Taran en de Toverketel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Taran en de Toverketel
Regie Ted Berman
Richard Rich
Producent Joe Hale
Ron Miller
Scenario David Jonas
Ted Berman
Richard Rich
Lloyd Alexander (roman)
Hoofdrollen Grant Bardsley
Susan Sheridan
Freddie Jones
Nigel Hawthorne
John Hurt
John Byner
Muziek Elmer Bernstein
Distributie Walt Disney Pictures
Première 24 juli 1985
Genre Animatie
Speelduur 80 minuten
Taal Engels
Land Vlag van Verenigde Staten Verenigde Staten
Budget $ 44.000.000 (van 1973 t/m 1985)
Opbrengst $ 21.288.692
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film

Taran en de Toverketel (originele titel The Black Cauldron) is een Amerikaanse animatiefilm uit 1985, geproduceerd door de Walt Disney Company. Het is de 25e avondvullende tekenfilm van Disney.

De film is losjes gebaseerd op de eerste twee boeken van de vijfdelige kinderboekenserie "De Avonturen van Taran" (geïnspireerd op de Welshe mythologie, en de Mabinogion in het bijzonder) van Lloyd Alexander.

Taran en de Toverketel is in een aantal opzichten opmerkelijk anders dan alle andere lange Disney-tekenfilms De sfeer is veel beklemmender en griezeliger en er zijn geen liedjes. Dit is ook te merken aan de beoordeling die de film wereldwijd kreeg. In Nederland is het bijvoorbeeld de enige tekenfilm van Walt Disney die niet geschikt wordt geacht voor alle leeftijden, maar met de kijkwijzer "meekijken gewenst vanaf 6 jaar".

Het verhaal[bewerken]

Leeswaarschuwing: Onderstaande tekst bevat details over de inhoud en/of de afloop van het verhaal.

Taran is een jonge varkenshoeder die bij de tovenaar Dalban inwoont. Hij droomt ervan om ooit een held of ridder te worden, maar voorlopig zit er weinig meer voor hem in dan varkenshoeden. Toch moet hij op een wel zeer bijzonder varken, Hen-Wen, passen. Het varken is namelijk helderziend. Daarom is de gevreesde Gehoornde Koning naar het varken op zoek. Hij kan namelijk via Hen-Wen te weten komen waar de Toverketel zich bevindt. Dit is een zwarte ketel met magische krachten, waarmee de Koning zijn leger van gestorven soldaten weer tot leven wil wekken.

Dankzij de helderziendheid van Hen-Wen krijgt Dalban weet van de slechte plannen van de Koning. Dalban geeft aan Taran de opdracht om Hen-Wen verstoppen, wat in eerste instantie mislukt; Hen-Wen wordt op het open veld gegrepen door een gwythaint, een van de vliegende draken die er door de Koning op uit is gestuurd om te spioneren. Tevens ontmoet Taran hier het harige (en altijd hongerige) wezentje Gorgi, die hem gezelschap wil blijven houden. Nadat Taran het kasteel van de Gehoornde Koning heeft bereikt, wordt hij gevangengezet. Uiteindelijk weet hij zich uit zijn kerker te bevrijden en met behulp van een magisch zwaard lukt het hem ten slotte om Hen Wen te bevrijden en voorlopig aan de Gehoornde Koning te ontsnappen. In het kasteel treft hij tevens de gevangen minstreel Fliere Flam en prinses Elonie aan. Zij weten samen met Taran te ontsnappen en besluiten om met hem verder mee te reizen.

De drie vrienden en Gorgi belanden bij een elfenvolk. De elfen beloven op Hen-Wen te zullen passen en helpen Taran en zijn vrienden verder op weg. De toverketel blijkt uiteindelijk in handen te zijn van drie heksen, aan wie Taran zijn magische zwaard geeft in ruil voor de toverketel. Maar de ketel kan niet worden vernietigd; zijn kracht kan hooguit worden tegengehouden wanneer iemand zichzelf vrijwillig opoffert door in de ketel te springen.

Maar dan gaat het helemaal mis; de Gehoornde Koning is Taran en zijn vrienden blijven volgen en hij weet nu dus de toverketel toch in handen te krijgen. Zonder zwaard kan Taran zich ook niet meer verdedigen. Hij en zijn vrienden worden opnieuw door de Koning gevangengenomen zodat ze met hun eigen ogen de triomf van de Gehoornde Koning moeten aanschouwen. Alleen Gorgi kan nog net ontsnappen en uiteindelijk slaagt hij erin Taran en de rest te bevrijden.

De Gehoornde Koning begint met het creëren van een leger zombies dat het land moet veroveren. Gorgi verhindert dit plan uiteindelijk door zelf in de ketel te springen nadat Taran dit eerst wilde doen. Het plan lukt: de zombies sterven alsnog en het plan van de Gehoornde Koning is tot falen gedoemd. Woedend en op wraak belust wil de Gehoornde Koning eerst zijn helpertje Kruiper en even later Taran offeren aan de ketel – die alweer op een volgend slachtoffer uit is – maar vervolgens wordt hij zelf in de ketel gezogen. Het kasteel van de Gehoornde Koning stort geheel in nu diens macht volledig is gebroken. De onverwoestbare toverketel graaft zichzelf in, om even later weer ergens buiten het kasteel op te duiken.

Dan komen de drie heksen de ketel weer opeisen omdat Taran er toch niks aan heeft. De slimme Fliere Flam weet hen ervan te overtuigen opnieuw te ruilen, voor het uit de dood terugbrengen van Gorgi. De gelukkige Taran keert met al zijn vrienden terug naar huis.

Rolverdeling[bewerken]

Engelse Stemmen[bewerken]

Nederlandse Stemmen[bewerken]

Achtergrond[bewerken]

Productie[bewerken]

Taran en de Toverketel was de eerste film waarin Disney experimenteerde met het APT-proces, welke diende als vervanging voor de klassieke xerografie. De techniek bracht echter wel extra kosten met zich mee. De film werd hierdoor de duurste film van 1985.[1]. Ook was Taran en de Toverketel de eerste Disneyfilm waarin computeranimatie werd gebruikt (CGI).

Al tijdens de productie ontstond bij Disney de vraag of de film wellicht te eng en grimmig zou worden voor het doelpubliek. Daarom en omdat de film oorspronkelijk sowieso nogal lang was werd er flink in het scenario gesnoeid. Zo verdween de scène waarin Taran en zijn vrienden in een draaikolk belanden en het bewustzijn verliezen, om vervolgens bij de elfen te ontwaken. Vooral scènes met het ondode leger werden eruit geknipt. Een scène waarvan duidelijk merkbaar is dat hij is verwijderd, is die waar, via een silhouet, te zien is hoe een van de monsters die uit de ketel komt iemand doodt. Doordat deze scène uit de film is geknipt is er duidelijke onderbreking van de muziek in de geluidsband te horen. Andere verwijderde scènes zijn die waarin Taran een vijand doodt met zijn zwaard, en een waarin een man oplost in mist. Alles bij elkaar is er ca. 12 minuten van de oorspronkelijke film verdwenen.[2] De aanpassingen in het script konden echter niet voorkomen dat critici de film nog steeds te grimmig vonden voor kijkers van alle leeftijden. De MPAA gaf de film bij de originele uitgave een PG-rating; de eerste keer ooit dat een Disneyfilm een dergelijke rating kreeg.[1] De film dreigde zelfs een PG-13 rating te krijgen indien bovengenoemde scènes niet zouden zijn verwijderd.

Sinds september 2009 is een geremasterde versie van de film in omloop, maar hierbij zijn de in 1985 verwijderde scènes niet teruggeplaatst. Na een petitie voor een ongecensureerde versie kwam Disney met een reactie dat na zoeken in de archieven vooralsnog geen 'ongealterd filmnegatief' is teruggevonden.

Uitgave en ontvangst[bewerken]

De film werd voor het eerst uitgebracht op 24 juli 1985. Na deze originele uitgave is de film lange tijd uit de roulatie geweest. Pas op 4 augustus 1998 kwam de film uit op VHS. Op 3 oktober 2000 verscheen de DVD-versie.

De film was bij de originele uitgave een financiële mislukking.[3] Reacties op de film waren echter positief. De film heeft in de loop der jaren een cultstatus verkregen.

Externe link[bewerken]

Animatiefilms: Sneeuwwitje en de zeven dwergen (1937) · Pinokkio (1940) · Fantasia (1940) · Dombo (1941) · Bambi (1942) · Saludos Amigos (1942) · De Drie Caballeros (1944) · Make Mine Music (1946) · Vrij en Vrolijk (1947) · Melody Time (1948) · De Avonturen van Ichabod en meneer Pad (1949) · Assepoester (1950) · Alice in Wonderland (1951) · Peter Pan (1953) · Lady en de Vagebond (1955) · Doornroosje (1959) · 101 Dalmatiërs (1961) · Merlijn de Tovenaar (1963) · Jungle Boek (1967) · De Aristokatten (1970) · Robin Hood (1973) · Het Grote Verhaal van Winnie de Poeh (1977) · De Reddertjes (1977) · Frank en Frey (1981) · Taran en de Toverketel (1985) · De Speurneuzen (1986) · Het Dappere Broodroostertje (1987) · Oliver & Co. (1988) · De kleine zeemeermin (1989) · De Reddertjes in Kangoeroeland (1990) · Belle en het Beest (1991) · Aladdin (1992) · The Lion King (1994) · Pocahontas (1995) · De Klokkenluider van de Notre Dame (1996) · Hercules (1997) · Mulan (1998) · Tarzan (1999) · Fantasia 2000 (1999) · Keizer Kuzco (2000) · Dinosaur (2000) · Atlantis: De Verzonken Stad (2001) · Lilo & Stitch (2002) · Piratenplaneet (2002) · Brother Bear (2003) · Paniek op de Prairie (2004) · Chicken Little (2005) · Meet the Robinsons (2007) · Bolt (2008) · De prinses en de kikker (2009) · Rapunzel (2010) · Wreck-It Ralph (2012) · Frozen (2013)
Live-action/animatie: The Reluctant Dragon (1941) · Victory Through Air Power (1943) · Melodie van het zuiden (1946) · So Dear to My Heart (1949) · Mary Poppins (1964) · Heksen & Bezemstelen (1971) · Peter en de Draak (1977) · Who Framed Roger Rabbit (1988) · Enchanted (2007)
DisneyToon Studios: DuckTales: Het Geheim van de Wonderlamp (1990) · A Goofy Movie (1995) · Doug's 1st Movie (1999) · Teigetjes Film (2000) · Het Speelplein: De Grote Vakantie (2001) · Terug naar Nooitgedachtland (2002) · Jungle Boek 2 (2003) · Knorretje's Grote Film (2003) · Teacher's Pet (2004) · Poeh's Lollifanten Film (2005) · Bambi II (2006) · Tinker Bell (2008)
Overig: The Nightmare Before Christmas (1993) · De reuzenperzik (1996) · Valiant (2005) · The Wild (2006) · Roadside Romeo (2008) · A Christmas Carol (2009) · Alice in Wonderland (2010)