Iconisch geheugen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Geheugen (psychologie)
Sensorisch geheugen
Iconisch geheugen
Echoïsch geheugen
Kortetermijngeheugen
Werkgeheugen
Langetermijngeheugen
Declaratief geheugen
Episodisch geheugen
Semantisch geheugen
Niet-declaratief geheugen
Procedureel geheugen
Priming
Conditionering
Klassieke conditionering
Operante conditionering
Langetermijngeheugen (neurale basis)

Het iconische geheugen (icon is afgeleid van het griekse eikon of beeld) is ons beeldgeheugen. Het is de visuele variant van het sensorische geheugen. Kortom: de opslag van beelden in het kortetermijngeheugen. Het heeft een grote capaciteit maar zeer korte duur. George Sperling heeft in 1960 een techniek bedacht om het iconische geheugen te onderzoeken. Deze heette de partial report of deelrapportagetechniek.

Het deelrapportage-experiment van Sperling. Een dia met 12 letters wordt zeer kort (bijvoorbeeld 500 msec) aangeboden, en gevolgd door een lege dia plus toon. De toon (hoog, midden of laag) geeft aan welke rij (bovenste, midden of onderste) van eerste dia moet worden gerapporteerd

De techniek komt hier op neer dat men voor zeer korte tijd een dia met letters (bijvoorbeeld drie rijen van 4 letters, dus in totaal 12 letters) gepresenteerd krijgt. Men heeft dus geen tijd om de letters te herhalen. Kort daarop verschijnt er een lege dia, en klinkt tegelijk een toon. Er kan een hoge, middelmatige of lage toon worden aangeboden die correspondeert met respectievelijk de bovenste, middelste of onderste rij uit de letterdia. Proefpersonen blijken dit doorgaans feilloos te doen.

Omdat de tonen in willekeurige volgorde komen, kan men nooit voorspellen welke rij gerapporteerd moet worden. Kennelijk heeft men voor zeer korte tijd toegang tot alle letters uit de dia.

De 4 letters die men moet rapporteren, blijven iets langer hangen in het geheugen, omdat zij ruim binnen de omvang liggen van het kortetermijngeheugen.

Er zijn verschillende varianten op dit experiment mogelijk. Zo kan men bijvoorbeeld na de letterdia een maskerende dia aanbieden, die de inhoud van het sensorische geheugen uitwist, of het tijdsinterval tussen letterdia en toon variëren. Dergelijke experimenten hebben aangetoond dat het iconische geheugen een duur heeft van ongeveer 1/2 seconde. Daarna is kennelijk het geheugenspoor in de visuele schors geheel vervallen (het Engelse woord hiervoor is decay).


Referenties[bewerken]

  • Sperling, G. (1960). The information available in brief visual presentations. Psychol. Monogr. Gen. Appl., 74, 1-29.