Europees kampioenschap voetbal

Europees kampioenschap
De Coupe Henri Delauney, die wordt uitgereikt aan de winnaar van het EK voetbal
Sport	Voetbal
Regio	Europa
Bond/organisator	UEFA
Eerste editie	1960 in Frankrijk
Regerend kampioen	Spanje (2008)
Recordkampioen	Duitsland met 3 titels
Portaal    Sport

Het Europees kampioenschap voetbal, kortweg EK voetbal, is een vierjaarlijks voetbaltoernooi tussen Europese landenteams. Door middel van voorrondes plaatsen landen zich, waarna in een maand tijd bepaald wordt welk landenteam het beste van Europa is.

Geschiedenis

Al in 1927 bedacht de Franse secretaris-generaal van de FIFA, Henri Delauney, een Europees kampioenschap voor landenteams. Toch duurde het, mede vanwege de Tweede Wereldoorlog, nog tot 1960 voordat de eerste EK-eindronde plaatsvond. Delauney, naar wie de beker werd genoemd, maakte het niet meer mee: hij stierf in 1955.

Onder auspiciën van de UEFA, de Europese voetbalbond, wordt dit toernooi sinds 1960 elke vier jaar georganiseerd. De eerste twee edities werden gespeeld onder de naam Europacup voor landen.

Van 1960 tot en met 1976 kwalificeerden vier landen zich voor het eindtoernooi. Uit deze landen werd dan de organisator van de eindronde gekozen. Vanaf 1980 wordt van tevoren bepaald in welk land de eindronde zal plaatsvinden. Sinds 2000 is het ook mogelijk dat twee landen het eindtoernooi gezamenlijk organiseren. Tot en met 1992 namen acht landen deel aan de eindronde. Vanaf 1996 doen zestien landen mee en 24 landen vanaf 2016.

Toekomstige ontwikkelingen

Michel Platini, voorzitter van de UEFA, zei tijdens een interview dat hij de eindronde van het Europees kampioenschap wilde verplaatsen naar augustus. Hij wil hiermee bereiken dat de spelers na hun vakantie uitgerust aan het toernooi beginnen en niet, zoals nu, net na een druk en vermoeiend seizoen nog zo'n belangrijk toernooi moeten spelen. Daarnaast besloot de UEFA om het toernooi uit te breiden tot 24 landenteams. De kans dat de grote voetballanden dan het toernooi missen wordt kleiner, de grote groep landen achter de top heeft meer kans zich te kwalificeren en volgens de UEFA zou het een kwaliteitsimpuls aan het toernooi geven, als landen als Denemarken, Schotland en Engeland zich wel structureel kwalificeren voor het Europees kampioenschap. Deze landen ontbraken op de editie van 2008. Ook zal een toernooi met meer teams en meer wedstrijden meer inkomsten voor de UEFA genereren. Platini kreeg hiervoor de steun van alle landen.

Golden goal en silver goal

In 1996 werd op het EK in Engeland de golden goal ook wel ‘sudden death’ ingevoerd. Zowel tijdens dit EK, als het daarop volgende EK van 2000, werd het toernooi gewonnen door een golden goal. In 2002 schafte de UEFA de golden goal weer af. Voor het EK van 2004 werd de silver goal geïntroduceerd. Tijdens dit EK is de silver goal alleen van toepassing geweest tijdens de halve finale tussen Griekenland en Tsjechië, hier won Griekenland de wedstrijd door in de laatste minuut van de eerste verlenging te scoren. In 2006 is de UEFA weer terug gegaan naar het 'oude' verlengingssysteem; twee keer een kwartier verlenging, wanneer de wedstrijd dan nog onbeslist is beslissen strafschoppen over winst en verlies.

Resultaten

Jaar	Gastland		Finale				Troostfinale
			Winnaar	Resultaat	Tweede plaats		Derde plaats	Resultaat	Vierde plaats
1960 Details	Frankrijk		Sovjet-Unie	3 - 1 (n.v.l.)	Joegoslavië		Tsjecho-Slowakije	2 - 0	Frankrijk
1964 Details	Spanje		Spanje	2 - 1	Sovjet-Unie		Hongarije	3 - 1	Denemarken
1968 Details	Italië		Italië	1 - 1 (n.v.l.; 2 - 0 replay)	Joegoslavië		Engeland	2 - 0	Sovjet-Unie
1972 Details	België		West-Duitsland	3 - 0	Sovjet-Unie		België	2 - 1	Hongarije
1976 Details	Joegoslavië		Tsjecho-Slowakije	2 - 2 (n.v.l.; 5 - 3 pen.)	West-Duitsland		Nederland	3 - 2 (n.v.l.)	Joegoslavië
1980 Details	Italië		West-Duitsland	2 - 1	België		Tsjecho-Slowakije	1 - 1 (n.v.l.; 9 - 8 pen.)	Italië

Jaar	Gastland		Finale				Halve finalisten
			Winnaar	Resultaat	Tweede plaats
1984 Details	Frankrijk		Frankrijk	2 - 0	Spanje		Denemarken	Portugal
1988 Details	West-Duitsland		Nederland	2 - 0	Sovjet-Unie		Italië	West-Duitsland
1992 Details	Zweden		Denemarken	2 - 0	Duitsland		Nederland	Zweden
1996 Details	Engeland		Duitsland	2 - 1 (n.v.l.)	Tsjechië		Engeland	Frankrijk
2000 Details	België en Nederland		Frankrijk	2 - 1 (n.v.l.)	Italië		Nederland	Portugal
2004 Details	Portugal		Griekenland	1 - 0	Portugal		Nederland	Tsjechië
2008 Details	Oostenrijk en Zwitserland		Spanje	1 - 0	Duitsland		Rusland	Turkije
2012 Details	Oekraïne en Polen
2016 Details	Frankrijk

Historisch deelnemersoverzicht

#	Land	Deelnames	GS	W	G	V	P	DV	DT	DS
1.	Duitsland*	10	38	20	8	10	68	55	39	16
2.	Nederland	8	32	18	4	10	58	55	32	23
3.	Spanje	8	30	15	6	9	51	38	31	7
4.	Frankrijk	7	28	15	5	8	50	46	34	12
5.	Italië	7	27	13	8	6	47	27	18	9
6.	Tsjechië**	7	25	14	2	9	44	36	32	4
7.	Portugal	5	23	13	3	7	42	34	22	12
8.	Rusland***	9	27	11	4	12	37	31	36	-5
9.	Engeland	7	23	8	4	11	28	31	28	3
10.	Denemarken	7	24	7	4	13	25	26	38	-12
11.	Kroatië	3	11	5	2	4	17	14	13	1
12.	Zweden	4	14	4	4	6	16	19	16	3
13.	Griekenland	3	12	4	2	6	14	9	13	-4
14.	België	4	12	4	2	6	14	13	20	-7
15.	Turkije	3	12	4	1	7	13	11	18	-7
16.	Joegoslavië	5	14	3	2	9	11	22	39	-17
17.	Schotland	2	6	2	1	3	7	4	5	-1
18.	Roemenië	4	13	1	4	8	7	8	17	-9
19.	Zwitserland	3	9	1	2	6	5	5	13	-8
20.	Ierland	1	3	1	1	1	4	2	2	0
21.	Noorwegen	1	3	1	1	1	4	1	1	0
22.	Bulgarije	2	6	1	1	4	4	4	13	-9
23.	Hongarije	2	4	1	0	3	3	5	6	-1
24.	Slovenië	1	3	0	2	1	2	4	5	-1
25.	Oostenrijk	1	3	0	1	2	1	1	3	-2
26.	Polen	1	3	0	1	2	1	1	4	-3
27.	Letland	1	3	0	1	2	1	1	5	-4

* Inclusief de resultaten behaald als West-Duitsland.

** Inclusief de resultaten behaald als Tsjecho-Slowakije.

*** Inclusief de resultaten behaald als Sovjet-Unie en GOS.

Topscorers aller tijden

#	Naam	Land	Doelpunten
1.	Michel Platini	Frankrijk	9
2.	Alan Shearer	Engeland	7
3.	Nuno Gomes	Portugal	6
	Thierry Henry	Frankrijk	6
	Patrick Kluivert	Nederland	6
	Ruud van Nistelrooy	Nederland	6

Meeste wedstrijden aller tijden

#	Naam	Land	wedstrijden
1.	Lilian Thuram	Frankrijk	16
	Edwin van der Sar	Nederland	16
3.	Luís Figo	Portugal	14
	Karel Poborský	Tsjechië	14
	Zinédine Zidane	Frankrijk	14

Trivia

• Slechts acht spelers ooit wonnen in één jaar de Europacup I en het Europees Kampioenschap. In 1964 was het Luis Suárez Miramontes die met Internazionale de Europacup I won en met Spanje Europees Kampioen werd. In 1988 waren het vijf spelers, te weten Hans van Breukelen, Ronald Koeman, Berry van Aerle, Wim Kieft en Gerald Vanenburg. Zij wonnen met PSV de Europacup I en met het Nederlands Elftal het Europees Kampioenschap. In 2000 wonnen Nicolas Anelka en Christian Karembeu met Real Madrid de Europacup en met Frankrijk het Europees Kampioenschap. Van deze spelers speelden Kieft en Karembeu echter in geen van de finales mee.
• Tijdens Rusland - Spanje, op 26 juni 2008, maakte Xavi het 500ste doelpunt in de geschiedenis van het EK.

Externe links

• Website EK 2012
• RSSSF
• Soccerway.nl EK

Bronnen, noten en/of referenties

Europees kampioenschap voetbal

Eindronde: Frankrijk 1960 · Spanje 1964 · Italië 1968 · België 1972 · Joegoslavië 1976 · Italië 1980 · Frankrijk 1984 · West-Duitsland 1988 · Zweden 1992 · Engeland 1996 · België en Nederland 2000 · Portugal 2004 · Oostenrijk en Zwitserland 2008 · Oekraïne en Polen 2012 · Frankrijk 2016 · 2020 Kwalificatie: 1960 · 1964 · 1968 · 1972 · 1976 · 1980 · 1984 · 1988 · 1992 · 1996 · 2000 · 2004 · 2008 · 2012

UEFA

Clubcompetities: Champions League · Europa League · Super Cup · Women's Champions League · Futsal Cup · The NextGen Series Voormalige clubcompetities: Europacup I · Europacup II · Intertoto · Jaarbeursstedenbeker · UEFA Cup Landencompetities: EK · EK onder 21 · EK onder 19 · EK onder 17 · EK vrouwen · EK vrouwen onder 19 · EK vrouwen onder 17 · Regiobeker · EK Futsal Overig: Coëfficiënten · Fair Play · Stadionclassificatie · Afbeeldingen

Mediabestanden

Zie de categorie European Football Championship van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.