Zweedse Kok

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Swedish Chef is een Muppet, een personage uit The Muppet Show. Het personage is naamloos maar wordt altijd met de naam 'Swedish Chef' ("Zweedse chef-kok") aangeduid. Zijn recepten zijn altijd apart en meestal niet eetbaar. De pop werd door Jim Henson (mondbewegingen en stem) en Frank Oz (handen) tegelijkertijd bediend. Tegenwoordig is Bill Barretta de hoofdspeler van de Swedish chef.

Personage[bewerken]

De scènes van de Zweedse kok zijn een parodie op kookprogramma's op televisie. Hij draagt een witte koksmuts en heeft opvallend borstelige wenkbrauwen die zijn ogen verbergen. Het is één van de weinige Muppets waar de handen van de poppenspeler te zien zijn. De handen dienen immers als handen van de pop en vergemakkelijken het bedienen van het keukengereedschap. De armen van de poppenspeler gaan hier bij de elleboog naar binnen.

Aan het begin van bijna iedere sketch zingt de Zweedse kok steevast hetzelfde liedje, waarbij hij onder de kreet "bork-bork-bork" zijn gereedschap achter zich neergooit, steevast potjes en pannetjes van de stellingen gooiend. Het liedje wordt gezongen in een imitatie-Zweeds. Na het lied gaat de chef verder met zijn half-verstaanbare taaltje waarin de Zweedse klanken geparodieerd worden. Tussen zijn commentaar door is af en toe een Engels woord begrijpbaar, zodat de kijker de sketch kan volgen.

De recepten die de kok bereidt zijn meestal zeer ongewoon en vaak worden woordspelingen gebruikt. Enkele voorbeelden:

  • Bij het recept "chicken in the basket" (kip in het mandje) wordt een kip eerst door een basketbalnet gegooid, waarna zij in de pan belandt.
  • Voor de "chocolate mousse" (chocolademousse) gaat hij op zoek naar een eland (Engels: "moose")

Op het einde loopt de sketch meestal uit op slapstick, waar alles in het honderd loopt of het keukengerei en de recepten zich tegen de chef keren.

Nalatenschap[bewerken]

Het taaltje van de Zweedse chef ging een eigen leven leiden. In 1992 werd een UNIX lex-filter gemaakt die standaard-Engels kon omzetten naar "chefspeak". Dit filter werd al vlug populair in de hackercultuur en verspreidde zich vervolgens in de mainstream. Verschillende websites bieden een "Swedish Chef"-vertaling aan, zoals de zoekmachine Google. In 2003 bracht Opera Software een speciale "Bork"-versie van zijn internetbrowser uit, die de MSN-website vertaalt in "Zweeds". Sinds 2005 is er voor Firefox een extensie waarmee je pagina's naar "chefspeak" om kunt zetten.

In 2005 bracht de United States Postal Service een blad met postzegels uit met Jim Henson en tien Muppets, waaronder de Zweedse chef.

Externe link[bewerken]

De Muppets en andere Jim Henson-projecten
Muppets: Andy en Randy Pig · Animal · Beaker · Bean Bunny · Beauregard · Bobo · Camilla · Clifford · Crazy Harry · Dr. Bunsen Honeydew · Dr. Julius Strangepork · Dr. Phil Van Neuter · Dr. Teeth · Floyd Pepper · Foo-Foo · Fozzie · Gonzo · J.P. Grosse · Janice · Johnny Fiama · Kermit · Lew Zealand · Link Hogthrob · Lips · Mahna Mahna · Miss Piggy · Muppet Newsman · Muppy · Pepe · Rizzo · Robin · Rowlf · Sal Minella · Sam · Sam the Eagle · Scooter · Seymour · De Snowths · Spamela Hamderson · Statler en Waldorf · Sweetums · Uncle Deadly · Walter · Wayne en Wanda · Zoot · Zweedse Kok
The Muppet Show-pilots: The Muppets Valentine Show (1974) · Sex and Violence (1975)
Series: Sam and Friends (1955) · Sesame Street (1969) & Sesamstraat (1976) · The Muppet Show (1976) · De Freggels (1983) · Muppet Babies (1984) · The Jim Henson Hour (1989) · Dinosaurs (1991) · Muppets Tonight (1996) · Stinkie en Boudewijn Show (1994) · Bruine Beer in het Blauwe Huis (1997) · Statler & Waldorf: From the Balcony (2005) · The Muppets (2015)
Kerstspecials: The Great Santa Claus Switch (1970) · Emmet Otter's Jug-Band Christmas (1977) · Christmas Eve on Sesame Street (1978) · A Christmas Together (1979) · The Christmas Toy (1986) · A Muppet Family Christmas (1987) · It's a Very Merry Muppet Christmas Movie (2002) · Letters to Santa (2008)
Andere specials: Hey Cinderella! (1969) · The Frog Prince (1971) · The Muppet Musicians of Bremen (1972) · The Muppets Go to the Movies (1981) · Rocky Mountain Holiday (1982) · The Tale of the Bunny Picnic (1986) · The Muppets at Walt Disney World (1990) · Muppet Classic Theater (1994) · Elmopalooza (1998) · Kermit's Swamp Years (2002) · The Muppets' Wizard of Oz (2005)
Bioscoopfilms: The Muppet Movie (1979) · The Great Muppet Caper (1981) · The Dark Crystal (1982) · The Muppets Take Manhattan (1984) · Follow That Bird (1985) · Labyrinth (1986) · The Muppet Christmas Carol (1992) · Muppet Treasure Island (1996) · Muppets from Space (1999) · The Adventures of Elmo in Grouchland (1999) · The Muppets (2011) · Muppets Most Wanted (2014)
Muziek: Bein' Green · Dr. Teeth and the Electric Mayhem · Mahna Mahna · The Rainbow Connection
Belangrijke personen: Bill Barretta · Kevin Clash · Dave Goelz · Lord Grade · Brian Henson · Jane Henson · Jim Henson · Richard Hunt · Jerry Juhl · Jerry Nelson · Frank Oz · Don Sahlin · Steve Whitmire
Pretparkattractie: Muppet*Vision 3D