1600/1800 (locomotieftype)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Railion 1600 en NSR 1800 | |
|---|---|
| Aantal gebouwd | 58 |
| Nummering |
|
| Fabrikant | Alsthom-Atlantique MTE Creusot-Loire |
| Indienststelling | 1981-1983 |
| Asindeling | Β' Β' |
| Dienstgewicht | 84 ton |
| Aslast | 21 ton |
| Lengte over buffers | 17,6 m |
| Maximum snelheid | 180 km/h |
| Stroomsysteem | 1500 V= |
| Aantal motoren | 2 |
| Continu vermogen Uurvermogen |
4,6 MW 5,1 MW |
| Maximale trekkracht | 260 kN |
| Treinbeïnvloeding | ATB-EG |
| Remsystemen | Ch GPR E mZ
|
De 1600 is een type elektrische locomotief gebouwd door Alsthom die sinds 1981 wordt ingezet door de Nederlandse Spoorwegen.
Inhoud |
[bewerk] Ontwikkeling
De serie 1600 werd in 1978 besteld, nadat in de jaren '70 verschillende loctypen hadden proefgereden. Een daarvan was de SNCF BB 7200, waarvan de 1600 is afgeleid. De 58 locomotieven werden afgeleverd tussen 1981 en 1983. Als gevolg van hun komst werden de oude locomotieven van de series 1100 en 1500 afgevoerd.
Vanouds zit de machinist bij Nederlandse treinen in het midden of rechts. De 1600 had de stuurstand echter aan de linkerkant, zoals dit in het linksrijdende Frankrijk gebruikelijk is. Alvorens de locomotieven te bestellen maakte NS een proefrit, waaruit bleek dat de machinist van de linkerkant even goed zicht heeft op de seinen (die in Nederland rechts van de baan staan) als vanuit het midden.
Door de elektronische vermogensregeling met thyristorchopper zijn de locomotieven de zuinigste en krachtigste locomotieven van NS. De (lucht)compressor is tamelijk luidruchtig. Al snel na de serie-levering werden proeven genomen met een stillere schroefcompressor die later is toegepast in de serie 1700. De sterke tractiemotoren zijn opgenomen in een bijzondere tandwielkast-constructie en worden, behalve door zelfventilatie, ook vreemd geventileerd, evenals de choppers, afhankelijk van de trekkracht als functie van het opgenomen vermogen.
[bewerk] Langste reizigerstrein
Bekendheid verwierf dit type door in 1989 de langste reizigerstrein ter wereld te trekken, ruim 1,6 km met 60 intercityrijtuigen, ter gelegenheid van 150 jaar spoorwegen in Nederland. De loc 1607 "Vlissingen" werd hiervoor gebruikt. Twee jaar later werd het record alweer verbroken door de Belgische E-loc 2711, die 70 rijtuigen trok.[1]
[bewerk] Opsplitsing in 1600- en 1800-serie
Bij de opsplitsing van de NS in 1999 werd de serie 1600 verdeeld over NS Reizigers (NSR) (21 stuks) en NS Cargo (NSC) (37 stuks). De locomotieven van NS Cargo (1601-1637) behielden hun oude nummer, de NSR-locs kregen een nummer in de 1800-serie, met behoud van volgnummer. Slechts één loc, de 1637 kreeg de nieuwe rode huisstijl van NS Cargo aangemeten, de rest behield tot op heden het NS-geel. In 2002 werden nog eens 14 locomotieven naar NS Reizigers overgeheveld. Wegens grote schade aan de 1625 ging deze niet over naar NSR, en werd de nummerserie onderbroken. Ook de rode 1637 ging naar NS Reizigers en kreeg later haar gele kleur terug.
In december 2006 waren er plannen om de 1600-locs die terzijde stonden te Maastricht ook over te hevelen naar NSR, aangezien Railion met een overschot kampte. Het betrof de locs 1605, 1607, 1608, 1610, 1617, 1618, 1620, 1622 en 1625. Deze locs zijn echter niet aan NSR verkocht, aangezien deze de verkoopprijs te hoog vond, en de bestelling van nieuwe VIRM-dubbeldekstreinstammen minder tijd in beslag nam.
[bewerk] Huidige inzet
[bewerk] Railion
Railion, opvolger van NS Cargo, zet de locomotieven in voor het trekken van goederentreinen en besloten reizigerstreinen.
Wegens een aanstaande dure revisie en een locomotiefoverschot staan inmiddels een 9-tal 1600-en terzijde. Railion heeft derhalve nog 14 locs van het type 1600 in gebruik. Dit zijn de 1601-1604, 1606, 1609, 1611-1616, 1619 en 1621.
[bewerk] ACTS
ACTS heeft een aantal locs van het type 1600 van Railion overgenomen. De eerste locomotief die gehuurd is door ACTS, is de 1601. Deze loc is per 21 april 2008 ingezet.
[bewerk] NS Reizigers
NS gebruikt de locomotieven voor het trekken of duwen van dubbeldeksmaterieel van de eerste generatie en voor het trekken van rijtuigen in de reizigersdienst.
Loc 1838 is na een botsing te Amsterdam Centraal op 21 mei 2004 met zware schade buiten dienst gesteld. De loc heeft als onderdelenleverancier voor andere locs gefungeerd en stond lange tijd te Roosendaal. In augustus 2007 is de loc in Rotterdam gesloopt.
[bewerk] DB Autozug
Vanaf 9 december 2007 worden de internationale nachttreinen die via Emmerich naar Amsterdam Centraal rijden, gereden door DB Autozug. Omdat DB Autozug nog niet over (voldoende) locomotieven beschikt, huurt DB Autozug voor de tractie op het Nederlandse traject enkele locomotieven serie 1600 van Railion.
[bewerk] 1700
De latere serie 1700 uit de jaren '90 is uiterlijk grotendeels gelijk aan de 1600, technisch zijn er echter de nodige verschillen, zoals de automatische koppeling, gewijzigde choppersturing en een stiller type compressor.
[bewerk] Locomotiefnamen
In de jaren '80 kregen alle locs van de serie 1600 de naam en het wapen van een Nederlandse plaats. De 1600-locs in dienst bij Railion hebben het stadswapen verloren, hier staat nog alleen de plaatsnaam op de zijkant. Hieronder een overzicht:
|
|
| Bronnen, noten en/of referenties: |
| Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie NS Class 1600 van Wikimedia Commons. |
| Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie NS Class 1800 van Wikimedia Commons. |
| Nederlandse locomotieven |
|---|
|
Locomotor: NS 100 · NS 200 |

