Stalen D

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Stalen D
Een Stalen D in gebruik bij de SGB.
Een Stalen D in gebruik bij de SGB.
Nummering DIV: D 6061-6100
DV: D 7521-7525
Fabrikant Allan, Werkspoor, Beijnes
Assen 4
Spoorwijdte 1.435 mm
Massa 31 t
Lengte over buffers 18,6 m
Remsysteem Knorr, Svenska, schroefrem
Koppeling ringveerwrijvingsbuffers zonder evenwichtsrichting
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer
Verkeer & Vervoer

De Bagagerijtuigen DIV en DV, in de spoorwegwereld beter bekend onder de bijnaam Stalen D is een voormalige serie bagagerijtuigen van de Nederlandse Spoorwegen. Deze rijtuigen werden van 1932 tot begin jaren 80 ingezet in sneltreinen. Een relatief groot aantal rijtuigen wordt vanwege de nuttige functie als opslagrijtuig gebruikt bij Nederlandse museumspoorwegen.

Aanschaf[bewerken]

De bagagerijtuigen werden begin jaren 30 aangeschaft bij drie verschillende fabrikanten. Gezien eerdere positieve ervaringen die de Nederlandse Spoorwegen hadden opgedaan bij herstelwerkzaamheden van het voorheen geklonken materieel, werden deze rijtuigen voor het eerst in elkaar gelast.[1] Hoewel een groot deel van deze rijtuigen werd afgeleverd met moderne zwanenhalsdraaistellen, werden deze draaistellen al snel uitgewisseld met verschillende oudere personenrijtuigen. Hierdoor kregen deze bagagerijtuigen uit begin jaren 30, oudere geklonken draaistellen uit de periode 1906-1920.

Inzet[bewerken]

De vijf DV-rijtuigen waren bestemd voor internationale D-treinen. De DIV-rijtuigen waren voor binnenlandse treinen. In 1937 werden de rijtuigen DIV 6095-6100 geschikt gemaakt voor inzet naar Duitsland en Zwitserland. De rijtuigen kregen diverse aanpassingen en werden vernummerd in de serie 7601-7606. In 1949 werden 7 binnenlandse rijtuigen geschikt gemaakt voor inzet naar Denemarken.

In 1971 werden enkele bagagerijtuigen verhuurd aan de DB en werden onderhouden vanuit Braunschweig.

Begin jaren 80 deden enkele rijtuigen nog dienst samen met de toen zeer nieuwe ICR-rijtuigen. Toen ook de bagagerijtuigen ICR-BKD werden afgeleverd, gingen ook deze laatste Stalen D's buiten dienst.

Bewaarde rijtuigen[bewerken]

Nummer Bewaard bij Afbeelding
DIV 6061 Stoomtrein Goes - Borsele SGB (ex NS 157101) Werkwagen.JPG
DIV 6063 (vernummerd tot 7618) Veluwsche Stoomtrein Maatschappij
DIV 6065 Stichting Stadskanaal Rail STAR D285 Stalen D.jpg
DIV 6066 Museumstoomtram Hoorn-Medemblik
(Eigendom van Stichting NS 162)
NS D 6066.JPG
DIV 6072 Vereniging tot Behoud van Spoormaterieel Haarlem
DIV 6074 Stoomtrein Goes - Borsele
DIV 6080 (onder nummer 80 84 984 0 507-1 ) Stichting TEE Nederland
DIV 6082 (onder nummer 157 109) STIBANS
DIV 6087 Veluwsche Stoomtrein Maatschappij
DIV 6097 (vernummerd tot 7603) Stoomtrein Goes - Borsele
DV 7521 Het Spoorwegmuseum Spoorwegmuseum rijtuig NS D 7521.JPG

Externe link[bewerken]