Tiendschuur

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Tiendschuur van de abdij Ter Doest

Een tiendschuur of tiendenschuur is het gebouw waarin tijdens de middeleeuwen en het Ancien Régime de belasting van de pachters en andere boeren aan een kasteelheer (of een klooster) werd opgeslagen. Vaak ging het daarbij om de pachtsom in natura, hetzij een tevoren vastgesteld aantal schoven, hetzij een vast aandeel in de oogst. Daarnaast waren veel boeren verplicht tot het betalen van tienden. Ze moesten een tiende deel van de oogst afdragen, oorspronkelijk aan kerkelijke instellingen, later aan particulieren eigenaren die kerkelijke rechten hadden opgekocht.

In veel gevallen gaat het daarbij om kloosterschuren, die oorspronkelijk door het eigen landbouwbedrijf van de kloosters en hun uithoven werd gebruikt. De Latijnse naam grangium voor kloosterboerderij is (indirect) afgeleid van het woord granarium (graanpakhuis).

De middeleeuwse schuur is vanaf de twaalfde eeuw ontstaan op kloosterboerderijen, kroondomeinen en adellijke landgoederen. Voorlopers waren de middeleeuwse ontvangstzaal, het prehistorische woonstalhuis en het Romeinse graanpakhuis.

Enkele tiendschuren zijn nog goed bewaard (of gerestaureerd):

Literatuur[bewerken]

  • Jean-Christian Bans, , 'Hallenhäuser und Hallenscheunen in Frankreich', in: Jahrbuch für Hausforschung 34 (1984), p. 151-183.
  • Walter Horn, 'On the Origins of the Medieval Bay System', in: Journal of the Society of Architectural Historians 17 (1958), nr. 2, p. 2-23.
  • Walter Horn, Ernest Born, The Barns of the Abbey of Beaulieu at its Granges of Great Coxwell and Beaulieu-St.-Leonard's, Berkeley-Los Angeles 1965.
  • Malcolm Kirk, The Barn. Silent Spaces, Londen 1994.
  • Otto S. Knottnerus, 'Haubarg, Barghaus, Bargscheune und ihre mittelalterlichen Vorläufer: Materialien zur Vorgeschichte der Gulfscheune', in: Probleme der Küstenforschung im südlichen Nordseegebiet 32 (2008), p. 105-125.