Wij (roman)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Wij
Oorspronkelijke titel мы
Auteur(s) Jevgeni Zamjatin
Land Rusland
Oorspronkelijke taal Russisch
Oorspronkelijk uitgegeven 1920
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Wij (Russisch: ‘мы’) is een roman van Jevgeni Zamjatin (1884-1937).

De schrijver Zamjatin was bepaald niet bang uitgevallen, want zelfs nadat hij enige tijd in de gevangenis had gezeten na een arrestatie in 1905, schreef hij in 1920 toch zijn uiterst kritische boek Wij. Dit werk was vooral kritisch op de Sovjet-Unie. Zamjatins Wij heeft invloed gehad op grote literaire werken, zoals George Orwells 1984 en Aldous Huxley’s Brave New World. Voor zover bekend heeft Orwell nooit toegegeven dat hij Zamjatin imiteerde of in ieder geval als inspiratie gebruikte. Hij besprak het boek wel. # George Orwell: Review of We by E. I. Zamyatin. In: Tribune, 4 januari 1946

Dystopie[bewerken]

Wij is een uniek boek omdat het de literaire grondlegger van de dystopie is: een samenleving met louter negatieve eigenschappen, waarin men niet zou willen leven. Dystopie is het tegenovergestelde van utopie, de perfecte droom(samenleving). Daarom wordt dystopie ook wel anti-utopie genoemd. De auteur houdt ons een beeld van de toekomst voor en probeert ons daarvoor te waarschuwen. Eigenlijk lijkt Wij op Charley Chaplins Modern Times, waarin hij als fabrieksarbeider de moderne productiemaatschappij ridiculiseert. Ook Zamjatin maakt de maatschappij belachelijk in Wij. Mensen zijn teruggebracht tot willoze werkers voor wie alles geregeld wordt. Zelfs bijvoorbeeld liefde en seksualiteit worden op een bepaalde tijd voor je geregeld. Zelfs wordt bij een persoon die per ongeluk toch verliefd wordt de verliefdheid als 'storing' tenietgedaan; de verbeelding van die persoon wordt operatief verwijderd, waarna hij weer modelburger wordt. Alles is gepland. Dat verwijst duidelijk naar de Sovjet-Unie.

Waarschijnlijk was in 1920, toen dit boek geschreven werd, dit toekomstbeeld nog onwerkelijker voor de mensen in die tijd, dan het nu voor ons is. Wij speelt zich namelijk af in de 27ste eeuw.

Nummers[bewerken]

Opmerkelijk is het gebruik van getallen door Zamjatin in Wij. Personen hebben bijvoorbeeld geen naam, maar een nummer, zij zijn teruggebracht tot nummers die geen eigen identiteit meer hebben. Ook fabrieken, laboratoria, ziekenhuizen en dergelijke hebben alle een nummer. Dat lijkt ook weer een steek van de auteur tegen het communisme te zijn. De Sovjets waren namelijk ook gek op het gebruik van nummers in plaats van namen voor scholen, zuivelwinkels en dergelijke. Dit is nu nog steeds overal in Rusland terug te vinden: school nr. 14, apotheek nr. 96 of bakker nr. 102.