Speciale dag

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

Sommige dagen in het jaar hebben een jaarlijkse speciale betekenis of herdenking in het jaar. Daarom zijn deze hier gegroepeerd onder de noemer speciale dag. Het gaat steeds om dagen waarin de naam "dag" in voorkomt. Zo worden bijvoorbeeld Valentijn, Halloween, etc. hier niet in opgenomen.

Speciale maandagen[bewerken | brontekst bewerken]

Speciale dinsdagen[bewerken | brontekst bewerken]

Speciale woensdagen[bewerken | brontekst bewerken]

  • Aswoensdag: valt op de zevende woensdag voor Pasen, het is de dag na Carnaval en het begin van de rooms-katholieke vastentijd.
  • Schortelwoensdag of schorselwoensdag: de woensdag voor Pasen, de dag wordt zo genoemd omdat het klokgelui wordt opgeschort tot Stille Zaterdag.
  • Zwarte woensdag:
    • terugtrekking van pond uit ERM 1992
    • Tsjechische benaming voor Schortelwoensdag
  • Biddag voor Gewas en Arbeid: in Nederlandse protestantse kerken op de tweede woensdag in maart.
  • Dankdag voor Gewas en Arbeid: In Nederlandse protestantse kerken op de eerste woensdag in november. (In Zeeland op de laatste woensdag in november)

Speciale donderdagen[bewerken | brontekst bewerken]

Speciale vrijdagen[bewerken | brontekst bewerken]

  • Carnavalsvrijdag: vrijdag voor carnaval, uitgaansavond op de vrijdagavond voor carnaval
  • Goede Vrijdag: vrijdag voor Pasen, de dag waarop de kruisiging van Jezus wordt herdacht
  • Eerste vrijdag: eerste vrijdag van de maand, in de katholieke eredienst aan het Heilig Hart gewijd
  • Vrijdag de dertiende: voor sommigen een ongeluksdag
  • Zwarte vrijdag:
    • staking in Glasgow, 1919
    • slag om Woensdrecht, 1944
    • slag boven Førdefjord, 1945
    • protest in Iran, 1978
    • financiële paniek in VS, 1869
    • laatste werkdag voor kerstvakantie in Verenigd Koninkrijk, drukste verkeersdagen
  • Black Friday: dag na Thanksgiving Day in VS, waarop winkels kortingen geven - meestal niet alleen die dag maar ook de hele week of maand
  • Witte vrijdag: 25 november 2005, zware sneeuwval in oost-Nederland met veel ingestorte daken en lamgelegd openbaar vervoer
  • Casual Friday: het gebruik waarin binnen bedrijven op vrijdagen de kledingvoorschriften worden versoepeld
  • Paarse vrijdag: de dag waarop scholieren en studenten door het dragen van de kleur paars op school hun solidariteit kunnen tonen met lhbt+'ers

Speciale zaterdagen[bewerken | brontekst bewerken]

  • Nieuwjaarszaterdag: Eerste zaterdag van het jaar
  • Zwarte zaterdag (verkeer): drukste verkeersdagen in de zomer vanwege massale vakantie-uittocht
  • Zwarte Zaterdag (Egypte): oproer in Egypte in 1952
  • Carnavalszaterdag: zaterdag voor carnaval
  • Vastenzaterdag: 7 zaterdagen voor Stille Zaterdag (term gebruikt voor de zaterdagmissen van de 7 Vastenzondagen)
  • Stille Zaterdag of Paaszaterdag: zaterdag voor Pasen
  • Nationale Molendag en Landelijke Fietsdag, 2e zaterdag in mei
  • Roze Zaterdag: homo-evenement in Nederland en België
  • Open Monumentendag: valt in Nederland op de 2de zaterdag en/of zondag van september, in Vlaanderen altijd op de 2de zondag van september
  • Dag van de klant: laatste zaterdag van september in Vlaanderen, klanten krijgen op die dag in de meeste winkels een klein geschenkje als ze iets kopen
  • Adventszaterdag: zaterdagen vóór de 4 Adventszondagen (term gebruikt voor de zaterdagmissen van de 4 Adventszondagen)
  • Kerstzaterdag: zaterdag die valt op kerstavond of op kerstdag of eerste zaterdag na kerstdag (nooit 31 december!)

Speciale zondagen[bewerken | brontekst bewerken]

  • Nieuwjaarszondag: Eerste zondag van het jaar
  • Driekoningenzondag of openbaringszondag: Eerste zondag na Nieuwjaar (nooit op Nieuwjaarsdag)
  • 4 tot 9 openbaringszondagen of zondagen van Epifanie, de zondag na Driekoningenzondag wordt de eerste openbaringszondag genoemd, zo gaat het verder tot minimum vierde openbaringszondag of maximum negende openbaringszondag naargelang wanneer aswoensdag valt
  • Carnavalszondag: dag waarop carnaval valt, er is dan een zondagsstoet
  • Koopzondag of winkelzondag: zondag waarop winkels open mogen zijn, komt alleen voor in landen waar winkels niet onbeperkt op zondag open mogen zijn
  • Vastenzondag: de 7 zondagen voor Pasen
  • Zwarte zondag:
  • Palmzondag: zondag voor Pasen, de laatste zondag van de Vastenperiode
  • Paaszondag of eerste Paasdag: valt de eerste zondag na de eerste volle maan vanaf het begin van de lente (20/21 maart)
  • Pinksterzondag of eerste Pinksterdag: valt op vijftigste Paasdag, de zevende zondag na Pasen
  • Autoloze zondag: Zondag dat het verboden is om met de auto te rijden, valt meestal in september, in Nederland in 1973.
  • Vredeszondag: eerste zondag vredesweek en voorlaatste zondag van september
  • Gedachteniszondag: verschillend van parochie tot parochie, ofwel eerste zondag na Allerheiligen, ofwel laatste zondag van kerkelijk jaar (5 zondagen voor Kerstmis)
  • Voleindingszondag of eeuwigheidszondag: laatste zondag van kerkelijk jaar, 5 zondagen voor Kerstmis
  • Adventszondag: de 4 zondagen voor Kerstmis
  • Kerstzondag: eerste zondag voor of na kerstdag of kerstdag zelf (voor: koopzondag, kerstdag zelf als het op zondag valt, na: zondag tussen kerstdag en Nieuwjaar)
  • Moederdag: tweede zondag in mei, hoewel in sommige streken Moederdag op 15 augustus gevierd wordt
  • Vaderdag: tweede zondag in juni in Vlaanderen, derde zondag in juni in Nederland en Suriname
  • Open Monumentendag: valt in Vlaanderen altijd op de 2de zondag van september, in Nederland 2de zaterdag en/of zondag van september
  • Open Bedrijvendag: eerste zondag van oktober in Vlaanderen
  • Gemeentezondag: jaarlijkse kerkdienst in teken van de gemeente/parochie/wijk in Nederland
  • Bloedige Zondag: er zijn verschillende incidenten geweest op een zondag, die bloedige zondag worden genoemd (waaronder Bloody Sunday in Noord-Ierland)
  • Rode Zondag: begin van de Russische Revolutie van 1905