Naar inhoud springen

Station Zutphen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
   Zutphen   
Station Zutphen
Afkorting Zp
Opening 1 februari 1865
Perrons 2
Perronsporen 3 (alle sporen zijn met kruiswissels verdeeld in een a- en een b-gedeelte) (Sporenschema)
Spoorlijn(en) Oosterspoorweg
Staatslijn A
Staatslijn D
Zutphen - Winterswijk
Vervoerders
- Treinvervoerder Arriva & NS
- Busvervoerder Arriva & EBS
Reizigers 10.295 (2023)[1] per dag (NS)
Ligging
Plaats Zutphen
Coördinaten 52° 8′ 42″ NB, 6° 11′ 38″ OL
Externe link  NS-stationsinformatie
Station Zutphen (Nederlands spoorwegstation)
Station Zutphen
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer
P+R aan de noordzijde

Station Zutphen is het spoorwegstation van Zutphen en is geopend in 1865 aan de staatslijnen A (Arnhem - Zwolle - Leeuwarden) en Staatslijn D (Zutphen - Enschede - Duitsland). In 1876 respectievelijk 1878 kwamen daar de Oosterspoorweg (Amsterdam - Apeldoorn - Zutphen) en de lijn naar Winterswijk bij.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Station Zutphen rond 1910

Het eerste station was ontworpen door de ingenieurs Karel Hendrik van Brederode en Louis Abraham Reuvens en opende op 1 februari 1865 feestelijk haar deuren voor treinpassagiers[2][3]. Het station was een Waterstaatstation van de tweede klasse en was het enige station die in deze klasse was gebouwd[4][5]. Na de opening van het station werd Zutphen al snel een knooppunt van nationale en internationale spoorverbindingen. De Staatsspoorwegen die de exploitatie op de meeste staatslijnen verzorgde ging met doorgaande internationale sneltreinen rijden tussen Amsterdam - Arnhem en Hannover, deze treinen bogen bij Zutphen af van Staatslijn A naar Staatslijn D om vervolgens bij Oldenzaal de grens te passeren. Na het gereedkomen van de Oosterspoorweg en in het verlengde daarvan de spoorlijn naar Winterswijk en het Ruhrgebied ging ook de HIJSM met internationale treinen via Zutphen rijden.

De komst van de spoorlijn tussen Apeldoorn en Almelo en later de intensievere samenwerking tussen de verschillende spoorwegmaatschappijen zorgden er voor dat Zutphen al aan het begin van de 20e eeuw vooral een regionaal knooppunt werd.

Het gebouw[bewerken | brontekst bewerken]

Het interieur van het huidige gebouw
Reliëfs van Ben Guntenaar, in 1952 aangebracht bij de ingang van station Zutphen

Het oorspronkelijke station werd op 14 oktober 1944 zwaar beschadigd, toen geallieerde vliegtuigen de IJsselbrug probeerden te bombarderen. Dit bombardement op Zutphen verwoestte een woonwijk ten zuiden van het station en kostte ruim honderd mensen het leven. Het station heeft nog van 1945 tot 1952 dienstgedaan. Na voltooiing van het nieuwe station, dat iets oostelijker kwam te liggen, is het oude station gesloopt. Het nieuwe (huidige) stationsgebouw is een ontwerp van H.G.J. Schelling en kwam gereed in 1952. Het is nu een rijksmonument.

Voorzieningen[bewerken | brontekst bewerken]

Het station beschikt over een Kiosk en diverse winkels.

Aan de westzijde (achterzijde) van het station is een grote parkeerplaats voor auto's, en zijn er stallingsvoorzieningen voor fietsers (waaronder fietskluizen) aanwezig.

In 2006 is de stationsomgeving heringericht; onder de stationshal is een nieuwe ondergrondse bewaakte fietsenstalling gebouwd. Er is ook een nieuw busstation gebouwd.

Station Zutphen is het enige Nederlandse station met aparte OV-chipkaartlezers voor drie vervoerders (NS, Arriva en Blauwnet).

Tot de zomer van 2012 was de VVV direct tegenover het station gevestigd. Het VVV is gehuisvest op Houtmarkt 75 in het stadscentrum.

Dienstregeling[bewerken | brontekst bewerken]

De volgende treinseries stoppen in Zutphen:

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
3600 Intercity (NS) RoosendaalBredaTilburg's-HertogenboschNijmegenArnhem CentraalDierenZutphenDeventerZwolle
7600 Sprinter (NS) WijchenNijmegenArnhem CentraalDierenZutphen 's Avonds na 20:00 en op zondag wordt er niet tussen Nijmegen en Wijchen v.v. gereden en wordt 1x per uur gereden tussen Arnhem Centraal en Zutphen v.v.
17800 RS 30 Stoptrein (Arriva) ZutphenApeldoorn
30400 RE 30 Sneltrein (Arriva) ApeldoornZutphenWinterswijk Rijdt 's avonds van Zutphen naar Apeldoorn en van Apeldoorn naar Winterswijk. Rijdt in het weekend de gehele dag tussen Winterswijk en Apeldoorn. Stopt tussen Zutphen en Winterswijk op alle tussengelegen stations.
30800 RS 31 Stoptrein (Arriva) WinterswijkZutphen enkele treinen rijden van/naar Apeldoorn
31200 RS 24 Stoptrein (Arriva) ZutphenHengeloOldenzaal Onderdeel van Blauwnet.

De drie laatste Intercity's richting Roosendaal rijden in de late avond niet verder dan Nijmegen. De twee laatsten rijden zelfs niet verder dan Arnhem Centraal. Ook de laatste sprinter richting Nijmegen rijdt rond middernacht niet verder dan Arnhem Centraal.

De dienstregeling rond Zutphen is opgebouwd als een knoop: alle treindiensten op het station sluiten rond het hele en het halve uur op elkaar aan.

Stads- en streekvervoer[bewerken | brontekst bewerken]

De busmaatschappijen EBS en Arriva rijden de volgende busverbindingen van en naar het station:

Lijn Route Soort Bijzonderheden
58 Zutphen – Warnsveld – Eefde – Almen – Lochem – Barchem – Borculo Streekbus Rijdt niet in het weekend
81 Zutphen – Eefde – Gorssel – Epse – Deventer Streekbus
82 Zutphen Station – Warnsveld – Zutphen Ziekenhuis – Baak – Steenderen – Toldijk – Hummelo – Laag-Keppel – Doetinchem Streekbus
83 Zutphen Station – Zutphen Centrum – Warnsveld Dreiumme – Warnsveld Overkamp Stadsbus
84 Zutphen Station – Zutphen Centrum – Zutphen Zuidwijken Stadsbus
193 Zutphen Station – Warnsveld – Zutphen Ziekenhuis – Vierakker – Wichmond – Vorden – Kranenburg – Medler Buurtbus
450 Zutphen → Eefde → Harfsen → Laren → Almen → Warnsveld → Zutphen Streekbus Rijdt alleen in het weekend
480 Zutphen Station → Zutphen Centrum → Warnsveld → Zutphen Zuidwijken → Zutphen Centrum → Zutphen Station Streekbus Rijdt alleen na 23:00
504 Zutphen Station – Zutphen De Hoven – Oeken – Tonden – Hall – Eerbeek Buurtbus
515 Zutphen – Brummen – Leuvenheim Buurtbus
604 Zutphen Station ← Voorstonden ← Hall ← Eerbeek Schoolbus
651 Zutphen → Warnsveld → Vorden → Hengelo → Velswijk → Doetinchem Schoolbus
682 Zutphen Station → Warnsveld → Zutphen Ziekenhuis → Baak → Steenderen → Toldijk → Hummelo → Laag-Keppel → Doetinchem Schoolbus
824 Zutphen – Lochem – Goor – Delden – Hengelo – Oldenzaal Treinvervangend vervoer
850 Zutphen → Warnsveld → Zutphen → Eefde → Gorssel → Hassink → Harfsen → Laren → Almen → Eefde → Zutphen Nachtvlinder/Belbus

Ontwikkeling aantal reizigers[bewerken | brontekst bewerken]

Het aantal door NS vervoerde reizigers (per gemiddelde werkdag) ontwikkelde zich sedert 2019 als volgt:

Jaar Aantal reizigers
2019 12.618
2020 6.020
2021 6.974
2022 9.261
2023 10.295

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]

Externe links[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Station Zutphen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.