U (kana)

う in hiragana of ウ in katakana (Hepburn: u) zijn Japanse kana die elk voor één mora staan, ze staan beide voor één vocaal de /ɯ/^?. In de gojūon nemen de kana de derde positie in de ア行 [a-gyō], met als voorganger あ/ア en opvolger え/エ.

Streepvolgorde

Streepvolgorde van う	Streepvolgorde van ウ
Streepvolgorde van de hiragana う, deze wordt geschreven met twee strepen.	Streepvolgorde van de katakana ウ, deze wordt geschreven met drie strepen.

Herkomst

De hiragana-kana: う is ontleend aan: 宇.
De katakana-kana: ウ is ontleend aan: 宇.

Dakuten : ゔ en ヴ

う en ウ met dakuten, ヴ en ゔ, worden getranslitereerd als: [vu]. De dakuten is een Japans diakritisch teken dat een stemloze medeklinker stemhebbend maakt.

う en ウ gecombineerd met dakuten zijn vrij zeldzaam en daarvan komt eigenlijk alleen de katakana ヴ daadwerkelijk voor in een aantal leenwoorden (gairaigo), zoals in: ヴァイオリン [vaiorin] ("viool") en ヴェネツィア [venetsia] ("Venetië"). De hiragana ゔ bestaat technisch als tegenhanger van ヴ maar wordt formeel niet gebruikt in gairaigo omdat die standaard uitsluitend in katakana worden geschreven.

Yōon : gepalataliseerde morae met sutegana en dakuten

う met dakuten en sutegana ゃ, ゅ, en ょ, vormen de yōon: ゔゃ, ゔゅ, en ゔょ, deze worden getranslitereerd als: [vya], [vyu], en [vyo].
ヴ met dakuten en sutegana ャ, ュ, en ョ, vormen de yōon: ヴャ, ヴュ, en ヴョ, deze worden getranslitereerd als: [vya], [vyu], en [vyo].

Sutegana : ゥ

De sutegana ゥ is de kleine kana-variant van ウ en wordt gebruikt voor het creëren van een mora die niet voorkomt in de gojūon. Ze worden in de praktijk vooral gebruikt voor het schrijven van gairaigo (leenwoorden) en daarom wordt ook alleen de katakana-vorm gebruikt. In principe kan ゥ achter elk katakana-gojūon- en katakana-yōon-karakter worden geplaatst om nieuwe leenwoordklanken of fonetische nuances te creëren. Hoewel combinaties met yōon niet erg gebruikelijk zijn en vooral in fonetische transcripties worden gebruikt.

ト	ゥ	ー
[to]	[u]	[u]
tū
Do (toon)

Het Japanse syllabarium

In onderstaande tabel staat het traditionele Japanse syllabarium, bekend als gojūon. Elke 'lettergreep' in de gojūon is ook een mora. Elke mora kan worden geschreven met een hiragana- of een katakana-karakter.

Gojūon in hiragana en katakana
	Gyō
n	w	r	y	m	h	n	t	s	k	•		Dan
ん / ン	わ / ワ	ら / ラ	や / ヤ	ま / マ	は / ハ	な / ナ	た / タ	さ / サ	か / カ	あ / ア	a
n	wa	ra	ya	ma	ha	na	ta	sa	ka	a	a
	ゐ / ヰ	り / リ	X	み / ミ	ひ / ヒ	に / ニ	ち / チ	し / シ	き / キ	い / イ	i
	wi	ri	X	mi	hi	ni	chi	shi	ki	i	i
	X	る / ル	ゆ / ユ	む / ム	ふ / フ	ぬ / ヌ	つ / ツ	す / ス	く / ク	う / ウ	u
	X	ru	yu	mu	fu	nu	tsu	su	ku	u	u
	ゑ / ヱ	れ / レ	X	め / メ	へ / ヘ	ね / ネ	て / テ	せ / セ	け / ケ	え / エ	e
	we	re	X	me	he	ne	te	se	ke	e	e
	を / ヲ	ろ / ロ	よ / ヨ	も / モ	ほ / ホ	の / ノ	と / ト	そ / ソ	こ / コ	お / オ	o
	wo	ro	yo	mo	ho	no	to	so	ko	o	o

Zie ook