Westerlo

Westerlo

Gemeente in België
Geografie
Gewest	Vlaanderen
Provincie	Antwerpen
Arrondissement	Turnhout
Coördinaten	51°5′N, 4°54′E
Oppervlakte – Onbebouwd – Woongebied – Andere	55,13 km² (2009) 69,71% 14,36% 15,93%
Bevolking (Bron: Statbel)
Inwoners – Mannen – Vrouwen – Bevolkingsdichtheid	23.896 (01/01/2010) 50,39% 49,61% 433 inw./km²
Leeftijdsopbouw 0–17 jaar 18–64 jaar 65 jaar en ouder	(01/01/2008) 19,08% 65,63% 15,29%
Buitenlanders	1,90% (01/01/2008)
Politiek en bestuur
Burgemeester	Guy Van Hirtum (CD&V)
Bestuur	CD&V
Zetels CD&V Groep Eenheid Vlaams Belang Open Vld Groen!	27 18 4 3 1 1
Economie
Gemiddeld inkomen	15.960 euro/inw. (2007)
Werkloosheidsgraad	6,43% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode 2260 2260 2260 2260	Deelgemeente Westerlo Oevel Tongerlo Zoerle-Parwijs
Zonenummer	014 - 016 - 015
NIS-code	13049
Politiezone	Zuiderkempen
Website	www.westerlo.be
Detailkaart
ligging binnen het arrondissement Turnhout in de provincie Antwerpen
Portaal    België

Westerlo is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen. De gemeente telt ruim 24.000 inwoners en is de hoofdplaats van het kieskanton en het gerechtelijk kanton Westerlo.

Geschiedenis

Westerlo komt voor de eerste maal in de geschriften voor omstreeks het jaar duizend, wanneer het door gouwgraaf Ansfried aan de kerk van Utrecht werd geschonken. Deze schenking vond plaats niet lang nadat Ansfried op verzoek van de Duitse Keizer Otto III tot bisschop van Utrecht was gewijd. Vanaf de dertiende eeuw werd Westerlo beheerd door de heren van Wezemaal, die erfmaarschalk van het hertogdom Brabant waren. De heren van Wezemaal hielden het dorp in erfpacht van de kerk van Utrecht. De heren van Wezemaal konden de schepenen van Westerlo benoemen, die voor de eerste maal in 1264 werden vermeld. De familie van Wezemaal was bouwheer van de donjon van het kasteel van Westerlo (juiste bouwjaar onbekend). Zij lieten ook het gasthuis van Westerlo in 1377 oprichten (tijdens de Tachtigjarige Oorlog verwoest). In de vijftiende eeuw werd de Grote Nete tot in Westerlo bevaarbaar gemaakt. In die eeuw stond er op de markt van Westerlo een halle (voor het laatst vermeld aan het einde van de zeventiende eeuw). In 1464 stierf Jan II van Wezemaal zonder wettelijke mannelijke nakomelingen. Via een codicil bij het testament van Jan II, werd Westerlo geschonken aan de graaf van Charolais, Karel van Bourgondië, beter gekend als de Stoute (hertog van Bourgondië, Brabant ... in 1467). In 1472 werd Westerlo door Karel de Stoute aan Guy van Brimeu overgedragen, die tijdens de woelige periode die volgde op de dood van Karel de Stoute op de markt van Gent werd onthoofd. In 1484 kwam Westerlo aan de familie van Merode toe, die al enige tijd aanspraak maakte op Westerlo via het huwelijk van Margaretha van Wezemaal met Richard van Merode. Sindsdien is de naam van de gemeente onverbrekelijk verbonden met de adellijke familie van Merode, die er tot aan de Franse Revolutie het gezag uitoefende en onder andere de schepenen benoemde.

In 1625 werd het land van Westerlo door de Spaanse koning tot markizaat verheven. Dat jaar werd ook de oorspronkelijke eigendomsrechen van de kerk van Utrecht afgekocht en werd Westerlo een leen van het hertogdom Brabant. In de onafhankelijkheidsstrijd van België speelden verschillende leden van de familie Van Merode een belangrijke rol. Het familieslot is nog steeds eigendom van de familie. Een andere opmerkelijke figuur uit geschiedenis van Westerlo is Emmanuel Jozef Van Gansen, een leider uit de Boerenkrijg van 1798. Westerlo was één van de belangrijkste centra van de opstand tegen de Franse bezetter.

De kaart (statuten) van de Sint-Sebastiaansgilde dateert uit de zestiende eeuw, maar heeft meer dan waarschijnlijk een veel oudere oorsprong.

Geografie

Kernen

De fusiegemeente telt naast Westerlo zelf nog drie deelgemeenten: Tongerlo en Zoerle-Parwijs, die in 1971 bij Westerlo gevoegd werden, en Oevel, dat in 1977 bij Westerlo gevoegd werd. In het westen van de deelgemeente Westerlo liggen nog de dorpen Heultje en Voortkapel en in het noordwesten van de deelgemeente Tongerlo ligt het dorp Oosterwijk. Deze dorpen vormen ook eigen parochies. De wijk Trienenkant die hoofdzakelijk op het grondgebied van Tongerlo ligt, sluit aan op de bebouwde kern van Oevel.

#	Oppervlakte (km²)	Bevolking (31/12/2006)
Westerlo - Centrum - Heultje - Voortkapel		10.426 3.915 4.078 2.433
Oevel		3.440
Tongerlo - Tongerlo - Oosterwijk		7.112 4.757 2.355
Zoerle-Parwijs		2.253

Bron: Gemeente Westerlo

Demografie

Evolutie van het inwoneraantal

19de eeuw

Jaar	1806	1816	1830	1846	1856	1866	1876	1880	1890
Inwoneraantal	1847	1991	2279	2535	2667	2675	2657	2718	3105
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12

20ste eeuw tot aan herinrichting gemeenten

Jaar	1900	1910	1920	1930	1947	1961	1970	1976
Inwoneraantal	3383	3962	4218	4831	6184	7297	7933	15.037
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12 tot en met 1970 + 31/12/1976

Na de gemeentelijke herinrichting

Jaar	1977	1980	1985	1990	1995	2000	2005
Inwoneraantal	18.321	19.213	19.937	20.562	21.221	21.960	22.685
Opmerking:Inwoneraantal op 01/01 - Bron:NIS

Bezienswaardigheden

• Het "kasteel van Westerlo", ook wel "kasteel de Merode" genoemd dateert oorspronkelijk uit de middeleeuwen.
• Het "Nieuw Kasteel" of "Kasteel van gravin Jeanne van Merode" werd in 1973 ingericht als gemeentehuis. Het is een neogotisch kasteel naar het ontwerp van Pierre Langerock. Het bouwjaar is 1909-1911. Het kasteel is samen met het omliggende park als monument en dorpsgezicht beschermd.
• Het dorpsplein is driehoekig. Er rond staan verscheidene beschermde herenhuizen. Op het plein staat een lindeboom, die in 1630 werd geplant. Naast de lindeboom heeft van de vijftiende tot in de zeventiende eeuw een halle gestaan.
• De dekanale Sint-Lambertuskerk heeft een lange bouwgeschiedenis. Het koor en transept gaan reeds terug tot 1416. Het schip dateert uit de zestiende eeuw en de toren werd heropgebouwd in 1760.
• De dekenij dateert uit 1618. In 1984 werden het vredegerecht en de politierechtbank hier ondergebracht.
• Jaarlijks organiseert Die Spelewei vzw het Internationaal Folklorefestival[1] op het voorplein van het gemeentehuis (weekend vóór 15 augustus)

Zie ook: Lijst van onroerend erfgoed in Westerlo

• 

  Kasteel van Westerlo

• 

  Sint-Lambertuskerk

• 

  Gemeentehuis

• 

  Watertoren

Natuur

Westerlo wordt ook wel de groene parel der Kempen genoemd, vanwege zijn grote hoeveelheid natuur. Bekend is het uitgestrekte bosgebied de Beeltjens.

Religie en levensbeschouwing

De parochies van Westerlo liggen in de federatie Herselt-Hulshout-Westerlo die op haar beurt dan weer deel uitmaakt van het dekenaat Zuiderkempen en het Bisdom Antwerpen.

Politiek

Voormalige burgemeesters

Zie Lijst van burgemeesters van Westerlo voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Gemeenteraad

Partij	oktober 1976 25 zetels	10 oktober 1982 25 zetels	9 oktober 1988 25 zetels	9 oktober 1994 27 zetels	8 oktober 2000 27 zetels	8 oktober 2006 27 zetels
CVP	13	12	15	15	15
CD&V						18
GE	10	11	8
W2000				10	6
VLD					4
VLD - W2000						5
Vlaams Blok					1
Vlaams Belang						3
Agalev			1	2	1
Groen!						1
SP	1	1	1
VU	1	1

Economie

• Westerlo maakt deel uit van het Economisch Netwerk Albertkanaal.
• Daf Trucks

Sport

In de Eerste klasse van het Belgisch voetbal speelt KVC Westerlo. De club speelt zijn thuiswedstrijden in 't Kuipje (7.982 plaatsen).

Bekende Westerlonaren

• Jos Dupré, politicus
• Kathleen Aerts, ex-zangeres K3
• Davy Gilles, acteur
• Natalia Druyts, zangeres
• Daisy Thys, actrice
• Emmanuel Jozef Van Gansen, verzetsstrijder tijdens de Boerenkrijg

Partnersteden

• Oirschot (Nederland)
• Ottersweier (Duitsland), sinds 1962
• Westerlo (Verenigde Staten)

Zie ook

• Lijst van onroerend erfgoed in Westerlo

Externe links

• Website gemeente Westerlo

Mediabestanden

Zie de categorie Westerlo van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.

51° 5' NB, 4° 55' OL