Maurice Blondel (Dijon, 2 november 1861 - Aix-en-Provence, 4 juni 1949) was een Frans katholiek filosoof. Tijdens zijn carrière was hij professor aan de universiteiten van Montauban, Lille en Aix-Marseille. Net als zijn tijdgenoot, Henri Bergson was hij een vertegenwoordiger van de levensfilosofie en een anti-rationalist, en nam zo een negatieve houding in ten opzichte van wetenschap.
In zijn eerste werk, L'Action legde hij de fundamenten voor zijn latere werk. Blondel ontwikkelde in zijn leven een "filosofie van het handelen", als alternatief op het neothomisme[1], welke de klassieke neoplatonistische denkwijze met het moderne pragmatisme combineerde in de vorm van een christelijke filosofie van de religie. Blondel had oorspronkelijk de term "pragmatisme" gemunt in de uiteenzetting van zijn philosophie de l'action, maar later wilde hij weer van deze term af omdat hij zich wilde blijven onderscheiden van de wel erg pragmatische Amerikaan William James. Hij was van mening dat een handeling op zich nooit "het menselijke verlangen naar het transfiniete" kan bevredigen. Dit laatste kan enkel door God ingevuld worden. Een andere centrale notie in de filosofie van Blondel is de complexe relatie tussen immanentie en transcendentie.[2]. Andere belangrijke werken van hem waren La Pensée en Le Problème de la philosophie catholique.[3]
Selectie van werken [bewerken]
- Oeuvres complètes. Paris: PUF, 1995- . = OC
- Notes philosophiques 1880-1890. Elektronische versie van Peter Henrici
- L'Action : Essai d'une critique de la vie et d'une science de la pratique. Paris : Alcan, 1893.
- De vinculo substantiali et de substantia composita apud Leibnitium. Paris : Alcan, 1893. Nieuwe editie met vertaling: Le lien substantiel et la substance composée d'après Leibniz / Claude Troisfontaines. Louvain : Nauwelaerts ; Paris : Béatrice-Nauwelaerts, 1972 (Centre d'Archives Maurice Blondel. 1) = OC I
- Léon OlléLaprune : L'achèvement et l'avenir de son oeuvre. Paris : Bloud et Gay, 1923. Neuausgabe u.d.T. Léon OlléLaprune. 1932
- L'itinéraire philosophique / Frédéric Lefèvre. Paris : Spes, 1928. heruitgave Paris : Aubier 1966
- Une énigme historique : Le „Vinculum substantiale“ d'après Leibniz et l'ébauche d'une réalisme supérieur. Paris : Beauchesne, 1930
- Le problème de la philosophie catholique. Paris : Bloud & Gay, 1932 (Cahiers de la nouvelle journée. 20)
- La Pensée. 2 Bde. Paris : Alcan, 1934. heruitgave Paris : P.U.F., 1948/54.
- L'Être et les êtres : Essai d'ontologie concrète et intégrale. Paris : Alcan, 1935. heruitgave Paris : P.U.F., 1963
- L'Action. Bd. I: Le problème des causes secondes et le pur agir. Paris : Alcan, 1936. heruitgave Paris : P.U.F., 1949
- L'Action. Bd. II: L'Action humaine et les conditions de son aboutissement. Paris : Alcan, 1937.
- Lutte pour la civilisation et philosophie de la paix. Paris : Flammarion, 1939. herdruk, 1947
- La philosophie et l'Esprit chrétien. 2 Bde. Paris : P.U.F., 1944/46 . herdruk van band. 1: 1950
- Exigences philosophiques du christianisme. Paris : P.U.F., 1950.*
- M. Blondel ; Auguste Valensin: Correspondance / Henri de Lubac. 3 Bde. Paris : Aubier, 1957-1965
- Lettres philosophiques. Paris : Aubier, 1961
- M. Blondel ; Lucien Laberthonnière: Correspondance philosophique / Claude Tresmontant. Paris : Seuil, 1961
- Carnets intimes (1883-1894). Paris : Cerf, 1961. – II (1894-1949). 1966
- M. Blondel ; Pierre Teilhard de Chardin: Correspondance / Henri de Lubac. Paris : Beauchesne, 1965
- M. Blondel ; Joannès Wehrlé: Correspondance / Henri de Lubac. 2 Bde. Paris : Aubier, 1960
- Henri Bremond ; M. Blondel: Correspondance / André Blanchet. 3 Bde. Paris : Aubier, 1970-1971 (Études Bremondiennes. 2)
- „Mémoire“ à Monsieur Bieil : discernement d'une vocation philosophique / Maurice Blondel. Prés. de Michel Sales, S.J. Paris : CERP, 1999 (Cahiers de l'Ecole Cathédrale. 38)
- Une alliance contre nature: catholicisme et intégrisme : la semaine sociale de Bordeaux 1910. Préface de Peter Henrici. Introd. historique de Michael Sutton. Bruxelles : Lessius, 2000 (Donner raison. 5)
Secundair werk over Blondel [bewerken]
- James Somerville, Total Commitment: Blondel’s L’Action (Washington DC: Corpus, 1968).
- Andreas Uwe Mueller, Christlicher Glaube und historische Kritik. Maurice Blondel und Alfred Loisy im Ringen um das Verhaeltnis von Schrift und Tradition (Freiburg, Herder, 2008).
- Peter Henrici. Hegel und Blondel: Eine Untersuchung uber Form und Sinn der Dialektik in der 'Phanomenologie des Geistes' und der ersten 'Action'. Pullach bei Munchen: Berchmanskollege, 1958.
- (fr) Le centre d'études et les archives Maurice Blondel à Louvain-la-neuve
- (fr) Maurice Blondel, Bibliothèque universitaire Fribourg-en-Brisgau
- (fr) René Virgoulay, La philosophie de l'action. Maurice Blondel (1861-1949)
- (fr) Pierre de Cointet, Maurice blondel, philosophe
- (fr) Maurice Blondel, Y a-t-il une philosophie chrétienne ? (1931). Un article publié dans Revue de Métaphysique et de Morale — Tome XXXVIII (n°4, 1931), pp. 599-606
- (fr) Pierre de Cointet, Maurice Blondel : l’humanisme difficile, dans Bulletin des Amis de Maurice Blondel, nouvelle série, n° 16, nov. 2001, p. 6-17.
- (fr) Maurice Blondel et saint Augustin de Jules Chaix-Ruy, 1965
| Bronnen, noten en/of referenties
|
Frankrijk
