Transfobie
Transfobie (van verkorting trans voor transgender en Oudgrieks φόβος (phóbos), vrees, angst) of transhaat[1] is een afkeer van of vijandigheid tegenover mensen die transgender zijn. Transfobie kan zich uiten in bijvoorbeeld het ontkennen van de identiteit van de transgender persoon, verbaal of fysiek geweld, verkrachting, ontkenning van asielrecht, discriminatie, of vervolging.[1][2]
De term is ontstaan naar analogie van homofobie, lesbofobie en bifobie. Deze begrippen worden parallel aan seksisme en racisme gebruikt, maar leggen de nadruk op de irrationele basis van de betreffende vormen van discriminatie. Studies wijzen uit dat transfobie en de daaraan gerelateerde sociale isolatie een grote factor is in de verhoogde suïcidaliteit, genderdysforie en depressie onder de transgendergemeenschap.[3][4]
Uitingsvormen
[bewerken | brontekst bewerken]Transfobie kan zich uiten in een verscheidenheid aan vormen. Mensen die transgender zijn worden vaak bepaalde privileges ontzegd die cisgender mensen automatisch gegund worden.[5] Uit onderzoek blijkt dat transnegatief geweld vaker voorkomt dan geweld tegen bijvoorbeeld vrouwen of lesbiennes.[6] Onderzoek in België wees uit dat daar 79,8% van de respondenten minstens één geweldservaring hadden meegemaakt, en dat diegenen die het meegemaakt hebben, vaak meerdere van zulke incidenten hebben ervaren. Dit geweld omvat verbaal of psychisch geweld, materieel geweld (vernietiging of bekladding van eigendommen), fysiek geweld, en seksueel geweld.[7] In Nederland bleken 17 tot 22% van alle transgender en intersekse personen wel eens te maken hebben gehad met lichamelijk of seksueel geweld.[6]
Misgenderen
[bewerken | brontekst bewerken]Een veel voorkomende uitingsvorm van transfobie is het zogenaamde misgenderen: het gebruiken van de verkeerde gendergerelateerde labels voor een persoon. Dit kan per ongeluk gebeuren, maar vaak wordt het ook opzettelijk gedaan.[8] Misgenderen kan bijvoorbeeld het gebruik van de verkeerde voornaamwoorden omvatten, of het gebruik van de geboortenaam in plaats van de nieuwe naam (dit wordt ook wel deadnaming genoemd).[9] Nog een ander voorbeeld van misgenderen is mensen dwingen om zich als het bij geboorte vastgestelde geslacht te gedragen of om gebruik te maken van toiletten of kleedruimtes die niet overeenkomen met hun genderidentiteit.[10]
Misgenderen komt zowel voor of na transitie veel voor.[11] Mensen die transgender zijn worden regelmatig gemisgenderd door dokters, de politie, de media, en anderen.[12] Een studie uit 2018 toonde bij 129 jongeren aan dat voor elke sociale omgeving waarin de gekozen naam van een transgender jongere werd gebruikt, er een duidelijke afname was in symptomen van depressie en suïcidaliteit.[13] Misgenderen is een van de meest voorkomende vormen van transfobie die transgender mensen ervaren en zorgt voor een aantoonbaar verlaagd zelfvertrouwen en het verergeren van genderdysforie.[4]
Taalgebruik
[bewerken | brontekst bewerken]Ook bepaald taalgebruik kan een uiting zijn van transfobie. Voorbeelden hier van zijn spreken van iemands 'biologische geslacht' of van iemands 'echte naam', of het gebruiken van verouderde termen zoals 'transseksueel' of 'travestiet'[14] en andere hondenfluitjes, zoals 'genderideologie'.[15]
Seksueel geweld
[bewerken | brontekst bewerken]Hoewel de precieze getallen variabel zijn, is de meest geaccepteerde conclusie dat rond de 50% van de transgendergemeenschap in Amerika minstens één keer seksueel geweld heeft ervaren.[16] Binnen Europa wordt over het algemeen een waarde van tussen de 23% en 59% gevonden.[7] In nederland heeft 23% van de trans mensen op de werkvloer seksueel geweld meegemaakt.[17]
Fysiek geweld
[bewerken | brontekst bewerken]Fysiek geweld tegen mensen uit de transgendergemeenschap wordt vaak veroorzaakt door negatieve opinies over transgender mensen, waarvan velen hun slachtofferschap niet met de politie durven te delen.[18] Wereldwijd worden per jaar ongeveer 300 transgender mensen vermoord. Omdat moord op transgender personen vaak niet als zodanig gerapporteerd wordt ligt het daadwerkelijke aantal waarschijnlijk hoger. Sinds 2023 komt het ook steeds vaker voor dat prominente activisten worden vermoord.[19] In Nederland heeft bijna een kwart van de non-binaire populatie te maken gehad met fysiek geweld. 21% van de transgender jongeren jonger dan 16 jaar geeft aan thuis geschopt of geslagen te worden. Dit getal is bijna drie keer zo hoog als in de rest van de populatie.[20]
Discriminatie in de zorg
[bewerken | brontekst bewerken]Wereldwijd wordt zorg voor transgender personen bemoeilijkt door discriminatie. Een overzichtsstudie uit 2018 constateerde dat ruim een kwart van de Amerikaanse transgenderbevolking weleens heeft meegemaakt dat een dokter behandeling weigerde, meer dan twee keer zoveel als de rest van de bevolking. Dokters zijn vaak slecht geïnformeerd omdat transgenderzorg niet in opleidingscurriculums wordt opgenomen, daardoor moeten mensen vaak zelf aan artsen of aan andere medische professionals uitleggen wat voor zorg ze nodig hebben en waar rekening mee gehouden moet worden in behandelingen, in plaats van andersom.[21] Genderbevestigende zorg is meestal, ondanks dat het wereldwijd erkend wordt als de meest effectieve vorm van zorg voor deze bevolkingsgroep,[22] niet of zeer beperkt beschikbaar.[23] Met name in de Verenigde Staten speelt de overheid hierin een belangrijke rol door genderbevestigende zorg in veel staten om politieke redenen te beperken of volledig te verbieden.[24]

Georganiseerde campagnes
[bewerken | brontekst bewerken]In verscheidene landen, met name de Verenigde Staten[24] en Groot-Brittannië,[25] is sprake van een georganiseerde campagne om de rechten van transgender mensen verder in te perken, vaak als onderdeel van een bredere radicaal-rechtse beweging.[26] Deze organisaties omschrijven zichzelf vaak als "genderkritisch" en hebben als doel de politiek te beïnvloeden om transgender mensen verder te marginaliseren.[27][28] Ze hebben vaak een sterke focus op "biologisch geslacht" als de enige bepalende factor van iemands genderidentiteit en ervaringen, een denkwijze die sterk geïnspireerd is door bepaalde bio-essentialistische stromingen binnen het radicaal feminisme.[29][25]
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- 1 2 Wat is transfobie?. Slachtofferwijzer. Geraadpleegd op 7 oktober 2024.
- ↑ (en) Gry Pauline Koefoed, Transgender woman Fernanda raped in a Danish centre for asylum seekers. UnCommon Sense (16 augustus 2012). Geraadpleegd op 23 januari 2026 – via Blogspot.
- ↑ Bauer, Greta R., Scheim, Ayden I., Pyne, Jake, Travers, Robb, Hammond, Rebecca (2 juni 2015). Intervenable factors associated with suicide risk in transgender persons: a respondent driven sampling study in Ontario, Canada. BMC Public Health 15 (1): 525. ISSN:1471-2458. PMID: 26032733. PMC: PMC4450977. DOI:10.1186/s12889-015-1867-2.
- 1 2 (en) Mitchell, Linas, MacArthur, Heather J., Blomquist, Kerstin K. (2021-07). The effect of misgendering on body dissatisfaction and dietary restraint in transgender individuals: Testing a Misgendering‐Congruence Process. International Journal of Eating Disorders 54 (7): 1295–1301. ISSN:0276-3478. DOI:10.1002/eat.23537. "Transgender people who experience overt transphobic discrimination report more body dissatisfaction (Watson, Veale, & Saewyc, 2017), and even subtle, unintentional acts of bias negatively affect mental health over time (Nadal, Griffin, Wong, Hamit, & Rasmus, 2014). Misgendering, or labeling someone as a gender other than that with which they identify (intentionally or unintentionally), is among the most pervasive, subtle, and invalidating biases experienced by transgender individuals (Nadal, Davidoff, Davis, & Wong, 2014) and is associated with lowered appearance self-esteem and feeling incongruence between one's appearance and internal identification (McLemore, 2018)."
- ↑ Wat trans mensen merken van het gebrek aan acceptatie (en hoe die kan groeien). NU.nl (17 mei 2022). Geraadpleegd op 7 oktober 2024.
- 1 2 Discriminatie en geweld tegen lhbtiq+ personen tegengaan. Rijksoverheid. Geraadpleegd op 7 oktober 2024.
- 1 2 Motmans, Joz, T'Sjoen, Guy, Meier, Petra (2015). Geweldervaringen van transgender personen in België. Steunpunt Gelijkekansenbeleid 2015
- ↑ Serano, Julia (2009). Whipping girl: a transsexual woman on sexism and the scapegoating of femininity. Seal Press, New York. ISBN 978-0-7867-4791-7.
- ↑ Bender-Baird, Kyla (2011). Transgender employment experiences: gendered perceptions and the law. State University of New York Press, Albany. ISBN 978-1-4619-0630-8.
- ↑ (en) McLemore, Kevin A. (2 januari 2015). Experiences with Misgendering: Identity Misclassification of Transgender Spectrum Individuals. Self and Identity 14 (1): 51–74. ISSN:1529-8868. DOI:10.1080/15298868.2014.950691.
- ↑ Harrison, Kelby (2013). Sexual deceit: the ethics of passing, Lanham, MD. ISBN 978-0-7391-7706-8.
- ↑ (en) Ansara, Y. Gavriel, Hegarty, Peter (2012-05). Cisgenderism in psychology: pathologising and misgendering children from 1999 to 2008. Psychology and Sexuality 3 (2): 137–160. ISSN:1941-9899. DOI:10.1080/19419899.2011.576696.
- ↑ Vance, Stanley R. (2018-10). The Importance of Getting the Name Right for Transgender and Other Gender Expansive Youth. Journal of Adolescent Health 63 (4): 379–380. ISSN:1054-139X. DOI:10.1016/j.jadohealth.2018.07.022.
- ↑ (en) Quispe López, 9 propblematic phrases you may not have realized are transphobic. Business Insider (25 november 2020). Gearchiveerd op 28 augustus 2024. Geraadpleegd op 7 oktober 2024.
- ↑ (en) Ruth Pearce (10 augustus 2020). TERF wars: An introduction. The Sociological Review 68 (4). DOI:10.1177/0038026120934713.
- ↑ (en) Stotzer, Rebecca L. (2009-05). Violence against transgender people: A review of United States data. Aggression and Violent Behavior 14 (3): 170–179. DOI:10.1016/j.avb.2009.01.006.
- ↑ Nationaal Rapport Inclusion4All. Transgender Netwerk. Geraadpleegd op 20 juli 2026.
- ↑ Xavier, Jessica M., Bobbin, Marilyn, Singer, Ben, Budd, Earline (11 oktober 2005). A Needs Assessment of Transgendered People of Color Living in Washington, DC. International Journal of Transgenderism 8 (2-3): 31–47. ISSN:1553-2739. DOI:10.1300/j485v08n02_04.
- ↑ (en) Trans Murder Monitoring 2025 reveals new trend in anti-trans violence: Systematic targeting of activists and movement leaders - TGEU - Trans Europe and Central AsiaTGEU – Trans Europe and Central Asia (12 november 2025). Geraadpleegd op 19 juli 2026.
- ↑ Cijfers. Transgender Netwerk. Geraadpleegd op 19 juli 2026.
- ↑ (en) Kcomt, Luisa (7 februari 2019). Profound health-care discrimination experienced by transgender people: rapid systematic review. Social Work in Health Care 58 (2): 201–219. ISSN:0098-1389. DOI:10.1080/00981389.2018.1532941.
- ↑ (en) Coleman, E., Radix, A. E., Bouman, W. P., Brown, G. R., de Vries, A. L. C. (19 augustus 2022). Standards of Care for the Health of Transgender and Gender Diverse People, Version 8. International Journal of Transgender Health 23 (sup1): S1–S259. ISSN:2689-5269. PMID: 36238954. PMC: 9553112. DOI:10.1080/26895269.2022.2100644.
- ↑ (en) Ebert, Madeline R., Guo, Meng S., Klein, Spencer J., Doren, Erin L., Klement, Kristen A. (1 oktober 2025). Barriers of Access to Gender-Affirming Health Care and Surgery: A Systematic Review. Transgender Health 10 (5): 418–427. ISSN:2688-4887. PMID: 41340818. PMC: 12670666. DOI:10.1089/trgh.2023.0020.
- 1 2 (en) Garcia Gutiérrez, Jessie Melina, Dusic, Emerson, Bambilla, Audren J.K., Restar, Arjee Javellana (1 september 2024). A Narrative Synthesis Review of Legislation Banning Gender-Affirming Care. Current Pediatrics Reports 12 (3): 44–51. ISSN:2167-4841. PMID: 40143991. PMC: 11935454. DOI:10.1007/s40124-024-00320-y.
- 1 2 Hines, Sally (4 juli 2025). Hands towards the right: UK gender–critical feminism and right-wing coalitions. Journal of Gender Studies 34 (5): 699–715. ISSN:0958-9236. DOI:10.1080/09589236.2025.2468805.
- ↑ (en) Amery, Fran, Mondon, Aurelien (1 mei 2025). Othering, peaking, populism and moral panics: The reactionary strategies of organised transphobia. The Sociological Review 73 (3): 680–696. ISSN:0038-0261. DOI:10.1177/00380261241242283.
- ↑ (en) Walters, Mark Austin (2024). Legalizing transphobia: from courtroom to legislature, how gender-critical activism is hurting us all. Journal of Law and Society 51 (3): 343–366. ISSN:1467-6478. DOI:10.1111/jols.12491.
- ↑ Lamble, Sarah (2 juli 2024). Confronting complex alliances: Situating Britain’s gender critical politics within the wider transnational anti-gender movement. Journal of Lesbian Studies 28 (3): 504–517. ISSN:1089-4160. PMID: 38783535. DOI:10.1080/10894160.2024.2356496.
- ↑ Paradoxical right-wing sexual politics in Europe. Palgrave Macmillan, Cham (2022). ISBN 978-3-030-81340-6.