Zuiderpark (Groningen)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Tekening met vestingwerken Groningen 1649 (Noord is hier links). Rechts-midden: het bastion ('Oosterdwinger') tussen Herepoort en Oosterpoort. Parklaan (toen: 'Onder de Boompjes') bestaat al. Tussen Onder de Boompjes en de singel bij de Oosterdwinger ontstond het Zuiderpark

Het Zuiderpark is een kleine villabuurt in Groningen, die aan het einde van de negentiende eeuw is aangelegd op de voormalige vestingwerken aan de zuidkant van de binnenstad.

Beschrijving[bewerken]

Het Zuiderpark ligt in het noordwesten van de Oosterpoortwijk tussen het Verbindingskanaal, de Hereweg en de Oosterweg. De zuidgrens wordt gevormd door de in een hoek verlopende Parklaan (vroeger 'Onder de Boompjes'), die de grens aangeeft van de vroegere Griffelinie die op zijn beurt parallel loopt aan de Oosterdwinger. De bebouwing bestaat voornamelijk uit vrijstaande villa's, waarvan negen tot rijksmonument zijn verklaard. Het Zuiderpark is tevens de naam van de weg langs het Verbindingskanaal die de noordgrens van de buurt vormt en ook die van de wegen tussen de bebouwing.

Het Zuiderpark wordt aan de zuidelijke zijde omzoomd door de Parklaan. De Parklaan (vroeger: "Onder de Boompjes") is ouder dan het Zuiderpark, hetgeen ook te zien is aan de loop van de laan: die volgt de structuur van het voormalige bastion - gelegen tussen Herepoort en Oosterpoort - in de vroegere wallen van Groningen. Ook de Parklaan heeft een aantal rijksmonumenten.

In 1986 kwam het gemeentebestuur van Groningen onder aanvoering van de toenmalige PvdA-wethouder van Ruimtelijke Ordening Ypke Gietema (1942-2013) met een structuurplan voor de stad, waarvan onder meer de bouw van kantoren langs de zuidzuide van het Verbindingskanaal deel uitmaakte. Ten behoeve hiervan zou een groot deel van de huizen in het Zuiderpark moeten worden gesloopt, waaronder de villa's. Hiertegen rees veel verzet, waarbij vooral de naar aanleiding van de plannen inderhaast opgerichte actiegroep Vrienden tot het Behoud van het Zuiderpark en Omgeving een belangrijke rol speelde.[1] In het voorjaar van 1987 sprak de gemeenteraad zich tegen de sloopplannen uit, maar Gietema legde zich daar niet bij neer.[2] Pas nadat later dat jaar ook de PvdA in de stad zich tegen de plannen keerde, werd de sloop alsnog afgeblazen.[3][4] In 1994 werden de meeste villa's tot rijksmonument verklaard[5] en in 2000 werd het Zuiderpark in zijn geheel aangewezen als beschermd stadsgezicht.

Rijksmonumenten[bewerken]

De rijksmonumenten in het Zuiderpark zijn:

Pand Bouwjaar Architect(en) Rm nr. Foto
Zuiderpark 2 1881-82 H. Beusekom 483710 20120325 Zuiderpark 2 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 3 1881 K. & H. Hoekzema 483697 20100413 Zuiderpark 3 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 4-5 1880 A.R. Kramer 483717 20100416 Zuiderpark 4-5 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 8-9 1880 483725 20120325 Zuiderpark 8-9 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 12-13 1904 G. Nijhuis 483736 20120325 Zuiderpark 12-13 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 18 1896 K. Hoekzema 483746 20100509 Zuiderpark 18 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 20 1880-82 K. & H. Hoekzema 483753 20100413 Zuiderpark 20 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 25 1905 P.M.A. Huurman 483703 20100413 Zuiderpark 25 Groningen NL.jpg
Zuiderpark 26 1881 K. & H. Hoekzema 483760 20100412 Zuiderpark 26 Groningen NL.jpg
Parklaan 1 1881 483662 20120202 Parklaan 1 Groningen NL.jpg
Parklaan 15 1888 483669 Parklaan15groningen.jpg
Parklaan 16 1870 B. Siebolts 483675 Groningen - Parklaan 16.jpg
Parklaan 18 1873 483681 20100516 Parklaan 18 Groningen NL.jpg

Literatuur[bewerken]

  • Kremer, J., & G.J.D. Offerman (2008). Het Zuiderpark en omgeving : een Gronings stadsdeel met een rijke historie. LS Ontwerpers BNO, Groningen. 96 p.