Banská Bystrica (Duits: Neusohl, Hongaars: Besztercebánya) is een stad in Slowakije met ruim 80.000 inwoners (2006). De stad ligt ongeveer in het geografische centrum van het land aan de rivier Hron, en aan de voet van de Lage Tatra, de Grote Fatra en het Slowaaks Ertsgebergte (Slovenské rudohorie). Banská Bystrica is de hoofdstad van de gelijknamige regio en district, en de Matej Bel-universiteit is er gevestigd.
Banská Bystrica is ontstaan in de negende eeuw. De stad ontving in 1255 van Koning Béla IV van Hongarije stadsrechten. Vanuit historisch oogpunt is Banská Bystrica een bekende middeleeuwse mijnbouwstad. De stad heeft de vele waardevolle kunsthistorische monumenten aan die periode te danken.
[bewerken] Herkomst van de naam
De oudste bekende verwijzing naar Banská Bystrica was het Latijnse Noua villa Bystrice prope Lypcham uit 1255, wat nieuwe nederzetting Bystrica nabij Ľupča betekent. In 1263 duikt Besterchebana (Bystrica mijnbouw) voor het eerst op, wat sterk lijkt op de huidige Hongaarse naam van de stad, Besztercebánya. Zowel de huidige Slowaakse (Banská Bystrica) als de Hongaarse variant (Besztercebánya) zijn samengesteld uit het Slowaakse en Hongaarse woord voor mijnbouw, respectievelijk Banská en bánya, en de naam van de beek Bystrica. De toevoeging Banská werd pas in 1773 toegevoegd.
De Duitse naam voor de stad, Neusohl betekent eigenlijk "Nieuw Zvolen", verwijzend naar de nabij gelegen stad Zvolen, die in het Duits eerder Sohl en tegenwoordig Altsohl ("Oud Zvolen") wordt genoemd. De eerste inwoners van Banská Bystrica kwamen uit Zvolen.
[bewerken] Geboren in Banská Bystrica
|
|
|
Het plein SNP in het centrum van de stad
|
|
