Treinstel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Belgisch dieselhydraulisch treinstel reeks 41

Een treinstel is een vaste combinatie van rijtuigen (bakken in het spoorjargon) met eigen aandrijving en twee stuurstanden. Treinstellen kunnen bij het eindstation gemakkelijk kopmaken (van richting veranderen). Doordat elk van de stellen eigen aandrijfkracht heeft, kunnen de technische installaties onder de rijtuigbakken verdeeld worden. Bij sommige treinstellen is de aandrijving verdeeld over het hele treinstel (zoals bij de Nederlandse Plan V en de Belgische AM73) en bij andere (zoals de driedelige Koploper) in één rijtuig.

Vaak zijn treinstellen voorzien van automatische koppelingen (zoals Scharfenbergkoppelingen) met elektrische en pneumatische verbindingen, die het mogelijk maken twee of meer stellen in treinschakeling te laten rijden, waarbij alle functies identiek vanuit één machinistencabine worden uitgevoerd. Dit is overigens ook mogelijk met orthodoxe koppelingen, maar door de dan benodigde extra snoeren en luchtslangen is dat minder eenvoudig. Dankzij de vlotte koppeling en ontkoppeling kan voor en na het spitsuur de treinlengte worden aangepast aan de drukte. Bovendien bestaat de mogelijkheid dat aantal treinstellen op een deel van het traject gecombineerd als één trein rijden. Met een traditionele (getrokken) trein is dat veel minder eenvoudig.

Treinstellen kunnen worden aangedreven door dieselmotoren (dieselhydraulisch of dieselmechanisch treinstel), met elektromotoren (elektrisch treinstel) of met een combinatie van beide (dieselelektrisch).

Lichte (diesel)treinstellen worden ook wel light trains genoemd.

Als een treinstel uit maar één rijtuig bestaat wordt het een motorrijtuig genoemd.

De Nederlandse materieeltypes DD-AR en IRM zijn niet uitgevoerd als treinstel, maar als treinstam. Deze treinstammen hebben wel net als treinstellen automatische koppelingen waardoor in treinschakeling gereden kan worden.

De motoren van een treinstel bevinden zich in een of meer van de rijtuigen. Vaak zijn ze nauwelijks zichtbaar. Bij een elektrisch treinstel zijn het niet noodzakelijk de rijtuigen met de stroomafnemers, zie bijvoorbeeld Dubbeldeks interregiomaterieel#VIRM-2/3.

Belgische treinstellen[bewerken]

  • Klassiek motorstel:(de twee'tjes-tweeledige-klassiekje) 2-delig elektrisch treinstel
  • AM75 (vierledige-varkensneus-hondekop): 4-delig elektrisch treinstel
  • AM80 (Break-sneltrein): 3-delig elektrisch treinstel (was oorspronkelijk 2-delig)
  • AM86 (Sprinter-Duikbril): 2-delig elektrisch treinstel
  • AM96 (DMT-Deense Neus): 3-delig elektrisch treinstel
  • AM08 (Desiro): nieuw 3-delig elektrisch treinstel
  • Reeks 41 (Buskes-Wasmachine): 2-delig dieselhydraulisch treinstel.

Nederlandse treinstellen[bewerken]

1rightarrow blue.svg Zie Lijst van Nederlands rollend materieel

Zie ook[bewerken]

Tweede betekenis[bewerken]

Met een treinstel wordt in kringen van spoorenthousiasten ook wel bedoeld een liefdespaar waarvan beide personen bij "het spoor" werken of elkaar in de trein ontmoet hebben.

Spoorwegmaterieel NMBS
Locomotieven: Stoom: Type 1 · Type 7 · Type 12
Elektrisch: Type 101 · Type 120 · Type 121 · HLE 11 · HLE 12 · HLE 13 · HLE 15 · HLE 16 · HLE 18 (Alstom) · HLE 18 en 19 (Siemens) · HLN 19 (BN) · HLE 20 · HLE 21 · HLE 22 · HLE 23 · HLE 24 · HLE 25 · HLE 26 · HLE 27 · HLE 28 (Bombardier) · HLE 29 (Bombardier)
Diesel: HLD 51 · HLD 52 · HLD 53 · HLD 54 · HLD 55 · HLD 57 · HLD 59 · HLD 60 · HLD 61 · HLD 62 · HLD 64 · HLD 65 · HLD 66
Rangeer: Type 230 · Type 231 · HLR 70 · HLR 71 (Baume-Marpent) · HLR 71 (ABR) · HLR 72 · HLR 73 · HLR 74 · HLR 75 · HLR 76 · HLR 77 · HLR 80 · HLR 81 · HLR 82 · HLR 83 · HLR 84 · HLR 85 · HLR 90 · HLR 91 · HLR 92
Rijtuigen: Enkeldeks: GC · GCI · I1 · I2 · I3 · I4 · I5 · I6 · I10 · I11 · K1 · K2 · K3 · K4 · L · M1 · M2 · M3 · M4 · N · R · SR-3
Dubbeldeks: M5 · M6 · M7
Treinstellen: Diesel: 600 · 608 · 652 · MW40 · MW41 · MW42 · MW43 · MW44 · MW45 · MW46 · MW49
Elektrisch: Type 1935 · Klassiek motorstel (MS39 · MS46 · MS50 · MS51 · MS53 · MS54 · MS55 · MS56 · MS62 · MS66 · MS70 · MS73 · MSCR) · Mat '57 · MS75 · MS80 · MS86 · TMST (Eurostar) · MS96 · Thalys PBA · PBKA · V250 · MS08 (Desiro ML)