Station Amsterdam Holendrecht

Amsterdam Holendrecht
Treinvervoerder(s)	NS
Afkorting	Ashd
Opening	14 oktober 1977 (metro); 14 december 2008 (trein)
Reizigers	4.177 (2024)
Stationsbouw
Constructie	Talud
Perrons	2 (trein)
Perronsporen	2 (trein) (Sporenschema)
Spoorlijn(en)
	Brongegevens in Wikidata aanpassen
Metrostation
Metrovervoerder	GVB
Stationscode metro	HLD
Constructie	Talud
Perrons	1
Perronsporen	2
Metro
	Brongegevens in Wikidata aanpassen
Tram en/of bus
Busvervoerder	GVB & EBS
Stadsbus	GVB: 41 & 47
Spitsbus	EBS: 276 t/m 278
R-net	EBS: 370
Nachtbus	GVB: N85
Ligging
Plaats	Amsterdam
Coördinaten	52° 18′ NB, 4° 58′ OL
Externe link	NS-stationsinformatie
	; Locatie van het station
Portaal	Openbaar vervoer ; Amsterdam

Station Amsterdam Holendrecht is een station van de Amsterdamse metro in het stadsdeel Amsterdam-Zuidoost en tevens een station aan de spoorlijn Amsterdam Centraal – Utrecht Centraal, die parallel loopt aan de metrolijn. Het station ligt tussen de wijk Holendrecht en het Academisch Medisch Centrum (AMC), waarmee het door middel van een wandelpromenade verbonden is. Bij station Holendrecht bevindt zich tevens een busstation voor zowel stads- als streekbussen.

De naam Holendrecht verwijst naar de wijk Holendrecht, die haar naam weer ontleent aan het gelijknamige riviertje op de grens van de provincies Noord-Holland en Utrecht.

Het is een station met poortjes. De trein en de metro hebben ieder hun eigen OV-chipkaartgebied.

Metrostation

Het bovengrondse metrostation opende op 14 oktober 1977 als zuidelijk eindpunt van de Holendrechtlijn; in 1982 werd deze lijn doorgetrokken naar het huidige eindstation Gein. Sinds 28 mei 1997 wordt station Holendrecht ook bediend door Ringlijn 50, die hier zijn tracé met lijn 54 deelt.

Lijn	Route
	Isolatorweg - Sloterdijk - Lelylaan - Zuid - Duivendrecht - Bijlmer ArenA - Holendrecht - Gein
	Centraal Station - Amstel - Duivendrecht - Bijlmer ArenA - Holendrecht - Gein

Ontwerp metrostation

Het uiterlijk van het station maakt deel uit van een hele serie aan bouwwerken die waren ontworpen voor deze metrolijn. Sier van Rhijn en Ben Spängberg waren de hoofdontwerpers voor de Publieke Werken. In beginsel was niet iedereen blij met deze bouwwerken in brutalistische stijl. Ze werd onder meer vergeleken met de betonnen Atlantikwall (Berend Boudewijn) , oprit naar concentratiekamp Sobibór en labyrintische grafkelder (Gerrit Komrij). Toch waren er ook positieve meningen van onder meer architecten Pi de Bruin en Izak Salomons. Met de toenemende waardering voor de stijl brutalisme in de 21e eeuw kwam de Oostlijn en dit station in een beter daglicht te staan. Toch verdwenen een aantal brutalistische stations uit de reeks, voor Holendrecht geldt dat gedeeltelijk. Het station kreeg in de loop der jaren een vriendelijker uitstraling. Het kale beton met sporen van de bekistingen werd overgeschilderd in vriendelijker kleuren wit, geel en rood . In 2018 kregen alle stations aan de Oostlijn opknapbeurten. Dit had bijvoorbeeld tot gevolg dat er nieuwe belettering werd aangebracht bij de in- en uitgangen, ook de in- en uitgangen kregen een opener uiterlijk. De belettering is afkomstig uit de fabrieken van Koninklijke Tichelaar Makkum naar ontwerp van Knip.

2023

De schrijvers Arjen den Boer, Martijn Haan, Martjan Kuit, Teun Meurs en fotograaf Bart van Hoek namen het gebouw mee in hun boek Bruut - Atlas van het brutalisme in Nederland (2023, ISBN 9789462585379), waarin de top 100 binnen die bouwstijl te vinden is. Zij benoemden de gehele Oostlijn en dit station mee in hun boek en zetten de bouwwerken van de Oostlijn gezamenlijk op nummer 12 in hun top 20 van brutalistische bouwwerken. Bovendien kwam er in dat boek ook een artikel over de (hoofd)ontwerper van station Holendrecht Sier van Rhijn. Zij deden verhaal dat het gehele traject een soort Gesamtkunstwerk werd. Stations en kunstwerken kregen alle een soortgelijk uiterlijk, die doorging voor een huisstijl bij het metrotraject. Bijzonder was dat de architecten dit doorvoerden in zowel de ondergrondse als bovengrondse metrostation. Binnen die huisstijl vielen bijvoorbeeld ook zitjes, prullenmanden en asbakken. Alle nadruk viel op het beton alsnog te ontdekken bouwmateriaal. De stations waaronder Holendrecht werden ter plekke opgebouwd met houten bekistingen, waarvan de afdrukken zichtbaar werden gelaten; verder is er grof afgewerkt beton te vinden in de stations. Hun korte omschrijving gaat toch naar Berend Boudewijn, maar dan in positief verband

Spoor van oorlogsbunkers
— Bruut - Atlas van het brutalisme

Treinstation

Op 14 december 2008 opende naast het metrostation een spoorwegstation Amsterdam Holendrecht. De halte ligt tussen de NS-stations Amsterdam Bijlmer ArenA en Abcoude. In eerste instantie was het station zeer sober ingericht. Pas in het voorjaar van 2011 is een overkapping over de perrons gebouwd. In beide richtingen lopen twee treinsporen. De binnenste sporen, 2 en 5 zijn bedoeld voor sprinters, de buitenste sporen, 1 en 6, voor intercity's. De twee eilandperrons liggen tussen deze sporen en zijn aan de buitenkant (waar de intercity's rijden) afgezet met een hekwerk en deels ligt er geen perron aan deze sporen. Aan de zuidkant van het station bestaat een mogelijkheid tot overlopen. Sporen 3 en 4 zijn de metrosporen.

In maart 2007 werd begonnen aan de bouw van het station met het plaatsen van perronranden.^[2]

De gemeenteraad had op 14 maart 2007 een krediet ter beschikking gesteld voor de herontwikkeling van het gebied rondom station Holendrecht in het kader van het SPvE (Stedenbouwkundig Programma van Eisen). In mei 2010 is daarvan een nieuw busstation geopend. Hierbij kregen de GVB lijnen 45 (sinds eind 2015 lijn 41) en 47 hier hun eindpunt^[3] in plaats van op het AMC terrein, dit in tegenstelling tot lijn 46 die daar tot zijn opheffing in 2012 wel zijn eindpunt hield.

In de dienstregeling 2026 wordt het station door de volgende treinseries bediend:

Serie	Treinsoort	Route	Bijzonderheden
4000	Sprinter (NS)	Uitgeest – Zaandam – Amsterdam Centraal – Amsterdam Holendrecht – Breukelen – Woerden – Gouda – Rotterdam Centraal
7400	Sprinter (NS)	Uitgeest – Zaandam – Amsterdam Centraal – Amsterdam Holendrecht – Breukelen – Utrecht Centraal – Driebergen-Zeist	Rijdt alleen tijdens de brede spitsuren, waarbij net na de ochtendspits en net vóór de middagspits enkel tussen Uitgeest en Utrecht Centraal v.v. wordt gereden.

Busstation

Op 1 maart 1976 werd het toen nog in aanbouw zijnde metrostation bediend door een streeklijn aangevuld met een stadslijn met een eindpuntlus aan de westzijde. Op 16 oktober 1977 werd een busstation geopend langs de Meibergdreef met haltes in beide richtingen voor een stadslijn en streekbuslijnen. In 1982 werden de inmiddels 2 stadslijnen doorgetrokken naar een eindpunt op het AMC terrein maar in 2010 werd het eindpunt weer teruggeplaatst naar het busstation dat daarna werd heringericht met standplaatsen en haltes met de kop naar het zuiden gericht in plaats van naar het oosten en westen.

Lijn	Route
GVB (Concessie Stadsvervoer Amsterdam)
Stadsbus 41	Holendrecht - Duivendrecht - Amstelstation
Stadsbus 47	Holendrecht - Gaasperplas - Bijlmer ArenA
Nachtbus N85	Centraal Station → Amstel → Bijlmer ArenA → Holendrecht → Gaasperplas → Bijlmer ArenA → Amstel → Centraal Station
EBS (Concessie Zaanstreek-Waterland)
Spitsbus 276	Holendrecht - Bijlmer ArenA - Purmerend P+R N244
Spitsbus 277	Holendrecht - Bijlmer ArenA - Purmerend Purmer-Noord
Spitsbus 278	Holendrecht - Bijlmer ArenA - Monnickendam - Edam - Volendam
R-net 370	Holendrecht - Bijlmer ArenA - Diemen - Purmerend Tramplein