het wel veel moeilijker om nog wat met die reacties te doen.
 
Die bevoegdheid om het parlement te passeren berust dus altijd op een bepaalde wet.
Een voorhangprocedure wordt ook wel ''geclausuleerde delegatie'' genoemd. De term "delegatie" duidt erop dat de wetgever (regering en parlement) een deel van zijn wetgevende bevoegdheid overlaat aan een ander ambt, bijvoorbeeld aan een minister. "Geclausuleerd" wil zeggen, dat de regering tegelijkertijd beperkt wordt in zijn vrijheid om op dat gebied besluiten te nemen.
 
==Werking==
Een typisch voorbeeld van een formele voorhangprocedure is te vinden in de [[Elektriciteitswet 1998]], artikel 16, lid 1:
De voorhangprocedure wordt als het ware aan de voorkant van de vaststellingsprocedure gehangen. Het betreffende besluit gaat al naar de Tweede Kamer en/of de Eerste Kamer als het is opgesteld en goedbevonden door de [[ministerraad]], maar vóór advisering door de [[Raad van State]]. Dan kunnen er dus nog wijzigingen - al dan niet op verzoek van Tweede en/of Eerste Kamer - worden aangebracht. Maar dan krijgen de kamers dus mogelijk niet de laatste tekst te zien.
:''De voordracht voor een krachtens dit artikel vast te stellen algemene maatregel van bestuur wordt niet gedaan dan nadat het ontwerp in de [[Staatscourant]] is bekendgemaakt en aan een ieder de gelegenheid is geboden om ''binnen vier weken'' na de dag waarop de bekendmaking is geschied, ''wensen en bedenkingen'' ter kennis van Onze Minister te brengen. Gelijktijdig met de bekendmaking wordt het ontwerp aan de beide kamers der [[Staten-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden|Staten-Generaal]] overgelegd.''
 
Het besluit gaat met het [[nader rapport]], (dat is de reactie van het ministerie op het advies van de Raad van State), naar de Koningin. Soms staat daar al een inwerkingtredingsdatum in en dan hoeft er geen apart inwerkingtredingsbesluit te worden geslagen. Soms moet dat nog wel en dan zijn er twee mogelijkheden:
De [[Minister-president]] geeft aanwijzingen voor de ministeries waarin staat welke voorhangprocedures en voorpublicatieprocedures in wetten opgenomen moeten worden ten behoeve van AMvB's en ministeriële regelingen. Dit zijn de ''Aanwijzingen voor de regelgeving''. Sommige procedures zijn voorgeschreven door de [[Algemene wet bestuursrecht]].
*of het gaat tegelijk,
*of het inwerkingtredingsbesluit gaat later.
 
Voorhang is niet altijd bij het parlement in zijn geheel, soms ook alleen bij de Tweede Kamer en soms daarnaast ook via een publicatie in de [[Staatscourant]], waarbij het besluit in concept aan het gehele volk wordt voorgelegd. In die periode kunnen mensen en organisaties nog reageren en kan er nog wat met de opmerkingen worden gedaan. Want pas ná de reacties gaat het stuk naar de Raad van State en vervolgens - met de reactie op het advies van de Raad van State - naar de Koningin ter vaststelling.
 
Een typisch voorbeeld van een formele voorhangprocedure is te vinden in de [[Elektriciteitswet 1998]], artikel 16, lid 1:
:*''De voordracht voor een krachtens dit artikel vast te stellen algemene maatregel van bestuur wordt niet gedaan dan nadat het ontwerp in de [[Staatscourant]] is bekendgemaakt en aan een ieder de gelegenheid is geboden om ''binnen vier weken'' na de dag waarop de bekendmaking is geschied, ''wensen en bedenkingen'' ter kennis van Onze Minister te brengen. Gelijktijdig met de bekendmaking wordt het ontwerp aan de beide kamers der [[Staten-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden|Staten-Generaal]] overgelegd.''
 
==Nahang==
Er bestaan ook 'nahangprocedures'. Nahang wil zeggen: nadat de Raad van State heeft geadviseerd en de Koningin een besluit heeft vastgesteld (dat doet ze door het besluit te tekenen), mag de Tweede Kamer en/of Eerste Kamer er nog naar kijken.
 
==Afronding==
SomsBij wordtbeide procedures kan worden bepaald dat de Eerste of Tweede Kamer gedurende dertig dagen aan de [[Nederlands kabinet|regering]] kan vragen de regeling alsnog door middel van een wet in formele wetzin te regelen.
 
Aan het eind van de procedure moet er dan altijd nog een apart inwerkingtredingsbesluit worden vastgesteld en door hare Majesteit getekend.
 
==Externe link==
* [http://wwwwetten.justitieoverheid.nl/themasBWBR0005730/wetgeving/instrumenten/aanwijzingen/index.asp?link=4&sublink=2&subsublink=6 Aanwijzingen voor de regelgeving, (website Ministerie van Justitie)]
 
[[Categorie:Nederlandse wetgeving]]
25.775

bewerkingen

Navigatiemenu