Transhumance in de Alpen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Verplaatsing van vee.

Transhumance in de Alpen is de seizoensgebonden migratie van personen met hun vee tussen vaste zomer- en wintergebieden in de Alpen. Hoewel het toerisme en de industrie tegenwoordig veel bijdragen aan de economie van het Alpengebied, wordt seizoensgebonden migratie naar hoge weiden nog steeds beoefend in Beieren, Oostenrijk, Slovenië, Italië en Zwitserland, met uitzondering van de meest bezochte toeristische gebieden.

Geschiedenis[bewerken]

Het transhumance-systeem in de Alpen is vrijwel onveranderd gebleven sinds de hoge middeleeuwen. Dit wordt mede duidelijk door een document dat verwijst naar een zomers weiland van 1204. Langs de rand van de Alpen, te beginnen rond 1300 in West- en Centraal-Zwitserland en een iets later in het oosten van Zwitserland, werd veeteelt de primaire agrarische activiteit. Een aantal gespecialiseerde veemarkten ontstonden in Arona, Bellinzona, Como en Varese in het zuiden, en Villeneuve in het westen. In deze gemeenschappen aan de rand van de Alpen, omvatte transhumance zowel de verticale beweging van vee naar de weilanden én horizontale beweging naar de veemarkten. In de gemeenten gelegen in de centrale Alpen, waren de kuddes meer divers. Over het algemeen waren er grote kuddes schapen met veel kleinere kuddes rundvee en andere dieren zoals varkens en geiten.

Cultuur[bewerken]

Transhumance is een traditionele beoefening die die veel van het huidige landschap in de Alpen heeft gevormd. Zonder deze invloeden zouden de meeste gebieden onder de 2.000 meter alleen maar bossen zijn. De veetrek in de Alpen draagt voor een groot deel bij aan eeuwenoude traditionele tradities als jodelen, schwingen en het bespelen van de alpenhoorn. In de Zwitserse folklore wordt ook veel gebruik gemaakt van traditionele verhalen over mythologische wezens zoals dwergen die de Alpse weide bewonen, de creaties worden vaak neergezet als behulpzaam of als veroorzakers van het kwaad.

De veetrek speelt een belangrijke rol in de kaasmakerij, zie bijvoorbeeld kaascultuur in Vorarlberg.

Alpine Cultuur[bewerken]

Het LEADER-programma Gauertaler Alpenkultur[1] is opgericht om de gasten en de lokale bevolking te informeren over de Gauertal vallei en haar culturele landschap. Hoe dit culturele landschap ontstaan is en, wanneer men niet oplet, langzaam verloren gaat. Deze route is gemaakt om de traditionele levensstijl (transhumance) van deze regio zichtbaar te maken. Een ander doel van het project is om wandelroutes op een zodanige wijze te sturen, dat de gevoelige Alpengebieden niet langer worden beïnvloed door stromen van de bezoekers.

De themaroute Gauertaler AlpkulTour, door het cultuurlandschap van het Montafon in het Rätikon-gebergte, is een populaire wandelroute onder bezoekers. Op de route zijn o.a. elf sculpturen van de lokale kunstenaar Roland Haas te vinden. De opvallende houtsculpturen verbinden de eeuwenoude cultuur van het dal met het heden. De sculpturen zijn elk gewijd aan een ander gebied van het culturele landschap.[2]

Referenties[bewerken]