Hoogeveen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Hoogeveen
Gemeente in Nederland
Vlag van de gemeente Hoogeveen Wapen van de gemeente Hoogeveen
Locatie van de gemeente Hoogeveen
Situering
Hoofdplaats Hoogeveen
Provincie Drenthe
Coördinaten 52°43' NB 6°28' OL
Algemeen
Oppervlakte 129,22 km²
- land 127,69 km²
- water 1,53 km²
Inwoners (31 dec. 2008) 54.643? (428/km²)
Belangrijke verkeersaders A28 A37; spoorlijn Groningen-Meppel
Politiek
Burgemeester (lijst) Willem Urlings (CDA)
Zetels
Gemeenteraad
PvdA
CDA
VVD
ChristenUnie
Gemeentebelangen
GroenLinks
31
10
8
5
4
3
1
Economie
Gemiddeld inkomen (2006) € 11.900 per inw.
Gem. WOZ-waarde (2008) € 184.000
WW-uitkeringen (2007) 23 per 1000 inw.
Autobezit (2007) 448 per 1000 inw.
Overig
Postcode 7900-7916, 7918, 7930-7931, 7933-7934, 7936
Netnummer 0524, 0528
CBS-code 0118
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website www.hoogeveen.nl
Portaalicoon   Nederland
Satellietfoto Hoogeveen en omgeving
Raadhuis Hoogeveen

Hoogeveen (Sound uitspraak (info·uitleg)) (Drents: t Ogeveine of t Oveine) is een stad en gemeente in het zuiden van de provincie Drenthe in Nederland. De gemeente heeft een oppervlakte van 129 km² (waarvan 0,19 km² water) en heeft 54.643 inwoners (31 dec. 2008, bron: CBS).

Inhoud

[bewerken] Kernen

De gemeente Hoogeveen telt elf officiële kernen, waarvan Hoogeveen verreweg de grootste is.

Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2007

Kern Inwoners Kern Inwoners
Hoogeveen 38.389 Nieuweroord 931
Hollandscheveld 4.318 Nieuw Moscou 527
Noordscheschut 1.989 Tiendeveen 772
Elim 2.425 Fluitenberg 486
Nieuwlande 1.361 Stuifzand 631
Pesse 1.780 Industriegebied 574

Bron: Statisch Jaarboek gemeente Hoogeveen 2007

[bewerken] Geschiedenis

De geschiedenis van het veen van de huidige gemeente Hoogeveen begint in het jaar 1551. Dat jaar kochten Reinold van Burmania en zijn vrouw de zogenaamde Meppense Venen, de zuidoostelijke helft van de gemeente. In 1625 ruilde Roelof van Echten een gebied ter grootte van 2000 morgen voor beloofde diensten en infrastructuur met de boeren van Steenbergen en Ten Arlo. Het gebied was ooit eigendom van de Heer van Ruinen, maar die werd helemaal buiten spel gezet. In 1631 werden de beide gebieden bij elkaar getrokken, en begon de eigenlijke geschiedenis van de vervening. Hiertoe werd de Compagnie der 5000 morgen opgericht. Het afgegraven veen werd via een kanaal (de Nieuwe Grift, later de Hoogeveense Vaart genoemd) over het water naar Meppel en verder vervoerd. Dwars op dit kanaal werden op een afstand van 160 meter van elkaar kleinere kanalen gegraven, de zogenaamde wijken. Deze afstand was voor een arbeider nog doelmatig af te leggen met een kruiwagen vol turf. Zo ontstond een raster van elkaar kruisende kanalen. Door middel van nieuwe kanalen, de opgaanden, werden stelsels van wijken verderop in de venen, eveneens aan de Hoogeveense Vaart gekoppeld. Straatnamen als 'Hollandscheveldse Opgaande' en 'Zuideropgaande' herinneren aan die kanalen.

Het dorp Hoogeveen werd in 1636 gesticht door Pieter Joostens Warmont en Johan van der Meer, Leidse investeerders, omdat de Leienaren (Hollandsche Compagnie) na hevige conflicten met Roelof van Echten (die de ontwikkeling van het gebied eerder belemmerde dan stimuleerde) besloten dat hun arbeiders zich permanent op hun venen moesten kunnen vestigen. Op het belangrijkste kruispunt (het Kruis genaamd) vestigden zich ook al snel winkeliers, verveners, rentmeesters en ambachtslui. Een nieuwe plaats was geboren. In het begin had de nieuwe plaats verschillende namen: Hooch Echten, Nieuw Echten en Echten's Hoogeveen. Iedereen sprak echter ook al van Hoogeveen, en die verkorte naam bleef behouden. Opvallend genoeg was de verkoop van de grond van Hoogeveen echter zo slordig geregeld, dat pas in 1664 de overdracht van de grond onder het oudste deel van het dorp een feit werd. Tot dan was het oudste deel van het dorp dus juridisch deel van de marke van Steenbergen en Ten Arlo. Hoogeveen bleef nog eeuwenlang een veenkolonie. Pas aan het einde van de 19e eeuw werd turf minder belangrijk en schakelde de plaats over op landbouw en veeteelt en industrie. Bekende fabrieken van die tijd zijn de Coöperatieve Zuivelfabriek (tegenwoordig Kaasfabriek DOC), de blikfabriek Drenthina (later een onderdeel van het Thomassen_&_Drijver-Verblifa) en de conserven- en diepvriesfabriek Lukas Aardenburg (Iglo-producten) (later een onderdeel van Unilever).

Watertoren Hoogeveen

Ook kwam de industrieel Hubertus Willem Karel Fredrik Hendrik Scheijbeler naar Hoogeveen die naast Lukas Aardenburg de industrie van Hoogeveen vorm gaf. Scheijbeler, Tappenbeck Grand hotel Huis ter Duin, Dreesmann van het warenhuis Vroom&Dreesmann waren drie vrienden die vanuit Duitsland naar Nederland kwamen en bedrijven stichten. Scheijbeler bezat een landhuis in Hoogeveen die hij in het najaar vaak betrok om in de bossen op jacht te kunnen gaan.

In de Tweede Wereldoorlog, om precies te zijn van 8 juli 1944 tot de bevrijding op 11 april 1945, werd Hoogeveen bestuurd door de NSB'er Jan Marinus Veldhuis. Hij werd na een 'stoomcursus' persoonlijk aangesteld door rijkscommissaris Seyss Inquart. Bij de komst van de Canadezen vluchtte hij aanvankelijk op een fiets maar verborg zich later in een huis in de WC. Na enige jaren in de gevangenis te hebben doorgebracht vestigde hij zich in 1950 in Rotterdam als accountant.

Na de Tweede Wereldoorlog werden de meeste kanalen gedempt. Hierdoor ontstonden lange, brede, rechte wegen, ideaal voor verkeer. Onder andere Philips, Fokker en Standard Electric vestigden zich in de plaats. Ook richtte Jan Kip in 1947 Kip Caravans in Hoogeveen op. De economie kreeg een enorme impuls en Hoogeveen was enige tijd de snelst groeiende gemeente groter dan 20.000 inwoners van Nederland[1]. Om aan de enorme bevolkingsgroei te kunnen voldoen, werden er grote nieuwbouwwijken aangelegd. In de jaren tachtig was de grote groei er echter uit. In plaats van de eerder verwachte 100.000 inwoners rond 1990 stabiliseerde het aantal inwoners rond ongeveer 45.000. Door een gemeentelijke herindeling waarbij enkele dorpen aan de gemeente werden toegevoegd en de aanleg van de nieuwbouwwijk de Erflanden groeide het aantal inwoners later tot ongeveer 55.000

[bewerken] Bezienswaardigheden

Korenmolen de Zwaluw.
  • In het centrum, in het bijzonder rondom het oude kruis, bevinden zich nog enkele van de oudste huizen van het dorp met fraaie gevels, zoals het Huis met de Duivengaten (tegenwoordig een restaurant) en de voormalige drogisterij uit 1703 (tegenwoordig een woning en een esoterie). In de gevel, waarschijnlijk de oudste gevel van Hoogeveen, zit een gevelsteen met de tekst "So Godt voor ons is Wie sal tegen ons syn". En ook het Olde Schippershuus, een café waar schippers bij elkaar kwamen. Het Olde Schippershuus is nog het oudste bestaande pand van Hoogeveen, met een kern uit 1632/1633. Het huis is gebouwd als rentmeesterswoning en kantoor voor de Algemeene Compagnie van de 5000 Morgen, opgericht in 1631 te Zwartsluis. De eerste bekende rentmeester was Carst Peters uit Hasselt. Vanaf de 18e eeuw heeft het pand verschillende bestemmingen gehad. Na 1882 is het een café geworden. In datzelfde jaar werd het pand ingrijpend verbouwd. Het ontwerp was van architect Hoegsema.
  • De Cascade, het langste kunstwerk van Europa door de Hoofdstraat
  • Het Historisch museum De 5000 Morgen
  • De Grote Kerk aan de Grote Kerkstraat (bouw begonnen in 1651 en enigszins voltooid in 1664)
  • De Joodse begraafplaatsen aan van Echtenstraat (gesticht 1725) en aan de Zuiderweg (gesticht 1829)
  • Raadhuis Hoogeveen
  • De korenmolen De Zwaluw aan de van Echtenstraat
  • De Synagoge aan de Schutstraat, het huidig kerkgebouw van unie baptistengemeente de Schutse
  • De Remonstrantse Kerk aan de Grote Kerkstraat
  • Vincent van Gogh huis in Hoogeveen (in 1883 logeerde Van Gogh hier enkele weken)
  • Vliegveld Hoogeveen

[bewerken] Cultuur

Het beeld Trommelslager.

Het beeld van de tamboer (trommelslager) aan de Kleine Kerkstraat

[bewerken] Musea

[bewerken] Geschiedenis

  • Die Luyden van 't Hooge Veene

Die Luyden van 't Hooge Veene is een levende geschiedenisgroep die zich vooral richt op de 17e eeuw (Gouden Eeuw), de periode dat de veenkolonie Hoogeveen ontstond. De groep doet veel onderzoek naar de geschiedenis van Hoogeveen, maar zij probeert vooral het dagelijks leven van arbeiders, verveners, schippers en ambachtslieden tot leven te wekken. Zij doen dit zowel in als buiten Hoogeveen. De groep is een zelfstandige werkgroep van Museum De 5000 Morgen in Hoogeveen. De groep is opgericht in 2006.

[bewerken] Rijksmonumenten

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de rijksmonumenten in de plaats en nabijgelegen gehuchten. De objecten worden getoond zoals deze zijn geregisteerd in het Rijksmonumentenregister, inclusief onderdelen van een monument met een eigen rijksmonumentnummer.

Monumentnr.?
 Adres
 Naam
 Oorspronkelijke functie?
 Bouwjaar/architect
 Coördinaten?
 Afbeelding
22252 Info Gebouw Woonhuis 52°43'13"N, 6°28'41"O
22253 Info Gebouw Woonhuis 52°43'31"N, 6°28'53"O
22254 Info Molen Industrie- en poldermolen 52°43'31"N, 6°28'57"O
22255 Info Kerk/onderdeel Kerk en kerkonderdeel 52°43'33"N, 6°28'50"O
22256 Info Gebouw Boerderij 52°43'15"N, 6°28'39"O
22257 Info Gebouw Boerderij 52°43'14"N, 6°28'38"O
22258 Info Kerk/onderdeel Kerk en kerkonderdeel 52°43'10"N, 6°28'17"O
22259 Info Gebouw Woonhuis 52°43'6"N, 6°27'26"O
22260 Info Gebouw Woonhuis 52°42'46"N, 6°26'10"O
480818 Info Gebouw Transport 52°2'35"N, 4°21'23"O
507296 Info Kerk/onderdeel Kerk en kerkonderdeel 52°43'27"N, 6°29'13"O
507297 Info Gebouw Winkel 52°43'49"N, 6°28'37"O
507298 Info Gebouw Woonhuis 52°43'46"N, 6°28'38"O
507299 Info Gebouw Woonhuis 52°43'43"N, 6°28'40"O
507300 Info Gebouw Woonhuis 52°43'40"N, 6°28'40"O
507301 Info Gebouw Woonhuis 52°43'42"N, 6°28'38"O
507302 Info Gebouw Overheidsgebouw 52°44'2"N, 6°28'33"O
507303 Info Museum Venendal Gebouw Woonhuis 52°43'41"N, 6°28'40"O
507304 Info Gebouw Bestuursgebouw en onderdl 52°43'34"N, 6°28'29"O

Bron: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed KICH Rijksmonumenten Dataset

[bewerken] Evenementen

[bewerken] Economie

[bewerken] Markten

In Hoogeveen is er markt in het centrum op de Markt op donderdag van 08.30 - 13.00 uur en op zaterdag van 09.00 - 17.00 uur.

Zomers is 6 week lang elke donderdag een markt genaamd De Pulledagen. Deze markt begint 's ochtends vroeg en wordt 's avonds rond middernacht afgesloten met muziek. Overdag zijn er vele kraampjes, een grote rommelmarkt en er is overal muziek.

[bewerken] Politiek

Uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen (GR) en Tweede Kamerverkiezingen (TK):

Partij GR 2006 TK 2006
in % in %
Opkomst 62,94 81,1
CDA 24,28 37,1
PvdA 28,81 30,6
VVD 14,19 11,3
ChristenUnie 11,35 4,8
Gemeentebelangen 9,38 -
SP - 4,8
LPF - 4,0
GroenLinks 4,49 3,2
D66 1,47 2,2
PRO Hoogeveen 2,16 -
Liberaal Hoogeveen 1,45 -
SGP 1,24 1,0
Hoogeveen Lokaal 1,18 -

College van burgemeester en wethouders:

[bewerken] Verkeer en vervoer

Hoogeveen en omgeving

     Gemeentegrenzen

     Wijkgrenzen

     Buurtgrenzen

     Autosnelweg

     Secundaire weg

     Spoorweg

  

██ Geselecteerde gemeente

██ Bebouwd gebied

██ Bos of park

██ Binnenwater, rivier of kanaal

[bewerken] Snelwegen

Hoogeveen ligt bij het gelijknamige Knooppunt Hoogeveen van de Autosnelwegen A28 (naar het westen en noorden) en A37 (naar het oosten) en de autoweg N48 (naar het zuiden).

[bewerken] Openbaar vervoer

Station.

Hoogeveen ligt aan de spoorlijn Zwolle-Groningen. Op 1 mei 1870 werd Station Hoogeveen geopend aan de deze spoorlijn, het huidige stationsgebouw stamt uit 1984. Anno 2007 wordt het station overdag door de week in beide richtingen twee keer per uur door een trein aangedaan, 1 keer door de stoptrein Zwolle-Groningen, en 1 keer door de intercity Schiphol-Groningen, die vanaf Zwolle als stoptrein rijdt.

Begin vorige eeuw kwamen er verbindingen per stoomtram tot stand. Deze verbindingen waren van de maatschappijen Eerste Drentsche Stoomtramweg Maatschappij en Dedemsvaartsche Stoomtramweg-Maatschappij. Deze laatste opende haar lijn naar Hoogeveen in 1905. Vlak na de Tweede Wereldoorlog werden het vervoer per stoomtram beëindigd en werd het personenvervoer overgenomen door bussen.

Het stadsvervoer wordt verzorgd door Connexxion. De buitendorpen worden door de volgende buslijnen bediend meestal ook verzorgd door Connexxion

[bewerken] Industriespoorlijn

Door het industrieterrein van Hoogeveen loopt ook een industriespoorlijn. Deze spoorlijn is al geruime tijd buiten gebruik. De spoorlijn is aangesloten op de doorgaande spoorlijn van Zwolle naar Groningen. Vroeger werd deze lijn gebruikt voor de bevoorrading van de grotere fabrieken in Hoogeveen zoals: Philips en veevoederfabriek ACM. Men heeft eind 2005 onderzocht of het mogelijk was om de stamlijn weer in gebruik te nemen, maar dat gaat niet door wegens plannen van de gemeente. De gemeente Hoogeveen gaat de ruimte van het spoor voor een deel gebruiken voor een nieuwe weg. Daarom werd een deel van de industriespoorlijn opgebroken. Op dit moment (mei 2008) is een al een groot deel van de spoorlijn verwijderd.

[bewerken] Vliegveld

Hoogeveen heeft een klein vliegveld (Vliegveld Hoogeveen). Dit vliegveld wordt voornamelijk voor recreatieve doeleinden gebruikt.

[bewerken] Bekende Hoogeveners

[bewerken] Geboren

[bewerken] Woonachtig

[bewerken] Media

[bewerken] Sport

HZVV
  • HV Kwiek (Handbal)
  • HAC'63(Atletiek)
  • HZVV(Voetbal)
  • Hoogeveen(Voetbal)
  • De Peddelaars (Wielrennen)
  • HHC (Hockey)
  • VV de Weide (Voetbal)
  • Thrianta (Korfbal)
  • Olhaco (Volleybal)
  • ZPC Hoogeveen (Zwemmen)
  • Smash (Badminton)
  • TC de Weide (Tennis)
  • HLTC (Tennis)
  • 't Noord (Tennis)
  • HBC (Biljart)
  • Budovereniging Hoogeveen (Judo,Aikido,Systema)
  • Olympia (Gymnastiek)
  • Reflex '65 (Tafeltennis)
  • hbv falcons (Basketball)
  • GC Martensplek (Golf)
  • HRV De Compagnie (roeivereniging)

[bewerken] Externe links

Referenties:
  1. ↑ Geschiedenis van Hoogeveen, 1815-1975 Door H. Gras, F. Nijstad
Gemeente Hoogeveen Hoogeveen

Elim · Fluitenberg · Hollandscheveld · Hoogeveen · Nieuw Moscou · Nieuweroord · Nieuwlande · Noordscheschut · Pesse · Stuifzand · Tiendeveen
Provincie Drenthe Drenthevlag

Aa en Hunze · Assen · Borger-Odoorn · Coevorden · Emmen · Hoogeveen · Meppel · Midden-Drenthe · Noordenveld · Tynaarlo · Westerveld · De Wolden

Nederland · Provincies · Gemeenten
 
Persoonlijke instellingen
Boek maken