Vlaamse Ardennen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Vlaamse Ardennen
Gemeenten in de Vlaamse Ardennen
Gemeenten in de Vlaamse Ardennen
Hoogste punt Hotondberg (145 m)
Locatie Oost-Vlaanderen, België
Type laaggebergte
Portaal  Portaalicoon   Aardwetenschappen
Zicht op Zulzeke
Ronse en omgeving

De Vlaamse Ardennen zijn een heuvelachtige streek in het zuiden van de Belgische provincie Oost-Vlaanderen variërend in hoogte tussen 88 en 145 meter. De streek is niet duidelijk omlijnd, maar meestal bedoelt men hiermee het arrondissement Oudenaarde en de steden Zottegem en Geraardsbergen. De streek is een officieel erkend Regionaal Landschap en vormt een bekende toeristische regio. De heuvelrij loopt over de taalgrens over in het Henegouwse Pays des Collines, dat geografisch een geheel vormt met de Vlaamse Ardennen.

Naamgeving[bewerken]

De streek heeft niets te maken met de Ardennen in Wallonië, maar is slechts zo genoemd vanwege haar heuvelachtige karakter. De benaming werd gegeven door de schrijver Omer Wattez in 1889: "O, mijn schoon land, met uw wijde horizonten; land van heuvels en dalen, waar ge tien, twaalf dorpen in één dag te voet kunt bezoeken, van het ene naar het andere gaan langs veldwegeltjes die klimmen en dalen; waar ge vanop een hoogte wel twintig dorpen ziet liggen, met hun kerktorens en huizen en hofsteden en boomgaarden. O, mijn schoon land met uw wijde en brede vergezichten, ... machtig veel groen, bossen, lange bomenrijen die men op de hoogten van verre ziet staan ..."

Gemeenten en steden in de Vlaamse Ardennen[bewerken]

Geraardsbergen, Oosterzele, Sint-Lievens-Houtem, Zottegem, Herzele en Brakel worden zowel tot de Vlaamse Ardennen als de Denderstreek of de Bloemenstreek (in het geval van Oosterzele) gerekend.

Natuurgebieden in de Vlaamse Ardennen[bewerken]

Heuvels in de Vlaamse Ardennen[bewerken]

Structuur[bewerken]

Hoogtemodel van de Vlaamse Ardennen

De zuidelijke grens van de Vlaamse Ardennen wordt gevormd door een heuvelrij tussen de Kluisberg in het westen en de Pottelberg in het oosten met een lengte van meer dan vijftien kilometer. De Kluisberg, Hotondberg, Muziekberg en Oudenberg zijn gekend als getuigenheuvels. De heuvelrug is bedekt met verschillende bossen en vormt een natuurlijke grens tussen noord en zuid. Van west naar oost volgen volgende top(jes) elkaar op: Kluisberg, Knokteberg, Hotond, Kruisberg, Muziekberg, Hoppeberg, Pottelberg en Parikeberg. Na de Pottelberg wordt de heuvelkam minder uitgesproken bij de Parikeberg en bij Geraardsbergen is deze volledig geërodeerd door de Dender, waardoor de Oudenberg, Bosberg en Congoberg enigszins geïsoleerd liggen aan de oostzijde van de Dender. Doordat de grens tussen Vlaanderen en Wallonië op verschillende plaatsen op deze heuvelrug loopt, valt de natuurlijke grens van de Vlaamse Ardennen voor een deel in de provincie Henegouwen. Zo ligt de Pottelberg niet in Vlaanderen, maar kan hij als onderdeel van de heuvelrij wel gezien worden als een deel van het natuurlijk geheel van de Vlaamse Ardennen en het Pays des Collines.

De N36 steekt de zuidelijke heuvelrij over tussen de Knokteberg en de Hotond. De N60, die Gent met Ronse verbindt, doet dit bij de Kruisberg en de N48 bij de Hoppeberg.

Tussen Brakel en Oudenaarde loopt een gelijkaardig maar korter interfluvium. De hoogste punten zijn van west naar oost de Kerselareberg (86 m), Varent (102 m) en Berg ten Stene (106 m). Dit interfluvium vormt eerder een afgerond plateau zonder uitgesproken heuveltoppen zoals voor de zuidelijke heuvelrij het geval is. Over het plateau loopt de N8 tussen Brakel en Oudenaarde. Het plateau wordt aan de noord- en vooral de zuidzijde begrensd wordt door steile hellingen. Aan de zuidzijde liggen verschillende hellingen met specifieke namen: Edelareberg, Achterberg, Ladeuze, Eikenberg, Kapelleberg, Boigneberg, Varentberg, Berg ten Stene en Steenberg. Deze hellingen verbinden de Maarkebeekvallei met de N8 bovenaan. Aan de noordzijde zijn de hellingen minder steil. Tot de steilste hellingen aan deze zijde behoren de Volkegemberg, Wolvenberg en Kattenberg.

Beide heuvelruggen worden verbonden door een langere heuvelrug die zich in noord-zuidrichting uitstrekt over meer dan achttien kilometer. Deze rug start in het hart van het Henegouwse Pays des Collines nabij La Croisette (Ellignies-lez-Frasnes) (134 m) en loopt via de Hoppeberg tot de Pottenberg en Vissegem. Tussen de Hoppeberg en de N8 liggen enkele steile hellingen die vanuit de Maarkebeekvallei omhoog klimmen (Steenbeekberg en Ganzenberg). Aan het noordelijke einde sluit deze heuvelrug aan op de heuvelrug Berg ten Stene - Varent - Kerselareberg. In noordoostelijke richting loopt een zijtak van deze heuvelrug nog verder via de Valkenberg en Berendries tot Sint-Maria-Oudenhove. Verder naar Zottegem in het noorden en Wijnhuize en Sint-Lievens-Esse in het oosten toe wordt de heuvelrug minder hoog en steil.

Lijst[bewerken]

Naam hoogte (meter
boven zeespiegel)
gemeente
Pottelberg 157 Vloesberg (Pays des Collines)
Hotondberg 150 Ronse — Kluisbergen
Kluisberg 142 Kluisbergen — Mont-de-l'Enclus
Muziekberg 148 Ronse — Maarkedal
Knokteberg 123 Kluisbergen
Oudenberg 110 Geraardsbergen
Moerbekeheuvel 110 Moerbeke - Galmaarden (Pajottenland)
Edelareberg 86 Oudenaarde
Koppenberg 79 Oudenaarde

Wielrennen[bewerken]

De hellingen in de Vlaamse Ardennen worden in verschillende wielerwedstrijden regelmatig beklommen. Als dezelfde heuvel wordt beklommen via verschillende routes wordt vaak een andere naam gegeven aan specifieke hellingen:

Hellingen[bewerken]

Naam hoogte (meter
boven zeespiegel)
Hoogteverschil gemeente
Pottelberg 157 63 Vloesberg (Pays des Collines)
Hotondberg (vanaf Kwaremont) 145 110 Ronse — Kluisbergen
Kluisberg (Ruien-Boskouter) 140 112 Kluisbergen
Kluisberg (Ruien-Bergstraat) 93 66 Kluisbergen
Muziekberg 133 33 Ronse — Maarkedal
Knokteberg 123 88 Kluisbergen
Kwaremont 118 106 Kluisbergen
Oude Kwaremont 111 93 Kluisbergen
Muur van Geraardsbergen 110 92 Geraardsbergen
Bosberg 105 57 Moerbeke - Galmaarden (Pajottenland)
Ganzenberg 105 70 Maarkedal
Leberg 99 45 Elst - Zegelsem
Berendries 98 66 Brakel
Valkenberg 98 53 Brakel
Kapelleberg 97 68 Maarke-Kerkem - Maarkedal
Grotenberge 88 33 Zottegem
Volkegemberg 84 54 Volkegem
Boigneberg 83 53 Maarkedal
Eikenberg 82 68 Maarkedal
Edelareberg 80 64 Oudenaarde
Koppenberg 78 64 Oudenaarde
Kattenberg 60 40 Oudenaarde
Wolvenberg 51 45 Oudenaarde — Volkegem

Trivia[bewerken]

De Permanensje is een audiovisueel streekbezoekerscentrum van de Vlaamse Ardennen gelegen te Geraardsbergen.

Externe links[bewerken]